Liber Septimus delnfedlis* 
iuiinodinoinenattraxiireircribatjlicetfintcolorecxtulei. Nam A 
Vermibus corporeflmilesfunt:quos cum talem figuram habeant, 
VerifimiliUs elt brachiis carere,quam eadem polTideremam fi bra • 
chia obtinerent,non Vermes,fedmonftraappellaffet.vtneq; cre¬ 
dendum fit, huiufmodi animalia brachijs praedita efle.Ei eo quod 
1 nter pr^cipu a mii-acula haec prodiderit,cum & anguillas ad trice¬ 
nos pedeS longas, inter non minora miracula in Gange reperiri, 
Solinijsipfetradiderit.quibps neque brachia, neque crura tribue¬ 
rit. NoUigitur obhanccaufam, fedoblongitudinem eorumr ac 
fortitudinem admirandam, quod elephantes in profundum per 
JrrobofcidemSibftrahatjhxc inter miracula c6meminerint,vt Ph- 
nij led;ionem magis quam SolihiprObandamexiftimaUcnm Qui 
errorffi error efl:)ninc proficifcfpotuit,VtreOr,quodSolinusl6gi- 
tudinemiHamadbranchias, non ad Vermes referens, inPlinio 
brauchijsfexaginta cubitorum longitudinis i non modo mendbfe 
lcgi,verurh& ridiculum clleputaueritr quippe cum brachia quo¬ 
que htec cubitorum fexaginta longitudinis efle, incredibile ad- 
hrodumeiirtimaret, longitudinis cubitorum nonminusfehum 
Vermis in- llatuit deferiben dum.HucufqueMaflarius.Idem forte tft Indicus , 
difluUij. ille Veimis, deq^uoaElianuseX Ctefi«libris,ficfctibit. Indusflu- g 
Uiusbelliatum ferarum expers eft, folumineonafci Verttiema- 
iunt,fpecicmque eorum,qui eX lignofquiin ficabus)gignuntar& 
aluntur,gerere ad feptem cubitorum longitudinem,& eo amplius 
procedere: eius craffitudinem decem annos natus puer, manibus 
vix compledliqueat. IjsinfupetioriorisfedeVnuS densineft, in 
infcrioii alter, ambo quadranguli cubiti fere longitudinem ha¬ 
bent; tam validi i vt quodeunqs animal, fine eicUr, nue feriim, ijs 
comprehenderint,facillimec6terant, («vTgifigtn», yElianuSj,0ST*- 
tS-inn. Ctefias jinterdiuimainfedefluminis verfatur, coenogau- 
dens,&latitahs:no£lu v.ad terra procedit,& in quodcUnq; incide¬ 
rit, vel eqUum,vel bouem, vel afinum conficit, atque in luaS fedes 
trahit,& in fiumen abllrufus,meiBbra omnia,excepto ventre, fex- 
edu.Dedic eti am fi fame premitur, &fiue camelus, fiuebosinri- 
pabibit, violehtiffimoimpetu fumma labra mordicuscomprre- 
henditj&robufto cradlain aquam abreptum edit.Eius pellis duo¬ 
rum digitorum craffitudineVft, eiufmodi autem machinatione 
capitur; Hamum robuftum ad ferream catenam alliga nr, adiun- 
£lo etiam fune ex albo latoq; lino. Lanis alitem 8 t hartiutil, & fu¬ 
nem in uoluuntine a Verme prtemordeatur. Tum agaum,aut hdE- jQ 
dum ad illecebram :n halnum implicant: deinde in fiuuium de¬ 
mittunt. Triginta Viri finguli cum iaculoloroinlerto, & enfeac- 
• cindi, & c cOrriofudiblisinflrudibenerobuftis, fi peteuterefit 
iieceire, adfuntideindehamocaptumtrahunc,&abllra6lumin- 
'teificiilnt.Triginta dies appeafum ad Solem finunt;atque ex eo in 
fidilia vafacraflum oleam ftillat; finguli VermeSquinq; olei fex- 
tarios[cotVlas decem Atticasjredduttt, quod quidlimipfum Regi 
Indorum appottantvafis obfiguatis: mcqj enim alij cuiquam vel 
guttam illius polfidere licet. C brpus reliquuminUtile:hums ea eft 
Vis olei, vt fine vllo igne eiusinfufa hemina, quemciinqUeligno 
Ium acernum comburat. Ac fi vel hominem velis, vel aliud animal 
exuere, primum vt hoc infuderis, funditusftatim deflagrauerit. 
EodemipfoPerfarnmregemaiuiltcapete hoftium vrbes: neque 
arietes,teftudine5, aliaq; beilicatolmentaad eas capiendas opus 
elle : nam cum fidilia vafa Vniiis hemintc capacia, eo'imple¬ 
ta &obftrua in portas iaculatur, vafa quidem ad portas allifi 
rumpuntur 1' at oleum delapfum ignem Circumfunditvtre- 
dlingUi non pofilt: & flamma infaturabilis comburit homines pu¬ 
gnantes patiletcUin atmis.Reftingliiturautem multa inutili con- 
gerie,qualis pertertam & vicos crjngeritur,(:»»»,»(potura 
Q-an , -fflianus. tr/simviaici /ai TTriXa mi 7 lk.STta^a l id eft: non 
extinguiturnifilutocopiofo. & cralfo, Ctefias.) ineiiminieda. 
pt.j- Htfi. Haica.ifLlianiis, authorerUcitans Ctefiam. Eteademlegunturin 
antm.c.s. EglogisIndicorum Ctclia:nuper publicatis, fed multobucuiuS. 
Vetmen Videri autem poteft, vt dixi, idem hic Indi fluminis Vermis, cuits 
Gangis illo quem Plinius in Gange fluuiodeferibit. Primum enim vterqj 
Plinij cun- Ihdicuscft i & coaiienit forma j aqua vterqi Vermis (ojcaAijl) a^- 
demclle, pcllatlir: deinde Gangeticus elephantos ad potum venientes ap- 
cum Ver- prehenfospromufcideinfluuiurti abftrahitilndicus,camelum vfel 
me Indo bouem in ripa bibentem, fumma labra mordicUs apprehendens, 
Ctefia. in aquaffl abripit. Sed magnitudo Indici, cubiti circiter feptem 
fu nt; Gangetici fexaginta; huic bradehiai bina, vel brachia bina: 
illi dentes bini ttibuuntUt,obijciat aliquis.RefpondeO,loCum Pli¬ 
ni) mihi videri,primum circa numerum, nimian;ad Vermemh^c 
.magni cii do eft:& SolinU3,(qtii fua ex Plinio tranferibit) nod fexa¬ 
ginta, fed lex (fenum) cubitorum elle memoratjqubdconuenit et¬ 
iam Indico feptem cubitos plus minus longo: qui fi fexaginta cu¬ 
bitorum eiret,olei v.fextarios tantum qiiinos tedderet, nimis boc 
fartimadtantammolchielfet.-deindencqi brachianeqibranchia: £ 
contteniunt Vermi:&: ea quoq;ratioile,quodno(ftu in terra exeat. 
Solusn.aqilatililium cordylus,authoreAriftt)t.cuffl branchias ha¬ 
beat,cibi tamen gratiaih terram eXit, &quadrupe$idem eft,vtad 
ambulandum idbneus. Et fi branchias ei demufe, pifeis, nOn Ver¬ 
mis eric,& binxfolum tanto animali refrigerando('qui vfus bran¬ 
chiarum eft) nonfufficient, cum plcrifq;pifcibus etiam minimis, 
plures infint:qUi tamen frigidioris fint temperamenti, quam pro¬ 
babile fit Vcrmemhunc efle, cuius adipi ignea nonfimplicitcr i- 
gnis,fed fulrhinea quatdam vis eft,incendio eius fimiliter, fere in- 
extinguibili. Brachia vero proprie didla nUllum animal habet, 
quod non ofla, qute omnia Vermibus negantur i pofliint tamen 
per metaphoram, aiit catachrefin brackia appellari binse ili® vela 
utiforcipesab ore Vermium (prtelertirn Coflbrum. quibuslndl- 
cus Yermiscomparatur, Ir Cantharorum» J Yuinqueeaafccatesi 
nam & mutuo occurfu inflexa brachia refcrilnt, & ijS tanquanf 
brachijs, & forcipibus quaslibet apprehendunt, & accedente ma- 
gnitudincficut in Indicis cubitali fere, ( qua: proportio ad loiiCTi- 
tudinem totius Vermis moderata eft) brachia non ihfepte Vocati 
poffunt,ptopter figuram, magnitudinem, vfiim. Eadem dehtes fi 
quis appellet,quoniam ab ore prominent, & figura fere denticula¬ 
ta eft,& ijs,ficut reliqua animalia dentibus,aliquid corripiUnt,rc- 
prehendi non poterit. Sed bina ha:c brachia, leu dentes bini j ia 
Vermibus Cantharifq; noftris a lateribus oris procedunt, inde in 
circulum inflexa, mucronibus concurrunt ; in Indicis autem Ver¬ 
mibus non idem fitus eft, cum dens alter fuperior, alterinferior 
fit, vtfolo duntaxatfitudiffetrevidcantur. Has equidem partes 
ego forcipes, aut chelas potius vocarirti, ficiitiin brachijs cancro¬ 
rum,a fimili motu,S: apprehenfione quam detes, vel cornua nam 
Ceraftes Vermis ab his partibus, feu cornibus appellatus mihi vi- 
deturivulgo Givccorutt»olim:dequoTheophraftus : Ccraftam 
^Vermem, inquit, & in oleo creari,&ihficopareieaircucrant. hl/^ f 
Habet ficus, & fuos Vermiculos» & illoS quoque eiuUrit, quos a- caultl' nt 
lienosreceperit: omues tamett in Geraftemfigurantur, & fonum c 
edunt paruuliftridoris. Videtur aUtem Ctefias magnum illum In- ' 
dicum Vermem comparans Vermi in fico nafcenti,de hoc Ceiafte 
fentire.Meminiteiufdemphiloftratus;cinHyphafide,inquit,ln- 
dia: flumine belllia gignitur albo Vermi fimilis (oxwAgxi /<(0*« i'- 
^fi’at:)exqua capta oleum fitadvfUmignisaccommbdatum ‘ ” * 
quod nifi vitro contineri poflit. Capitur autem regi tantum modo 
eiufcemodibellua, quaille diruendorum mccniuni caufa vtitur. 
nam vbi mutos huiufmodi pingue tetigerit, ignis accenditur in- 
extinguibilis, omnium maxime qua; proexcitandisincendijs ab 
horninibusinuenta funt': Sicilie,AleinanoRhinuccinointeipre- 
te. Sedvltima verba Grxceficfonant; xfSriiit tr^i- 
oTrtra; to diif unat noc eft; ignis eXci- 
tatut, validiorquamquivllishadienas ad reftinguendaincendia 
inuentisinftrumcntisextinguipoflit: vt 3-1,fint vafa,velin- 
ftrumcntaadinferendumincendium comparata, vero 
ad extinguendum : ha:c extinftoriaftllainceiidiariadixeris: X/ 3 i- 
figjMaaxifM-kt ., machinaimentaadreftinguendumignem»qui¬ 
dam interpretantur. Liocanimaduertendum, non idcirco diuer- 
fumgenet^cftatuendum hunc Vermem efle, quod a Philoftrato 
Vermi albo comparetur: a Plinio color ca:ruleus ei tribuatur: fed 
potius in folo colore diferimen ponendum, ficiiti & alia pleraqne 
animalia coloribus diuerfis reperiuntur : vel generis eiufdem pro¬ 
ximi fpecies diu crfas,vtpote in fluuijs etiam diuetfis genitas, exi-^ 
ftimandum. Casterum verum ne fit iftiufmodi Vermes inuenirii 
ego fidem penes autores eos elTe volo. Scaligeri/ fpeciofum men- d 
daciumefleiudicauit.lnueniotamenapud01aummagnum,elte ’ ** 
in httoribus Noruagicis e Vermem glauci coloris , longitudine eC zi c 14 ' 
quadraginta cubitorum, &ampIius{adeovtfeptem cubitorum in yeimis 
Indico flumine dari non abhorreat a vero, fed Scaiiger olei eius 11^540 cu- 
natUram talem efle,qualem hos diximus,inficiatur )cumvixfpif- BitotuHij ^ 
fitudineminfahtisbrachijhabeat,line« modo,ita vteiusptogref- 
fus difficulter percipi queat:permarc.inquit,retranfmittit, nemi¬ 
ni noxius nifi humanis manibus preflusivndeconta Au tenerrim^ 
cutis eius tangentes digiti intuihefcunt, Vexatus, &detentusa. 
cancris, tortuoium curium eiiadendi gratia attentat i fed fruftra, 
Caheet enim brachijsfuisquafi denticulatis forcipibus, tum et¬ 
iam pedibus, ita eum llririgit, vt non fecus, ac nauisanchora de- 
miira,firmetur.HuneVermertifepiusvidijabeitis taftu naurara 
informatione abftinens. 
A P V T 
IX. 
DE V E t M E MARTII 
Menfo. 
A Pud Hos in aquis vari® quoque Vermium fpecie*sfutic, tilfH 
marinis, tum dulcibus.Cardanus:«qaaliiDteftinisfimilesef- 
fe dicit, & fola arena vefei, item eodem, quo illi modo; dolores 
feda're,acdeliiqueaiijsanimalibusin cibum Cedere. Sed vtabalijs 
in cibum flimi facile credo, ita contra non omuesintcilinisfimi- 
les fiint, V t mox patebit Diilciuni aquarum ali® fluunt,ali* ftantj 
ftagiiantCsdiaiE, in vtrifque eiufmodi Vermes dautur; item ina¬ 
qua pluuiatili, cifternis, & vafis, at hoh omnessqua: Ihagni, n£c 
forteeiufdem figurx. 
Mitavidetur Martijrayomenfis in Germania, quod factum 
tantum in foetentibus putidifque aquis gignat, & aliquando et¬ 
iam fatis limpidis: quem Germanorum vulgus fuo quandoque 
dainnocoghouit: quiafi nudis pedibus aquhrh illam ingredian¬ 
tur, vbi genus hoc animalclali i ii fiimmoaqu® detinetur, circulurti 
fibi fieri narrant i n cruribus;a'd eum yfque locum, quo aqua perue- 
herai; eiimque circulum ita pun^um, tt fanguis confluat , Sc 
phlegmonem aliquam, ailt fcabiem crura prifeferant; Verum 
hoc non fine nbxa. Ha;c aniltialcula quoniam tantum Marneij 
non autem alio quolibetmenfegeherantur,appofitonomi- 
Be Germanis CfJ?trg/id eft,festus 
Martius dicitur. 
e-3i. 
C APTTt 
