efle pofcuntpifcatores, qui cifaem pifces venantur. Hinc Aufo 
niusadTiieonem fuum 
Fifcaniii traheris jiudio ? Demus omnis ahundat 
Domnotini j tales foltta eSl oftendere Gal^t 
Hodofasveftes animantum Nerinorum, 
Et iacula, (^fundsu, ^ nomina villtea lini, 
Cola%, & infusos terrenis Vermibus hame.. 
FI F F G I N, T f' R. 
V bi arbores plantare cupias, Vertnefque intetrafim co^pioli, 
lixmio QUO vtimur ad veftes lineas purgandas,milcenda tcr- 
raeft, vt occidantur. Salfaitem& aromatica cauent.necvnquaih 
tanount fponte, fcd coafti contrahuntur, & moriuntur. Aqua in 
qua“cannabisfemina,&foliafuntincoaa,fifuper terram cftunda- 
tur,Vermes ad terta: fuperficiem trahit, feu odore alliciar illos leu 
. expellat;vndepifcatoresea vti (ilcntreterente /» Catdano.Ijqui 
habitant in regno Mogor,maximc timent Vermes,ne interhcian- 
tur ab eis quando eunt,ideo fcopas femper fecum portant, vt pla¬ 
niciem verriant,dum eunt. Sed forte hi non erunt Vermes terreni, 
fed potiusfetpentes, quos quandoque fcnptores Vetmesnomi- 
nare confueuetunt,aut potius Infeda venenata per terram repen¬ 
tia. Si Vermes ouis cum herba comederit, fuadet i w ekerus, lan- 
giiihis dettadionem lancinatis, & apertis fnpra labra venis, & 
his, qu* fub cauda funt, iuxta fedem t fed & hominis vtinam lel- 
quiheminac menfuta infundere oportet. 
C A P V T VII. 
DE r I N E 
Vly fsis Aldrouandi 
. r. K '' __ 
ijs ptateipue, qua; cilanis cuium conflant quihus hecemluHst 
dentesintulerunt. Citat emm Battholomseus Anglicus ex Arilio- 
tele,& Plinio, lanam ouis deuotata;alupo, non modo Pediculis, 
fed etiam Tineis obnoxiam eife. Cacteruminlineis (quamaisin 
charta, qua: ex lino conilatj nullo modo geneiantut. Namlinutti 
non corrodit Tinea. EtenimeumaPetrus Apcffulusin cccnacU- aAa.afofi, 
loper exceflum mentis vifione vidiffet linteum magnumdecoc- lo. 
lofubmittijvbi eiant omnia quadrupedum,acferpcntum genera, 
dequecmlo vox infonuillcr, Petre madta, Sc manduca: apud pa¬ 
tres myileiio id m..gni.. habitum eft,vt linteo ea fuerint vifa Pto- 
ptereafrDiuus Auguftinusfortafle, inquit, quairatur quarclin b Hom. 45 
teumeratjin quo erant illa animalia: non vtiquefine caufa: noui- ex.so.Tet. 
mus enimquodlinteum Tinea non confumit, qua; veftcsalias 10. 
corrumpit: & ideo qui viilt ad myfterium Ecclefis Catholicae 
pertinere, excludit de corde fuo corruptionem malorumconcu- 
pifcentiarum,& ita incortuptibiliteifirmetur in fide.vtprauis co¬ 
gitationibus, tanqium Tineis non penetretur: fi vultad 
mentum illius lintei p.rrtinere, quo fignificatur, &: figuratur Ec- 
clefia. Hxcilledoftiirrmcatquefanftiflime. Caiterum cumve- 
B ftislanea diu in cralfo, & claufo aere concinetur, potiffimum Ti¬ 
nea gignitur. 
DENOMll^ATA, 
XP a Ti neis pertufus, feu derofu s, vt Siira- 
.a^rfi(SOT»aTincispcrtula At vUlgaveLexiconin tradit 
Lafcarin voluiife intelligi papyrurripertufam inilar trabe* ,quae 
tunditglebasfcgetis, & frumentotiim. SedcumfummaLplcatis 
dodrina notiflima fi t, non bona fide eius interpretationem refer¬ 
ri credendum eft ’'A<ra:(^ Vermibus immunis, vt exponunt qui¬ 
dam. PotiusTinciscarens. TineofusdicituiTineisplenus;viicut 
hoc Columella. 
E Xafta hiftoriade ijsVermibus.quiinpIancis, &animalibus 
oriuntur,confequenseft, vtdeijs verba faciam, qui compom 
tisci eis rebus artificio humano nafcifolent, inter quos prii^i- 
pemlocum habet Tinea. Malum fane, quod nec pauperum velti- , 
bus parcat(nam diuitum plerunque ad horum i niunas armantur,) 
neceruditorumlabotibus.Namlibrosetodit Solah*c fuit caula, 
cur de Ariftotelis atque Theophrafti libris, tam varie difceptetrir 
hoc tempore. Nam Ariftotelcs bibliothecam fuam reliquit polt 
obitum Theophtafto,hic eam tradidit N eleo, N deus eam Scepli 
detulit, ac poftetis dedit hominibus fane impetitis, qui libros in- 
clufos.negligenterquepofitosjin arcula continebant: ac tandem, 
cum Attalicorum regum ftudium fentirent conquirendorum li¬ 
brorum,eos fub folfa quadam occuluerunt, poft litu, fquallore ac 
Tineislabefadlatos, &etofosAppclliconiTieo vendiderunt, vt 
authoreftuStrabo. 
FO C.4. 
D e Tineis ventris Lumbricis longilTimis fupetius diximus. 
Sunt etiamVermesin Apumaluearibus Apibusnoxij.Colu- 
„ mella Pr*tetea,vt Tinesfi apparuerint.euerrantur Papilionel- 
„ que enecentur, qui plerudque inter alueos morantes Apibus 
„ exitio funt. Nam & ceras erodunt, & llercore fuo Vermes pro- 
,, generant, quosalucorumTineasappellamus. T*nea vero per 
diphthongum vittarum extremitates, vt qu* ab infulis pendet. 
Sumitur quandoque pro tota vitta Feftus proprie dici fafeiam ait. 
Gr*ca enim didlio eft T«<>i* , quam fic interpretatur Verrius 
Flaccus, vt dicat efle laneum ornamentunr capitis honorati. Di¬ 
cuntur et jam T^ne* lapides apud Plinium, fub aquis candican¬ 
tes,iniongumpotreaos.afafciarumfimilitudine. Eft&T*nea 
pifciculi genus anud Ariftotelem, a corporis gracilitate fic di- 
ftum. 
s r N O N r M A. 
T inea Vermiculus velli menta, & cartas libtofue erodent, a te¬ 
nendo dicitur.vt vultllidorus, quod in veftibuS, & cartisfir.. 
mitcrh*reateaque vallet.£^5 Grscis Italis Tigna,Tignolo Gal¬ 
lis Teigne. Germanis tm 0 ^ab«/ BelgiseenMotte Hifpanisla 
Tinnadelascolmtnaspolilla. PolonisMol. HungarisMolij. An- 
glis a Mothe,a ■'Of orme y at e atlet* clothes orboockes. 
G E N E R A T I O. 
„ T)Liniuspuluerem authorem Tinearum putat, & ficcitatem, 
„ X inquiens.fdem puluis iri lanis, & vefle Tineas creat, pr*ci- 
„puefi Araneus vna includatur. Sitit enim & omnem humorem 
„ abforbens ariditatem ampliat. Hoc & in chartis nafeitur. Petijt 
h*c Plinius ab Arillotele,qui eadem paulo prolixius hunc in mo¬ 
dum feribit. Quin etiam ali* generantui befliol*,Tt didlumell, 
„ tum in lanis, & quibufuis lanificio confedis, vtTinex,qu*la- 
„ nispu!uerulentispi*cipueoriuntur:atqiiecnammagisfi Ara- 
„ ncus vnaincludatur. Siquidenimhumorisinell, hicabforbens 
ampliat ficcitatem. Nafeitur & in tunicis hqc idem Vermiculi ge¬ 
nus. Hadlenus Arilloteles. NSntamenarbitrorinquifaufuisvc- 
llibusphilofophum dicere hoc innafei, fed tantum in laneis, & 
MORALIA, 
C OmparatunnuidiaTine*, qu* latenter velles rodit, qu* Inuidia 
lludium&fniaumbonumlacerat & comyadlionemvmta- Tinesfi. 
tisdiflipar.Tiiiea quoque dicitur peccatum ongiiiale, vellis vero milata. 
caro, qua anima ell vellita.Vnde^Ecclffiafl a vellimento proce- ^ Caf. 41. 
dic Tinea, a muliere iniquitas. V t enim Tinea ex corruptione ve¬ 
llis gi emit ut, qu* i nfenlibilitcrpannifupetficiemcortqdit,ijlque 
fpoiiauitacaionollracumfugit abAdam corruptibilis fadta, & 
mortalis per efum pomi vetiti,fuit Tinea peccati originalis gene¬ 
rata, qu* vellem carnisinfenfibiliter,&inuifibiliter per carnalem 
concupifeentiam corrodit pilis, id ell moribus, & virtutibus eam 
priuat Et veluti vellis in aere contenta crailo, nec aeri ventouc 
expofitaTineamgenerat, animaloccultimrodens,itecfevideri 
flnens, cum fit fenlibile. Ita quoque deanim-allatuendum ell,qu* 
quando diu in corrupto aere, id ell mundi delicijs dimittitur, Sc 
per laborem , & pccnitentiam non explicatur, nec vento tri^bula- 
tionum exponitur, necpuroaere, idelldiuinafcicntiaexfuma- 
tur, tunc verem ipfa Tinea, id ell peccatum, feu malumpropoli- 
tum oenciatur a quo ipfa anima perremorfum corroditur, & ve¬ 
xatur pilifque hoc ell virtutibus fpoliatur. Ectamen peccatum li¬ 
cet fenfibilitcr noceat & affligat ramen haud fc viderepenmttit, 
ab oculis peccatorum. Etidcolicut veftis a Tineis corrofa mhil 
valet, nulloque amplius ell vfui. Sic vere, nec anima perforata a 
Tineispeccatotum, 
pROFERBIid. 
T Ovs £j'xa«.!tlip«>,idell,Tineasalereijdicuntut,quiae 2 leiSa 
litu perire firiuiu. Dudlum a vcllibus, aut libris diurecondi • 
tis, autintadlis. Vtiturhoclfidoiusu Peluliota ad Simplicium a Epi.117. 
fcribens,qui plurimos libros coemerat, nectamenlegerat,autle- 
gebatieius verba Gr*cafehabenthuncinmodum.BiCA«v 5 ciiT>,<™ 
^o!sa<,usef(ffi9or-'i oiviri vKovr&,i'yfoSv,tlw nowr 
Itis rh ant vtils , .(aiavnu ^ 
(UXTSfsr 
« r.ai'mZ'tu rzwdyai*.l3i^tt- 
epif®.,)! qu^ optime Itunc 
in modumalacobo Billiotrauslatalunt. Pl un mos libros, veau- 
dio cmifti: atque opinione Iq^ples es, eorum ledlionem igno- 
rans,atqrle idem faciens, quoo^ qui frumentum comprimunt, .ac 
Vineas alunt. Nam libri quoque Tinearum patres, Sc nutriri] 
fiunt cum vinciuntur. Qtjare aut opibus tuis vtere, autingen. 
tem eruditionem ne l*de , nimirum hic quoque comi,os la- 
les collinens : dum librorum corruptor , aut librorum fepul- 
chrum ,^uc Tinearum altor appellaris: Eodem ptouerbio vfus 
Horatius 
Contreclatus-vbi manibus fordefiere -Vulgi 
Coeperis,aut Tineiu pafces taciturnus tnerits. 
Autfugies Vsisam. 
FTFFGENTFR, 
V EllimentansTine*tangant,inquit/» MarcUSCato,amurca aDertru^. 
olei decoquenda ad dimidium, ea inungendus fundus .*tc*, 
& exttiin- 
