134 
V ly fsis Aldrouandi 
a Zib. *' 4 . contra infolentis fancmagnitudinis ac figur» eft quam « Ambro- A 
CochlejE fms Parteus nobis exhibuit,ex mari Sarnnatico. Mare Saimaticum 
Sarmatica: feu Germanicum Orientale, pifcesalit calidis regionibus ignotos 
defcriptio. & valde monllrofos 
Eiufmodi efl; is qui limaci fimilis,dolium corporis mole ttquat, 
arboreis autem cornibusceruum , extrema cornua in orbiculos 
rotuudantur,vnioOuminflaifplendentesCertticeeftcfaira,ocu- 
lisaccenfe candelte modo micantibus , nafo obrotundo, & pilis 
felium adinftar obueftitOjiiilu oris magno, fub quo pender,pro- 
«linetquecarnea moles,afpeftu fubhorrida Qijatuor nititur cru¬ 
ribus , totidem latis & aduncis palmis, qua: illi cum cauda oblon¬ 
ga, & tigridis inftar variegata, pinnarum ad natandum loco ell. 
M^ticulofum adeo hoc animal eft, vt etfi amphibiuni fit, alto ta¬ 
men fc Fete mati contineat,n^c nififercno valde coslo ad littus ap¬ 
plicet pafcendi gratia. 
Caro enim valde grata eft efui,fanguis vero his medicatusqui- 
bus ve! hepar vitiatum eft, vel pulmones vlcerati, vt eft magna¬ 
rum teftudinumfanguiselephanticis Idin Dania fe vidifle ali erit 
Theuctusin cofmagraphia Hucufqueille. Longe quoque diuet- 
fus a commu nibus marinis Limacibus,ifte Limax eft,cuius dein¬ 
de icon proponitur, tota cinerea albicans, necnon & fubfequens 
tuberofa, tota ex ferrugineo cinerea, exceptisorisqutBfuntViii- 
desftntus confpicitur aniirialametheftini coloris. 
C A P V T XXXII. 
DE 
COCHLE4 , QJ AE 
riovftterdU 
IN OL£A* 
B 
C A P. 
XXXI. 
A E COCHLEA COE LATA. 
h: 
Venerem 
ftimulac. 
Oc genus,inquirRondeletius,Cochlearum, quodproponL 
mus ad Turbinum fpeciem accedit.A Monfpelienlibus,Pro- 
uincialibus & Hifpanis Scaragol vel Cagarolo de mar nominatur, 
quod ad Cochlearum terreitrium quas Cagatoles vocant, for- 
mam accedat. Teftaeft turbinata & fatis longa, cailaturisina:- 
qualis & fcabra, fpifliote quam in Cochleis terreftribus, intus 1 s- 
ui. Operculum fpilTum eft, rotundum, fupenore parte non afpe- 
tum,in qua voluta expreffa eft, vel figura turbinis Cochle* claui- 
culatim intorti. 
Intus,quafcilicet parte carnem Cochlece contingit,tuberofum C 
eft, & inaequale, rubri coloris. Partibusintetnishaec Cochlea a 
terreftribus non differt.Carne eft dura, & ad concoquendum dif 
ficili.Succum fallam gignit,Venerem extimulat Elixa melior eft. 
Tefta in aceto macerata, fuperiore veluti cute vel crufta fpoliatur 
redditurque Cochle* margaratifetae modo fplendens, nitida & 
vnionis modo colorata. Sunt qui Cochleam, quam hic exhibe¬ 
mus, vmbilicum appellentifed non fine errore, vtperfpicuumfier, 
quum docebimus qui funt vmbilici, & quid a caeteris Cochleis 
Afferant. 
Hucufque Rondeletius pofita etiam icone, cum qua limillimae 
cum llnt,quas ego hic exhibeo, iconem eius reliqui. Prior macu¬ 
lis viridibus praedita eft. Poftremam margaritas proferre funt qui 
putant. Addidi demurti aliam Concham quae inter Turbinem Sc 
Cochleam celatam mediam naturahabeti videtur.Taxat autBel- 
lonium Rondeletius , cui vmbilicus marinus aut faba marina 
nuncupatur iftiufmodi Cochlea & fic de ea feriptum reliquit: 
Cochli{i<s;KAi() nomine vmbilicum marinum,vel fabam marinam 
vulgarem intellexit Ariftotcles atqueadeo marinam Cochleamr 
quamadmodum&terrcftresCochleas, vocauiti noftris 
limaces dicuntur. 
Eft autem vmbificus marinusa medicis vulgaribus diftus Ne- 
marini de rite multo maior; cuius tamen moles vaftiot non euadit, quam £) 
feriptio, communebuccinum Qyumqueturbinatumgenusomnepraete- 
nuicrufta,cartiem patulam ambiente, operculi loco fefe tueatur: 
hic vnuslanidi rubro perfimili tegumento occluditur. Rotunda 
eft eius forma, vmbilicum plane referens,vnde ei nomen Alteram 
cinerei ^oloris&rfuRsi tuipehtem ,deorfumplanam:alteram vero 
rotundam, atque(t?sdi(ftum eft J rubrum. 
Teftaeius Huius tefta fol* inter noftri Occani turbinata politiem ad- 
jiolitiem mittit. Rotundiori hiat ore, quam vllum aliud genus. Namcum 
alij turbines opercula fua habeant longiora vel latiora, pro fui o- 
ris tatione,hicfemperrotundum operimentum habet Eduliseft, 
vulgoquebuccinarum,purpurarum&: nciitarum mododiuendi- 
tur. Rugofo tegmine fcabroque conftat. cuius clauicula earum 
herbarum mote quae fefe alboribus alligant, a dextra ad finiftram 
inuertitur. 
Papaue ( it>!xam Ariftotcles vocat,) vt i n p u rpura & buccino & 
& irijtsAl^oueftconfpicuum, quodin clauicula teftaecontinetiir. 
Caeterum Cochleam mannam Diofeorides feribit ftomacho 
mannis idoneameffe,&facilealuoexcerni:qiiumqueexmarinatumCo- 
chlearum teftis, vti & reliquorum turbinum optima calx fiat, ni- ^ 
hil vetat quo minus eas excalfaciendi & vrendi facultatem obti¬ 
nere, lepras purgare, vitiligines & oculorum cicatrices emendare 
affeueremus. f 
Ex caelatarum Cochlearumgenerequoque eft , qu*hic expri¬ 
mitur, operculo miniaceo, minaceis etiam tuberculis, turbine 
violaceo infra, fuperneferc ferrugineo. Quod inter tUB- 
bines eft fpacium, fiue cauitas viridi eft 
eoiore. 
C OehIea haec rotunda eft (inquit idem Rondeletius) Sc tefta Magnitu- 
intorta & magna admodum, adeo vt fit quaeaquae quatuor Jq. 
libras capiat. Obid eam cfle puto, quam Minius memoriae man- 
dauit in Oleario vfu fuille, quod ea oleum decapularent, vel ea in 
vfus quotidianos oleum haurirent, cuius figura ad id percommo¬ 
de quadrat, quemadmodum vafis eius, quod aryranam vocant, Arytaina. 
veluti roftro prominentiore ad hauriendum , fundo cauo 
& capaci ad retineildum Hulufmodi Cochleam etiam aurifi¬ 
ces , additis anfa & bafi in vrceos efformant eleganti artificio, 
quodeam contra venena,aliquid valere credant. 
C A P V T XXXIII. 
DE COCLHEA DEPRESSA. 
C Vmfuperiori Conchylio iiir.iliseftiftbtec, quam Rondele¬ 
tius Cochleam depreiramvocat,ac fic de eaferibit: Opercu- , 
Ium Cochlea calata:refert Cochlea, qiiam hicreprafenrainus, , , 
(repraifcntat autem hanc) qu^ concaua eft.Sc carnem intus habet. 
Simillima eft Cochleis terreftribus, qux aliquando in terra effbf 
fareperiuntur. Altera parte plana efl:, altera excauata in volumi 
nibus,qua:initioparuapaulatimcrefcuntadfoiamenvfq"" 
Sic 
ille addita hacfigura:cui ego adieci aliam qute tota eft ferruginea. 
Vmbilici 
admittit. 
Papauet. 
Calx eft 
Cochleis 
optima. 
C A P V T XXXIV. 
DE COCHLEARVGOSA, 
&vmbilicata. 
A Rugis,quibus tota huius Cochlete tefta per tranfucifum du- 
(ftaeft,itaelatisvt &ftriatadicipollit nomen obtinuit.Co¬ 
lore intus eft albo, floris flauefccnte,valde fragili. T uibiuis claiii- ^ 
cula: in acumen non definunei Pars fuperiot longius procurrit. 
Foramen valde apertunl'.& longum. Hanc tertiameife nautili 
fpeciem ab Ariftot.ptodifamfalftj (fecundum Rondcletium )tra- ^ 
didit Bellonius. Duas enim tantum polyporum fpecies Conchis 
concluforum ponit Ariftotcles, vtante oftendimus. Neque vllus 
cftquivideritineaConcha nautililum, quiminoreft, quamvt 
tantam Concham fecum trahat, cuius etiam ftruftura a facili na- 
tationealienaeft,ob ttanfuerfastugasicuminmaiinisanimaqii- 
bushocdiligentiflime caueritDatura,nequiddrec,quod natatio 
ni moram aut impedimentum afferrct.Ex hoc genere vclconfimi- 
lis faltem eft ifthrec ameadiefta. 
C A P Y T XXXV. 
DE COCHLEA VMEILICATA. 
H AEc quoque Cochlea in fatis infignem magnitudinem ei- 
crefcit,quas turbinata eft, Sc in medio vmbihcata. Vatiae va¬ 
rio funt colore. Aliae enim.nigricant,alia: co. neo funt colore,aliae 
maculofae Proxim e accedunt ad formam C ochlearum terreftrium 
paruafum, qua: conglomeratae feniculi craffioribuscaulibus ad- 
hxrent, quae etiam praeter reliquarum Cochlearum terreftriuin 
naturam vmbilicata: funt, carneque funt bona Cunnhac Rondel. 
Cochlea non patuam fimilitudinem gerunt tres iftae ame adiedfae 
Cochlea:.Inter vmbilicatasha:c qubquefuerit, longior & multis 
anfraftibus contorta, quotum longitudo & obliquitas incaufe 
eft quo minus vmbilici extremum perfpici poflic. Tcftafeuis, Sc 
quafi cornea, vel vnguiumfubftantia:fimilis. 
C A P V T XXXVI. 
DE VMBILICO. 
E X Ciceronis loco, qui eft libro fecundo de oratore, Rondele- Cochlea- 
tius vmbdicos Concharum fiue Cochlearum fpecies cfle alie - tum an 
tit, id quod verum efle indicat etiam (inquit Jipfa rerum natura, fintfpe- 
qusnobisaturbinatii, Conchis,Gochleifqueommbusfpeciem cies. , 
diuerfam exhibet earum, qu.t braeter foiamen illud quo Cochle* 
faXisinha:rent,quoque corptiSexerunt: alterum habent vmbilico 
ita fimilem, vt nullus fit qai has viderit, qui negare pofllt vmbili- 
catasmevito vocari. , 
Id foiAnen profundum conuolutionum veluti centrum eft, 
vel circa quod anfraftusCochle^conuoluunturjVeluticirca-ttfei Nominis 
H 9 »A«»,Hac de caiifa vmbilicus vocaturmam metaphorice vmbi- ratio, 
licus dicitur, quicquid in aliqua re medium eft. 
Hic vmbilicus in Cochlea quam hic exhibemus, manifeftiifi- 
mus eft. Cochlea: quam cailatam prius nuncupauimus fimilis 
eft, figura differt, colore & cxlatutis. Nam pifta quidem 
eft varie. 
