io6 
Vlyrsis Aldrouandi 
■materi* , , 
tingi fo-DeCatb^ 
CU cocci' 
neo. 
precittmac tenuiiatenijlicucocieiicumruipucatoccouquugiiu- 
litamconijcio.CarbafusigitaiKgenensfetoinini, ficut ScbylTus q“*a»' 
quanuis aliqui naafculinum etiam faciant,& in plurali ncutcum) 
genus eft lini mira tcnuitatis.in Hifpania piimum repertum teftc 
m Plinioutcm velum ex carbafo fa^um-Yirgilius in tettioAenei- 
» M I . aur^ \ 
VsUt vocanf jtumidoque inflitur carbitfus aflre, 
Lucretius in fexto. 
Ciirl>iifus,'vt quondam magnis intenta theatris, 
Vitgilius in oftauo: 
__ Eum tenuis glauco valebat amiBst 
Carbafus.Zt. invndecimo: 
Tum (roseam chlamydemque Jinufque crepantes 
Carbafeos^uluo in nodum collegerat auro. 
irem noitrum leium -- 
thsus:«fe<t^«» auT^ ^xMylvj ) 'd eft : circum e 
cichlamydcmcoccmam:Maicusvero:fioiW<ny«<>w7n>f<J»'5«». 
id eft :& induerunt cum Purpura: Etioannes 15^ («jyT»»'. mquit, 
■mepoeiy «fe<f3«A.y«;«V.-&palliO Purpureo circumdederunt e* 
Purpureus um.QuamitaqueMarcus&loannesPurpuream vocant,Mattn?- 
color 'ide coccinam appellat a colore eo qui idem eft,vt > 
pureo.cumalioqui materia plurimum difcrepentjadcovtMat- 
t^heuscolotcm.illi veto materiam&colorem fimul expreftennt. 
quamobtem Purpurra appellatione coccum non conuneri reae 
cenfuit Vlpianus,inlege.fi cui lana.Coccumautema Diofcorlde 
,j^*,( 55 / 3 «<pU'diaumeft,ideft,granum infeaotium. cuius^tis 
magna copia colligitur in Gallia Narbonenfuvocaturque a Gal- 
lyVermillon,abArabibusKermes vndeK^ C„rl,,fi,,^^luoinnodum coUegeratauro. 
bisH.lpa- coccicopilBrafauolusinifalisvul- ^my^fdixit.vtmoxpatebit.MeminitnPlinius.Hifpamacite. aUifM. 
mserymu.,x,cs:nos.ndepaucalamutuab^urC^ r^r habet fplendotimi lini priecipuum. torrenti». >n quo politur, 
goeranamdicis&eflcvclutifemen rruticis n narura auialluitTarraconem.Ettcnuitasmira,ibiprimu car- 
-Chermesveto’quanquam&ipfumabantiquiscoccino - ’» Et aliquanto poft de velis tinaisloquens.-Car- 
prehcnfumvideatur.vthtfortecoccusfcolecius.ideft.ve 'bafinaa^nde vela primus in tLatro duxiffe traditur Lentulus , . 
laris^ex radicibus herbarum quatunda fami,ex eoq; Spinter &c.Gallica quidem voxCrefpc.aCarbafo feu catpafo fa- o 
colorem tingi, floridiore quam c ^“‘^j^^pore in fta videli poteft.lnuenio vero & apud n Paufaniam.nafci in cocci «»• 
excauaui,&granula circa radices collegi > qu* P fniriri<ifra£fcubreucanimalculum,idquc ftatimacm aerem fru- 
vermiculumtranfeant.Aperiturenimlemen(fii«vocandu^ Sammafuroeftem^ff^tvolar^^ 
& patuaquardam formica alata exit, qusauolat.ex ; „ videatur nuc autem ptiufquam perficiatur animalculum.fruftu 
^ inani.reLquitur.adtinauraminurilis.Ethweftcocc.^^^^^^^ "S “ C 
Tindluta ius,qui apud D.Hieronymu repentur,&infacris litteris g Mefuem commentarios ediderunt, Brafauoli fententiam lecutr 
ex Vermi- fin£^uraeivcrmicuio&c.Suntauteplutes,hrbaequaruta funfauosteprehenditAnd.Matthiolus incapitede coccoinfc- cherme» 
culo quid jni,3jjetchermes.Vnaintcraliasparua,inci(amuitu,quas p P ' Aofio.ybihsEC etiam eius verba leguntur.Chermefinumnouum 
“ „ell^foliaimitatur,fedmagisincifa.Inmulns Germani^ it°piconu« 
Imen*. coliigituncxcelleiitius veroin Polonia circaCracouiain. ^^^p j^um copiofiffimum adferatur cherme- 
ttufei genus pimpincll?efle,ftrellam vulgo appellan, i finaftaminanuncvilefceiccocpetuut.DecodemputopCatdanus 
„ ^ mum.Nafcituramem & fub ali)s herbis. Nam P® , f„TeflLThis veSd^^^^^^ nos nunc femina pro Purpu- 
habct,fubquibusnafcitur.Vnaeftqua ipfiappcllant P „0 colore feticiconficiendo.fimilia cimicibus, a quibus fublata 
lck:puranrVcauriculammur.s.lcdnoneft.llaquam fu°rcaS: vnde prerL-ferk rubenti imminutum fere ad di- 
dicibusin- desficvocat.Nafcitut & fub parietaria&faliginc(fcc P niidium.cumolim e bibinellae herbae tuberibus tadiciadnafcen- 
olyram.Poloni Zito.nos fegala vocamus. fieret. Sed forte vterqucifte coccus.ilicis nimitum,& qui ex 
Chermes. j,5ejcauant, quiamaioteftptoucotus ex chetmes _ - tuberibus plantarum colligitur.etiam antiquis cognitus fucnt.le- 
Atabesfetiptoresmeminerunt, non aliudeifevideo q .niinaniidCtefiaminlndicisiHyparchusaranisperlndiaflu-PlosIndi- 
Gr.coru,eLticevidelicetilicisaquifoli*pumilo:cuiusgrana 
o,m vermiculumaliqueemittereputarini. fino vb>quc animalculacantharimagnitudinevifuntur.ru- tatingens. 
r r^cnHl iufuis.alicubi tamen & fpeciei alicuius in eodem genere -J'» g f j colore.pedibus ptalongis & vermis inftar moU 
deradicibusherbarum.eorumquevermiculos&exeisnnto^ ’ carJmveftuncu^^^^^^ 
veteribus plane incognita latburor. ”HistritisIndiPurpurcocoloteveftcs,tunicas,(msip««>‘> 2 '<w,>b 
etiah*cprofequitutHeimolaus,qu*tameno ■^^;^.,£;,«)&qu*cunquevoluerint,inficiunt.-qua:Petficisetia 
Saxifraga. pr*tereunda.Saxifrapm(inquiOal,qu.can^^^^^^^^^ tinftunsproferuntur SieCtefias: Illudautemprxtereundum , 
pimpinella&fanguiforbadicuur.&c.Erad ccyttount.q ^ Putpurofucco vetcrcscoccum^Pliniotcftaatcpetmif- ^ 
horis vermiculus eruitur, qui curatus P aJg quol ' cuiffe; Quin & terrena mifcere coccoque tmaum Tyrio tingere, => 
' : Purpuram facit in^comparabilem.caeteros colotes p lyt fieret te byninum.Inueaio.&hunc colorem cocco & Purpura 
dara & hilaritate fuperas.-inuentusytaliaquoquemt^ , pcrmixtum,hyfginumfuiirenuncupatum.Rubi*coloremGara- j 
vermiculocarbafinum.apraeftantiamphnca inl CofarS-alipet vt&nuncregiumcoloremmultinominent, . , 
quoniam vermiculusidle Punica "P^ibu^^^^ mendatione, inter colores militares. Superius diximus qua pre- ■ 
fi tiolaPurparaapudIndosfieietexfand.ee. adcuiusreicorrobo- P 
Carmefin ^omen accepifle coloris, quod lanas inficere S • j' rationcmcumhicpotiusilluderatdicedum.binasquasreperio, 1 
eolorvndey|.;j, ^ijpjj„jy^ De fioc vermiculo nihil apud vere ' authotitates quarum alteraCxlij.adducetelibuit.SandixIndiCa, 
diiftus. Hieronymus in factis litteris vermiculum . inquit ille.de qua in Aureliani Colaris vita legitur,pretiofas Put- 
nominat.granura(vt,opinot)aquifoliofignificans.q .p^ puras fecifle.dliudCquavermiculudiau^tinaurogen^puto.Hic 
Plinioqufbufdamlocis vermiculifimilitudineconfpm tur.H nc D 
deriuatumatbittor,vtcocdneaveftisycro cteditur^excellcltio.vt illiappofitaaliaquouis.fpecieci- phyllSthi- 
Coeckea vermiculaja. ^Jeamr P^lirnoJ neris decoloratianimaduertatur.Phylanthion cognomentody- on dytieS 
^.occmea ijj^tj/etenimgranuracocci etiam quilquiUu vocatur lumo^ nudDeidocratu, herba ad Purpuram tingendafatasccle- hetbai- 
Ta V aquifquilijs,opinor.Suntenimquifquilio,vtFeftusait,quicquid pecoroterea qualis fit monftraturilnTheophrafto &Plinio gnoratur. 
diaafcole ^borih minimum cadit. De vermiculo Purpuris ac murice, vt . ^ g ^ ^ i,erbainterfpinofas,fcdmitiot,aculeis,&ab phyllates. 
. . c6niicio:na&deyermiculoGalatio,hoceftil.gnomeminit.H5C Hermolaum. Videoautem herba. 
Quifquili- jiie in corollario in Diofe. d quo Cohus eti a dcfcripfit, qui inlu- Theonhrallum chams melfgenus.quod caule foliato fit.anthc- Amorge. 
«m. per,Catmefinu.inquit,/funt qui opinetur chtomaimum quoque 5 peiiare.Colmsinteramotgesfignificata(uaau- 
1 U.%.Ant. .nnneupari polTe quia fit radix Syria.qus vocetur temSci amurcam dicunt.aliquandoque etiam vini focem (ita 
Mx.ii. apudTheophraftummentio. ?g°““a^S quomvoiariaithetbamPurputeamveftibusinficiendis. quoin- 
Arabica feu Punica voce coccu indicante, non vela dedicantur amorgino,quanquam.inquit,Scprotenuisarundma- ^ 
, , chromatedidumarbitror. Dcchromate P, p, (, v-~ i ccopanicul®portiodicaturamotgis.A’(Co'?y«“'<=°*°“®'*^)'^‘■ 
''^ncbu(i.TdeOdotibushisvetbismemimt:A;?«A<^2?»«^’«4'?vWi« W .^^bAmmguntcinfula.Ate^SyHefychio,Suido.acpotiflj-qmscolot. 
tj^ueba- rem vnguentis rubris Apparet autem eam v- 
chromatciquodiad.x eft e Syria vehi folitaAppret autem eam ^ tunica fic dicitur ab amorga.quod genus eft co- 
/SoVra -OTAvTtAtS. A6><T«f afSSi/fp) 
duSP^i, n AiycKfiAa/sti. , TSi(stA»fCls ■mi 7® 
itie^ Hoc omniaillhquibusetiam Suidasaddit: A/< 9 e>< 5 ,limile 
eft lino «AtwVa.id eft. non decorticare autem ipfum & parate Cad 
lanificium) folent, £51 Mpr^v C-7ri{mzlimy^’m)'TlwP ^o<rtn>. 
« H^e-Trtttntv. Euftathius etiam exponic.amurca 
tem Purpura fecundum veteres. E’'?* ^ 
a spnmy ci yyniiy «^,!j^v<^.Pollux,&aliteTO_A d/ss^iSM 
:>iyvs<S-«f Ai>4’ iyi^-mSh H^ai>y(yism 
i Pi di*p^isy(^ («««><5 £i(jiA«7v.Ex his apparet amotgen nihil 
hrom» 
radicem non vilispretij tu!lle:quoniammy£op.,,a»y 
lum vnguenta,quanuis n5 orania,colorare folitos tradit Et pau¬ 
lo poftiMaton & chroma,quod amaracino mifcetur.calfaciendl 
vim habent. Carmefini colorem rubrum elfc conftat; chromatis 
vero radiculo qualis fuerit.non inuenio cxprcffumitubrum tamc 
ronfu.ffeexiamtecitatisTheophraftiverbisapparet:vtn.rmum 
leuisfitquorundaraconieaura, carmefinum a chromate dedu- 
dum. Dlofcorides quidc in eius confeaione non meminit ch o- 
matisiquod an fit radix curcuma hodie dida, inquirendum co o- 
fecroceo. Sed quoniam Hermplaus carmefinum quaficarbafi- 
num , a proftanti amphitheatralium velorum colore dici po- 
tuilTe fufpicatur, dc carbafo quodam addamus : quam ipfam 
