132 
Vlyfsis Aldrouandi 
Ad ambu prxtcrea cicatrices,albuginefque: afperam difcolo- A, 
' remque ceu a fole cutem & hebetes oculos, integrat cum tota car- 
Ad lachri- 
ne crematte & in cinerem tritat, tum ex meileinundts emendant, 
mas & li Albugines extenuate etiam Plin alibi ait: alias etia ita ad ambufta 
■ ' ‘ commendatjVtnecicatrixquidemappareat.SanguinempriEtetea 
oculorum ‘^^“•scpchlearumteirenaru tefte Plin. Anacollemaquodla- 
rSFS IN ALIIS. 
Ad emi 
nentiam 
vmbihci 
Cancro 
penis con¬ 
fert Ad 
Podagram 
Adlateru 
dolores 
Ad Paro¬ 
nychiam 
ehrymas'& lippitudinem ftftit ex quodaadthorem certo defcripfit 
Zooph® i!lud:Limaces&cornu cerui vres.oui albumine excipies, 
ac fronti a p plicabis. Ad vmbiL cos infantium cminentes,exThco- 
doro Prifciano: Cochleas ex arboiibuslauti colledtas comburi¬ 
mus, detritas imponimus, vt vmbilicum innaturam propriam 
reuocemus.Plinius vero etiam cochlearum cinerem cum thure ex 
puialbilucco-illitum per dies triginta eidem morbo author eft 
mederi Paflionibus ani, vtexKiranide Aggregator tranfcripfit, 
Ytiliseftidem cinis cum aceto. Cancroiupene vtiliter infpergi- 
tur,filacobo Oliuario credimus. Ad podagram ex Marcello: 
Cochlex Africanae cum fua carne comburuntur, cinis illarum 
illinitur & medetur podagris Eundem vero etiam pulueiem in¬ 
tus fumptumc vino pthili prodelle inuenioapud Plinium, item B 
aluum fifterein fufpiriofis;deco6l:orumin ptifana illitii per fe la¬ 
terum doloribus i elfe denique quifuperdolentem lienem fuper- 
alligani cum femine lini & vrtica: addito meile, donec perfanet. 
Ex inanibus telfis etiam remedia petuntur, nonnullaque ex ob- 
fcurisquibutdam collegit Zbogiaphus, quorum nondum feripta' 
adnosperuenerunt. Pollen de teftislimacum inanibus contritis 
fiffjrasmanuum pedumqueinfperfusfanat Idem pollencum cera 
& fermento fubaCtus&impofitus.paronychiam emendat. Ad ma¬ 
culas oculorum in homine aut pecore abolendasiTeftas limacum 
coljigcpndie. D.Ioannis per scltatem lotas & mundas contunde, 
perfetaceum' tnceine, & pollinem in oculum affedlum inflaper 
calamum Ex hbtis maaulcriptis Germanicis, Tefta: limacum 
contritrecum peftilentiafuibus Velbobus'ingruit,in potu dantur, 
perfe, vel cum radice gentiana illius cerulea:,qu* fempe; difle- 
dta nafeitur, vnde cruciatam Germani appellant. Hieronymus 
Fabritiusab A quapendente Medicus haextate clariflimus feribit 
Scytlias cochlea: teftam ad aures admouere propter frigus quod 
plurimisla:ditauditum,&vt nieliusaudiant. 
Cinis V. cochlearum inanium cum myrrha Plinio authoregin- ^ 
giuis prodel1;:& admixtus cers,procidentiuminteraneorum par- 
tes excremas prohibet, oportet autem cineri mifcpri laniem pun- 
dtisemiflam e cerebro vipers lubenc& earundem cinerem ilimi 
adcalculos pellendos. Qtjod pollremum reperio quoqueapud 
Marcellum : Cocble* inanes finquit) cafu inuenttecontufs&in 
puluerein tenuillimuin redadia: in potione calculolis datae me- 
dentur. Vtihoc remedio hodieque nonnullos apud fuosteftatur 
Zoographus. Ad ficos ani, ex innominato: Teftas cochlearum 
candidarum cremato & pollmeihinfpergito. Si quid in tergore e- 
Ad ficosa- qui ruptum fuerit, &fanguinis aliquid concretum, adipe veteri 
m- mollies, vino ablues :&fiquid putrida: carnis'fuerit, aeruginem 
tritam infpetges , decodio eupatorij vel thuris lauabis: denique 
puluifciilum infperges: qui cinere de fambuco & limacum maio- 
Sexusiny- rumteftis crematis, contritis,&xqualiter mixtis conftat Mi- 
tcrograui- rum quod fcribitlacobusOliuarius: Si quippiamex tefta cochle^ 
dsvtco- adnllain lotium mulieris grauidae miferis, petet fundum fi ma- 
gnofeatur, fcnlumgdfct, li puellamlupernatabit. * BartholomteusMaran- 
*Lib.^. me t? cochlearum marinarum tcllas vti putat, non adaliam adfei-* 
tho.cegnojc fcendam qualitatem, fed vt facilius terantur. Mihi vero fecusvi- 
Adealcu- 
los. 
I Nuenio praeterea alios vfaS cum carnis cochlearum, tum etiam 
tertarum, vt apud Tarentinum efcam ad omnes pifciculos ca¬ 
piendos ex cochleis. C ochlearum (x.i%>.«v] carnem inqiliit, acci¬ 
piens, exemptis membranofis cauliculis (ruy ex ea 
efcam iniicito: fed non vtaris tjfitius cochlea: magnitudine (ftij 
Cornarius vertitnequemagni- omnss pt- 
tudinecochlete abutaris. Dertillari aiunt nonnulli aquam elima- fculos. 
cibusmcnfe Maio vel odlobri aqiiam,inquaferrum extindlum 
chalybis induere duritiam velint. Palladius formicas abigi ait, formicx 
cochlearum vacuis tertis vilis, & eo cinere in foramen iniedlo. & abigan- 
Paxamiisadidemteftascochlearumcum rtyraccvniubet,fora- 
minibufque comminutas iniici: Cumanentes cochlearum tertas 
gerunt, vt rtrepitum edant, dum ad fertiuitates aliquas accedunt. 
V 
PROVERBIA. 
id 'Vita. Deijs dicitur, qui pateepar-_ 
uoqueviuunt,aut contradlia negocijs, luceque forenfife- . 
moti.Plutarchusip libro «ifel t^s eptXo^zaAnTseeiy Sv TSffavm Vita, 
f(0,ia e-fe/Sas (naii7iy,i(pxxiay J3iev 
fiiK^eXeyiM/dd ert.T u vero tantum molertiarumfurtines turbans, 
actorqucnsteiprtim,cum ob parlimoniam cochlete vitam viuas. 
Cui addamusillud Pbilyllij apud Athenteum: 
Cicada, zixor, nec (gofum, nec cochlti. 
hoc ert, vt Dalechampius exponit,paicus,paruo vidlitans, ab ho¬ 
minum ficqueutia femotus, omnino tacitus,diuerfusa cicada, 
qua: ert maxime vocalis. u to, : diffidentior Diffiden- 
cochleis : Prouerbialiter dici potertinhominem fufpicacem & ne- (jor Co- 
minifatisco^dentem,adeo vt res fuas fecum femper habere ve- chleis. 
Iit. Vtitur^cadagio AnaxilasapudaAthenteum z.e.if. 
« TOK )(j;jA/<ci»OT»arvrai'u. 
Oi ■dzc'dmciaiTuseittiat 
Cochleit tu es longe diffidentior 
§ljii quia nemini credunt, circumferunt domum. 
Confulendus fuper hoc adagio ert Adrianus lunius, cuius ada¬ 
gia, nondum videte mihilicuit Domue caradomuooptima, 
quar» a tertudine natum efle velint; videtur tamen etiam a co- 
chkapotuiHeeius origo trahi, conuehit enim vtrifqueTv 
Nec male, inquit Marcellus Virgilius, vnahacratione lau- 
data ert, neceffario homini eexemplo, vtfua omnia fecum ipfe Cochleam 
etiam ferat, & Pieriena:ifapicntis modo , eas domi fux opes coa- ^®'^^hate 
ceruet, quas nec hortis ferat, necpopuleturbellum.Cofiii/Mwfar- '''■'“cere. 
dicuntur pigerrimi ■)■ Plautus: Pacn». 
Atfiadprandiummeinidem vosdixijfemducert 
V inceret ii ceruum eurfu, veigrallat orem gradu 
Nunc vos quia miht aduocatos dixi teftes ducere, 
Vodagrofieftu, ac viciftu cochleam tarditudine, * 
Profert&huhc verfum Nonius in nomine tarditudo, fed longe 
aliter quam nunc hodie in exemplaribus Plauti feriptus &in co¬ 
dicibus vulgatis imprefius eft. Dionyfius Lambinus putat No- 
xL.i.Veter, 
artis.c. 6 i. 
Jimpl. detur. -/Eque enim teruntur terta: fere antequam viantur. .Super- £) nium memoiite confixum cum librum non confuluifletjmendofe 
Cur terta: funt modo lapis, arena, ofliculum,&cornu, quorum omnium 
vrantur. ceu fere partium in cochleis meminere authores,'& fuas etiam fa- 
Ad dentes cultatesalfignauere.Adexefos dentes ex Galeno remedium teci- 
exefos. piens eum lapillum:Limacis lapidem in fruftula fefarhi magnitu¬ 
dinem a:quantia confringe, & in dentis foramen immitte :illico 
dolorem fedat: fed cicera operculum facito. Meminit eius quoq; 
Plinius.-Limacislapillum fiueolTiculum quod inueuitur in dor- 
fo,ad,illigatum dentitioni mire prodelle tradunt.Eandemque vim 
hab ent arenula:, qusB inueniuuturin cornibus, nam & hascauis 
dentium indit.is , llatim liberare dolore fcribit. Et alibi; Iniicniu- 
tur (inquit) in corniculis cochlearumliaienacea: duritia:: ea: den¬ 
titionem facilem pra:rtant adalligati. Cum rtrophus & ventris 
dolor animalia (itimenta , equos,) affligit ;.v Vegetius phyficum 
(remedi um) tradi fcribit: Os limacis neque manu immunda, ne- 
qusteira conraiflurn,alligatum vmbilico dolentis, curare conti¬ 
nuo. 'Cardaniis elfe ait, qui aiunt, lapidesomnesqui in animali¬ 
bus' , vt cancris, limacibus, alijfque gignuntur, prohibere geue- 
rationeml^piduminrenibus,g8nitofquediiro!uere. Aliquivero 
non de limace limpliciter, fed de limace nuda lapillum celebrant; 
Limacis inter duas orbitas inuenta; officiilum per aurem cum e- 
Aduerfus horetraiedlum, vel in pellicula canina adalligatum,aduerfusca- 
capitis do- dolorem jirodert pluribus femperque Plinius. Qyodpaulo 
lorem. aliter recenfet Marcellus: limaci calculum (inquit) quem in capi- 
Ad denti- habet, tolle quod non facile facies, nifiei dumin via repit, ca- 
tionem. putfubito abicideris : quem lapidem quandiu tecum habueris, 
nunquam illum dolorem capitis nec fentieS, nec patietis. Si in¬ 
fans . cui dentes prouenire incipiunt, dolores habeat, Archigenes 
y t.jo.e.ry. ^P^*^ Galenum, veteris cochlea: cornu pellicula: illigatum appen- 
Venerem P^o amuleto. Poftremo fimus quoque vfum habet, quod 
inhibet fi- meminitidernj/Plinius,inquiens,cumoleo& 
vino potum, Venerem inhi- 
berer 
verba Plauti recitafle. Sic autem in Nonio habetur. 
fsijiod eslupigri, cochleas vinettie tarditudine. 
Eodem etiam modo cochleis hominis iundtos Claudianus dixit 
dereimpolfibili. 
APOLOGI. FA^VLAE. 
R Vftici filius alTabat cochleas cum autem auditeteasftriden- 
tes,ait: O pcffim* animantes domibus veftrisincenfis, vos 
canitis. Pabula fignificat omne inteaipeftiuefadlum, vitupera¬ 
bile Ferunt etiam huiufmodi fabulam. Cumlupiterornniaani- Intempc- 
mantiaadconuiuiumvocallet, cochlea & telludonon apparuc- ftiue fadiu 
runt Qua:fiuit ergo quid caufateft.cur&ipfi non pratftofuiflent: vitupera- 
qui domus cara,inquiunt domus optima. Iratus ergo lupirer, bile, 
eas in domum damnauit, vt quocunqueprogredirentur, domum 
lecum ferrent. 
Gap. XXX. 
DE DIVERSIS COCHLEARVM 
mus 
I N mari pra:cipuediuerfi funt cochlearum fpecies,quemadmo-/ 
dum fubinde,cumex variis & Rondeletij & meis adhibendis 
iconibus patebit, reperiuntur. Terteftriumpriusaiiquothabes, Tcrrefttiu 
& inter has ptius ponuntur edules inuicem magnitudine tantum deferiptio* 
difterentes: dein cochlea exFeltrinjs montibus eruta cum oper- nes & fpe- 
culo fu o,albo & duro,item talia caerulea,communis terrefttis alia; cies, 
aliaq; ftellata cum vmbilico & operculo,necnon &deprcfla,cuius 
modo alia figura dabitur. liabes deinceps cochleam terrertrem 
gypfeo operculo obferatam. Sed vtad marinas accedamus, hte Marinarn. 
duihrcpidlicum terreftiibus non parum fimilitudinis habent, 
contra 
