84 
VlyfsisAldrouandi 
Veneri di 
cata Con¬ 
cha. 
aL. i.Jylu. 
b Lib-i • 
rnm teft^.Oftreofus.cftOftreiS abundans. Vtitur hac dicione 
Terentianus Maurus in exemplo Priapei carminis. 
Nam tefractpue %nfuu 'vrbitm coUt era, 
HeUeJpontia,ctterkofireDjtorotii, 
hl.t.Geor. Oftrifer,quiOftrea. feu Conchylia producit. iVirgilius 
Vonttu&oJlr)ferifaucestentiir>tur Ahydr. 
„n ■ Oftraciasfiue Oftracites, Teftacea,cuius 
Oltracites ponuntur fpceiesa«Plinio, altera fimilis achatx, nih quod 
gemma, j^ph^ oiijujapinguefcit: altera tam dura, vtal.a: gemma: fia- 
c L.}7.c.10. mjj gjnj (calpaniur.Nomen accepit ha:c gemrna ab Ofhci ii- 
militudine Eft etiam Ofttacites lapidis genus tclla- limilitudi- 
nem habens, cuius vius eft pro pumice adlaiuigandam cutem, vt 
d L legere eft apud eundem d l''liniuin. ^ 
M r S T 1 c A. 
C Oncha Veneri erat dedicata, atque eam ex Concha naram 
veteres fabulabantur. ConchaitidemCypium deucftam ca¬ 
nunt, a Statius 
Ite dabtt curftte mitU Cytherea fecundos. 
Placabit^ net os, fors & de puppe timenda 
Transferet, tncf, jua ducet juper ajuora Concha. 
'g.tb antea dixerat. / 
Hac ceruleu mecum confurgere digna 
PluBibus, & noftra potuit confidere concha. 
Dicatam cidete Concham nonnulli autumant, quoniam Con¬ 
chulae, Pinns, antequam excludantur, intetfe quam primum co¬ 
eant, fedAriftotele teftante, Conchyliorum coitus incertus eft, 
quate alij ad falacitatem refeiunt, quat concitetur ex eorum cibo. 
V nde etiam apud c Martialem legimus 
Leutor 6 conchis Galie Cytheriacis. 
Id eft Venereis. Sed & Propertius Concham Erycinam appellat 
Pt venit e rubro concha Erinnama’1. 
Et rfante hos Plautusdeipfa Venere locutus. 
Te ex concha natum ejje autumant, 
Alii denique idemfignifieare volunt, quod Phidia; illuftrisilhus 
piiftoris lymbolum.qui Elieufibus Venerem , reftudinem cal¬ 
cantem pinxiile legitur, eo lymbolo, veluti tacita ambage 
cans mulierum munuseire,h*»ga<M'»$in«ar 4 «ideftaediumcufto- 
diam&filentium. Qua dere confule Plutarchum, Stobxum, & 
Paufaniam. Sed & hoc quoque fymbolum Phydia; in priori fenfu 
Pladiades interpretatur ex authoritate e luba; in phyfiologicis, 
nempe quod Teftudo toto corpore limul aperto in coitu miicea- 
tur.Oftrea vero etiam Hellefpontiaco ludibrio. inquit/Pietiiis, 
neDeo dicam, ita dedicantur, vti Concha Veneri, putarim ob 
earum copiam, quie Lampfaccno litore. totoque Heilelponto 
ingens eft; vade Ityphallico veteris poetaiipfi Priapo didlo, ita 
legitur.. 
Nam te precipue in tukvrbibtes colit ora 
‘Hellejpontia.caterisojlreofiororis. 
QqiverfusapudTeicntianumreperiuntur, vti piulo ante citaui- 
< Lib. X. 
Concha 
Erycina. 
dln Rudete 
EPirUEt A. 
C Oncha Empedocli apud Plutarchum , ideft, tef- 
gigrauis nominatur his vetfibus: ■ , 
T iit jai xiyppnioi S-aXaas-ovifios ^apofutsis 
Kocjpcirxri^tiicufit }.i%ffitu,^>.vufn 
'ospfi^S-oraj^uTisxEsipaam lasSTUSOt. 
Ideft. 
Infii ci fergigraues Conchasquandoq^ marinae 
Bucanuf. exemplo^ obduBa Chelys tihifaxo 
Ejjtpottsitjummovt videat in corpore terram. « . 
Dicitur ibidcttiB-aXoieTcopios, quali legem habens marinam, hoc 
ell, marina .fiueaequorea, quopoftremoepitheto vfuseftMar¬ 
tialis, dum canit: , 
Ltuis ab tpuofea cortex Mareotica Concha 
ila t i inoffenja curret arundo via 
g Aliis Concha quoque Erycina vocatur ,ideft. Sacra Veneri Ery- 
cinx, aut quod Venus exConcha marina prodierit, vteiiam in¬ 
nuere videntur verba Statij V enerem loquentem inducentis. 
' Et nefira potuit confurgere Concha 
Dicitur & India, quoniam Oceanus Indicus maxime mittit Mar¬ 
garitas, qux oriuntur in Conchis; neerron etiam Sidonia, quo¬ 
niam apud Sidonem frequentes fuerint, vel propter Conchylio¬ 
rum fanguiiiem quo fiebat purpura. Cur Conchylia Horatio lu¬ 
brica dicantur,fic cxplicatTurnebus. b Lubrica Conchyl a dicun¬ 
tur, intus, polita, leuia, nitida, etii quxdam tbrisleabrafuntSi a 
fpera, vt ex hisquxfubiicitilaccus,apparet,alioquin funtpo- 
lit£B fotis Conchx, & quxdam ab hiftoticis vocantur Lioftrea, 
quod eorum fi: leuigatior& xquabilior foris tefta Lunata vero 
vocauit Plinius, vel quod cutualint in mcidum bicornisLunx,aut 
quod nouaimpleanrurluna ConchxquoqueSpudOuidium co- 
gnominantur,marinq, tenues T erga cauis Juper obJitaConchie.ldem 
de ceto dicebat in quarto Metamorphofios, & in decimoquinto 
habet: Detritis Conchis leuier Horatio dicuntur viles, capaces: 
fqualentescVirgilio,aliqui fordidas interpretantur,malim arL 
das velafperas. Cicero grandes dixit, fed hoc differentia, non epi- 
G thetoneft. NominanturariPlautoegenerceoncharumplagu- 
gufia, quo nomine eas venire exiftimatt T urnebus, qux cruftam 
tegumenti latam patulamque habent,quafi •at^axiso-o-oj dicantut. 
Nam a asXaxos deducitur, inquit, quo nomine cum fit mons Cili¬ 
ci*, idem tamen etiam mons Placutius v ocatur. 
a Lib 14 
Epig. zo9_ 
Erycina 
Concha 
Margarita: 
vbi nafea- 
tur. 
Conchylia 
lubrica CUI 
ditfta. 
hL. I.C.X4 
aduerfa. 
Lunata 
curdidla 
Plinio 
cGeor.i. 
d In Rudet! 
e/.iy.f. IX. 
Mulierum 
officium. 
eL. X. Mi- 
tholcg. 
{L.zS.Hie- 
rogl 
K 
UlUS. 
Homofei- 
pfum non 
curans. 
Humani 
generis 
typus. 
Anima vt 
corpore 
inhaereat 
C 
Teftistcgi 
quid figni- 
ficct. 
UIEROGirPHIC A. 
OnchamSc Cancrumpingebant-ffigyptij SapientestefteHo- 
.v.>ro Apolline, volentes fig.iificare hominem, qui feipfum non 
curat, fcdcuietura propinquis. PerOftrea veropidlafculptaue 
humanum genus fignificari.philofophoturaantiquillimi tradide¬ 
runt. Hinc diuinus Plato humanum genus Oftte orum fimile elle 
dixit mulla enim potuit fimilitudine nolh* imbecillitatis natu¬ 
ram ficrnificantius explicaie,cum Oftrea inditum elle dixit ani¬ 
mi in corporis carcerem & tenebras coniedi: ita enim Deus cor¬ 
pori animam adglutinauit.vtneceflarium fit hominem corporis 
affeftibus tangi velinuicum Quid veioaliud illa vel diuina: vel 
ftellaris effenti* fcintilla hic patitur, nifi quod dum corpori adh^- 
refeit, & vinculisfe coeceii Icnrit. & in quodam obicuiitans car- 
cetedetineri5 rndefit, vtfu* plerunq, immemor originis, modo 
fenfui fe modo appetenti* fubiiciat & alieni fafta furis, cu mate¬ 
ria,cui adHutinata eft, rapiaturinprxceps. Pifcacoreigimr Petro 
opus eft,qdi nosautfcopulisauulfos , aiudeiino maris, tudo eru- 
tos,afiertonnoftro!itorareuirenti.pa:nitcti*piunisairosinefca 
apponat, vtitaabfuptiin ipfiusdiuinitatisamplexu, adfublimio- 
risvit*confoitiatianfeamus. Qyodveroteftam Oftrea pro pelle 
habent,qu*fine eorumintciitu auferri nonpoteft,eorum,funt 
hieroglyphicum qui nec fquammas ignoranti* deponere poliunt 
diuinisadmonitionib.quantumlibetinftituti,nec cultum fpititus 
fufcipere patiuntur, qui quidem vt Hierofolymitanus Hefychius 
ait, etfi in maribaprifmatisinueniantut, etfiinfluminibus pocni- 
tenti*, abominabiles tamen funt: cumque vitam fortitifint in fa- 
cri lauacri tiniftura, vocationem tamen, regenerationemque cor¬ 
ruperunt, dum nqquc pinnulasnequefquamasinducercprocura¬ 
runt, fublimem videlicet vitam,cognitionemquediuinotum,quij 
c*leftis eft, fed obc*cato corde in ignoranti* voraginibusdeti- 
nentur & propterea in his qui fquamas habent,nequaquamadnu- 
merantur. QuarePaulus fornicatotem,anatum,idolisferuien- 
tem,maledicum,ebriofum, dciraaorem, legum bonorumq; mo¬ 
rum corruptorem, a fratrum commercio fui monet: Oftrea enim 
h*c funt,& id genus reliqua, qu* fine fquamis & pinnulis efle dc- 
prehenduutut. 
P R O V E'R B I A. 
'Oyx^ia^ios,Concha dtgnue Quo loco authot adagiorum: Coiich* 
A ».Rem nullius,inquit, pietij Concham dicunt Gr*ci,quem- digni qui 
admodum Latini nairci& floccum. Vndequodcontemptilfimu, dicantur, 
tiulliufquetci fignificabant,id)cs}';^**C'°’'‘^^^*^^'^^‘^°"^^^* Conchas 
gere prouerbio dicuntur, qin ad animum remittendum nonnun- legere 
quamadludicta qnxdam lefe demittunt. Ita^ Cicero. Sed tamen {L.i.dt 
ita narrare foletSc^uola, Conchas eos ad Caietam& Lucrinum Oratore. 
legere confuefle, & ad omne animi remiffionem ludumque de- 
fcendere. Hicfcimus, inquitManutius, non defututos, qui nOs 
dicant etjam gignere ptouerbia, quos ad Angelum Pqlitianum 
remittit, qui prouerbio nominarim & adpofite vfus eft in Mifcel- 
D laneis, cuius vin authoritatem apud fe fandliorem efle dicit, 
quamvt metuat ab eius incomparabili eruditione vel latum di¬ 
gitum difcedere. Valerius.^ Maximus de Scipione & L*lio:Itag^jj g g 
animi quoque remiflioni communiter acquielccbant.Conflat 
namque eos Caiet*& Laurenti Conchulas & calculos ledlirafie. 
Author adagiorum in eiufdem adagij declaratione furami ocij 
efle feribit, Conchas& Vmbilicos legere in liconbus, qui Iulus 
efle folet puerorum: quamquam, inquit, transferri poteft ad eos 
qui aliud agentes, obiter etiam leniora quadam animi gratia ad- 
mifeent. ¥.oy}cluj}iiXei>, Concham diuidere,de.ui, qui nullo nego Consham 
cioquippiam perficiunt,Suidas dixit, item Hefychius & Van diuidete. 
DUS , etmay fec^ixs Ti Tcoiiimy.cior, rccurv, Wi UiTi Teexoy^v ^ISXhi. 
Et Suidasriirfus:‘lio-rn? xoypclxlcu ^isAcJr mifoipcix iTcnUi ctpofpa 
cdj-xtXm. Autoradagioiumreddidit. Tanquam Concham dilace¬ 
rare , vel Conchylium difeerpere. De imbecillis .inquit, & viri¬ 
bus longe inferioribus dicebatur, nam illif* folo rumpuntur 
Conch* , quo cibus eximatur: aut incilo ncruo, quo fe contra 
hunt ac diducunt, contrahuntur. H*cillc : videtur autem angu- 
ftiorcmfecifle, vt vult Zoographus, prouerbij vfum. quicom- 
_ _; ./I_11 ,.J »v> !.•#> rutt ar> rs/»onrtrt ivprooia- 
.. ---, 
munior eflepoteft adremquamuis.qu* nullo negotio peiaga-^ ^ 
tur. Illud quoque, ^Ouidij , 
Litor a quot conchae, quot amoena rofatiaflores. 
Item Illud in eodem fenfu: 
L itor e quot conche, totfunt in amore dolores, 
prouerbialitcr prolatum videtur,de re innumerabili. 'ClrrigM- „ , 
oras ctss&fUxiTae, ideft, vtvertit Adagiorum author, Oflreifiue 
conehy/ifinmorenadhdretAtUtophonesdixitinanum, qu*agrea 
inuenediucllebatur. CsterumLepasfpecies Conch*eft, & non h*^'**- 
redleOftreura vertitur. 
F5FS IN VARIIS. 
S CtibitFctrantcsImpetatusNcapolitanuslapides Concharum 
fpecies refereoces in calcc celerius redigi polFe. Sed & H ollandi 
