53 
8 
Vlyfsis Aldrouandi 
Ptobofci- 
des. 
Dentes. 
De eodem, vt videtur, fic fcribit Bellonius 
n*'! • -..q Genus Echinorum aliud eft {inquit Ariftoteles) minutum, 
RpI pelagium, fpinis grandibus, longis, prxdurifqucmodo pene la- 
] ■ ‘ pidis.gigniinaltogurgitefolitum , quo nonnulli ad deftillatio- 
nesvnnat vtuntur. Vulgus cum Italicum,cum Gallicum, atque 
etiam Grxeum vn ludeo vocat, quod perpetuo nigielcat, forde- 
^ ' (cat, &guftus ingratif percipiatur. Pallim repetitur: quod aliter 
Briffis,&fpatagiseuenitex Philofophifententia, Hicporromi- 
nimus Echinus reliqua genera fpinarum longi tudinefuperat: ne¬ 
que colorem, vt illa varium habet : teftam iuglande maiorem 
non promit, eftquereliquis omnibus viuidior Namfi lupinum 
ponas, mox fuas fpinas deprimit, & fe in pronam partem conuer- 
tic- . , . ■ c 
Plures habet, quam alij probofeides: idcirco citius repit, nr- 
miufque hairet: oua non fert, vcalij,fedfanguineum quiddam ni- 
grdfanieirimile, quo manus cruentat, atq; inficit Dentesitidein 
verticilli modo habet quinos, circulari otdinedifpofitos,vt& ca;- 
teri. quibus algas, faxa & conchyliorum tpftasarrodit. In interna 
eius parte multos neruos annexos cernas: ex quo indigenas coa- 
ceruatam dentium congeriem itacumneruis cvccari finunt, vt 
anuuli vice ad lignandum panem vtantur: refert enim quinque 
folium,vel quippiam limile affabre delineatum. Ventrem in quii^ 
que partes diftinaum habent, perindeacfi plaresilMsventresef- 
lent, membrana quadam obdufti. Ab oris autem veiticillo ven¬ 
tres illi teft* quoque appenfi ad foramen excrementi coeunt, fed 
difmndtifunt , & quafi interuentu liminum difetiminantur. To¬ 
tidem promufeides habent Echini, quot in teftis foraminulisper- 
tufisapparent.funt enim vitra fex millia in quolibet Echino.Huc- 
__ ufque Bellonius, qui & alium maximum Echinum vidit in ru- 
femipede brimaris littore,inter fontesamaros , & vibem; quam vocant el 
latus. Tor, prona parte planum, fuperiore gibbum, lemipedem latum 
minus, quam alii rotundum, paucioribufque ac minus frequen¬ 
tibus aculeis aut fpiculis praiditum ; cuius os in terram conuerlum 
eflet.fuperquoexcrementoruexitus-appareret. Zoographus prq- 
terea cuiufdam Echini fuperficiem pinxit,quam feVenetijs vi- 
dilfe teflatur,: nos eam quoque hic exhibemus, pr^lcrtim cum dc 
inoftris & aliorupiiconibus diuerfavideatur. 
Echinotu Noftrorummodo Echinorum primafigura ouataeft,colore 
ab audtore ferrugineo ad nigrum vergente prefertim ad luperficiem, in cen- 
obferuato tro albicat, aculeis longis, fed exilibus Sc in eoruiti fummitate 
rumde- pundfiquidam paruuliluntcoloriscterulei. SecundaiconEchini 
feriptiones eft aperti interna offendentis, figura quodammodo oblonga ,in- 
Primum tus apparet quidflauum, vel oua fi ita mauis appellare. Tertia eft 
genus. Echinorum maris rubri figura aculeis longiffimis ferrugineisad 
Secundum rubrum vergentibus paruo calyce quorum quidem pitfturam Ber- 
nardinus Caftellettus Genuenfisaromatarius fagacilllmus nobis 
• 1.1 1 T7 1 _ „.L A I 1 C 
A' ptomufeidibus fefeitaftabiliutst, vt pleruoqucpifc9rore<; teftam 
prius atterant, quam inde integros diuellerc poibnt, idem letert 
in fuisobferuationibusfe vidifle eodem, quo Oftrcamodo Echi¬ 
nos capi. 
Echinus 
impartiuit: deinde quartum datur Echinorum genus Ariftotelis, 
quod Echinometram vocat,quafi matrem,aut matricem dicas 
Echino- Echinorum, vtinquit Gaza, Verba, qu^adeius deferiptionem 
merra pri pertinent fupta fcripfimus ex Rondelccio: noftram vero poni- 
ma, mus iconem, qute aculeis praidita eft, licet non admodum lon¬ 
gis, colore tota eft ferrugineo. Sequitur hanc ali a fpims .enuda- 
ta,qua:magnitudinea priore non differt.extriofecus eft fcabtofa, 
colorifqueferruginei; Tertia magnis,longifque aculeisinfignita 
coloristotaeft amethiftini. Poftremo loco Echinometram om¬ 
nium maximam damus, quam nobis idem Bernardus Caftellet- 
'' tus Genuenfis humanus pariter atque rerum naturalium peritiffi - 
mus, meique amantiffimus communicauit, magnitudine fere 
puerorum capitis,eaque quae in Tytrhen6,&Hadriatico mari na- 
Capacitas, fcitur, maior, tautte capacitatis, vt quinque aqua: libras caperet, 
Citcunfe- in fuperiove parte gibba ,& rotunda, in inferiore vero quodam- 
rentia. modo plana. Circunferentia duorum dodrantum & palrni. Eui- 
denterinhac apparebat calyx,inparte anteriore albus,inquin- 
qneceu ventres, vtin Melopepouibus diuifus, quorum finguli 
treshabet tamias, quarum media eft tanquam lutura, qux partes 
fepatat, & facillime aperitur, aperta refert figuram ferrx;nain 
coniuqguutur ilite terna: per fymphyfim. Bina: alia: illx tenix, 
quas dixi huiufcefeifturaeells ,funt colore quafi caftaneo, crebris 
foraminibus pertufa:,, quae tamen nifi expofitiu aeri non appa¬ 
rent quintuplo maiores ea futura. Os erat in parte inferna, 
vt econtra in fuperna excrementorum eft exitus, vt in alijs turbi¬ 
natis. 
Dentes habebat quinos jconcauos,'figura triangulari. Tota 
exterior tefta a fpinis denudata .ferrugineo colore eft, & in eafer- 
rte erant maiores, Sc minores, colore fiauo, fed tranfuerfalesilla:, ] 
qua: parallelae erant intus, extra quidem quoque apparent, fed fi¬ 
gura diuerfa. Sunt enim in medio lariores,inexcremoanguftio- 
tes,&vbilatiores,ibi tuberculorum adinftar verucarum plen* 
qualia etiam in inrernallis confpiciuntur, fed minora. In quibus 
hoc quoque nota quod prope os maiora crebriora funt,&paru£ 
iilienon confpiciuntur. Omnium Echinorum minimi funt,& 
cum quintafpecie aRondeletio piifta conueniunt hicnouiflimc 
politi. ^ 
P I S C A N D I R A T I O. 
Edules qui ^.j^inos edules , {& non edules reperiri diximus. Hos nulli fune 
pifcandi J^lJ.quipiPcantur, cum edendo non fint. Illos (inquit Bellonius) 
pifcatores venantur hoc pafto. Manum feream conto longiore 
alligant,veltndentem, cuius incumifinp dentes. Hanc manum 
Z^hinisfubmouent, vteosabimoin fublime attollant, qui fuis 
NATVR A. GRESSVS. 
P Rouida, & benigna natura fpinasfeu aculeos Echinis videtur 
tribuifle, quo a pifcatoribusfepoffinttueri,q> quidem teftatur.^ Echinis 
[A then. dum inquit: Echini tiim t eu eft res tum manni fpinarum 
fuarum obie<ftu,&ngor£ccu vallo quoda fefe tuentur, quominus 
capiantur.Mirum vero eft, quod de his tradidit Ariftoteles; ho 
tum Icilicet corporis partes diflciftas turfus coire, & redintegrari. 
Idem quoque fciipfitjElianusfortaffis ex Philofopho,fed clarius: 
cuiushxefunt verba. Echinos marinos viuenccsobduftos tefta, 
atque aculeis communitos, fi qiliscontriueric, & alialcparatim 
ab alijs fiufta in mare abiecerit; liKC tamen coha:rentiam, & coi- 
tiOnem intetfe faciunt,& affinem partem recognofcuut, & ap¬ 
plicata cdhairefcunt.velutiqua conferuntur fimul, & naturalirur- . 
B fus quadam conciliatione (mirum diftu) integrantur.Eadcm pla- 
ne&Philes cecinit. Qijodadgrellum modoattinet. Echinisfpi- 
ax {Plinibaudorej pro pedibus funt.ingredi& his in orbem vol¬ 
ui. itaque detritis fa:pe aculeis inueniuntur. id quod ante eum , 
Ariftoteles optime tradidit. Spinis fuis (inquit) Echini vtuntur 
perinde ac pedibus his enim nitibundi monentur, fedemque per¬ 
mutant. Sc alibi: Echinorumfpinte vicem pedum eis prxftant, 
non villorum, vt Erinaceis (terreftribus nimirum j Idem agilius, 
&frequcntius moneri qui funt'ciboidonei teftatus eft, cuius rei 
■- argumentum, ait, quod femper aliquid alga fuis fpinis implexuna 
gerant. 
DENOMINjIT.4. 
P Lutainuenioab Echinis denominata , quxorriniaquoad fieri 
poterit,recenfebimus. Consh® genusapuda Plinium Echi- 
^ nophora nuncupatur. Eft polluet auricula: pars Echinifeus difta 
^ iAv*v4'eAib./i(9iPii!TJi5 id^ proxima circa vel ante foramen 
auris concauitas; media inter foramen (quod vocant) 
licet ctiamfordeseocontentashacvoce fignificent) &auncialam, 
Vbi apud Plinium legitur: Ceras ex omnium arborum latoium- 
quefloribusapesconfinguntcxceptarumicc, & Chenopode E- 
chinopode legit Zoographus.licet, inquit, herbam quandam lui¬ 
bus venenofaranoftn Chenopodem, ideftAnferis pedem voci¬ 
tant. Belloniusin lingularibus fuis obferuationibus herbam vul¬ 
go Echinopoda, vel i.achynopodadidlam in Lemno abundate 
fcribit, quam i ncolie in lignorum inopia vran t, EchinopUs genus 
eft fpinieficdifta: quod pedes iiigtedieutiumiuper ea detineat, &: _ 
re moretur: vel quod marini pedi busfimilisiir, Iliiin habetur, Ety- 
mologo aniftore, , ■At vt ait Hefy- rolia. 
chius. Polia Glycytnzx Plinio funt Echinata: Zoographus vero 
tr^oitti e.lentifcifeliaglycyrrhizahabercauiftoreft, non£;t;/>«v, 
nece;Kinvh), cuifubfcribo. Sunt etiam lapides ab Echini, qua rc- 
praifentant forma, Echinites didlLquales plures in Mufeo habeo. Echinades 
Echin* vel Echinades InfulS quaedam reperiuntut: de quibuse infui*. 
^ Homerus; cllM-B. 
Oi y cb yjiwivi' S-bsgje»» 
Nifira» tctium Trtfha cl?tis avia, 
Vbi Euftathius: Redius inquit, eft apud pofteriotes aurem 
Homero’j;);i»*s.feu.deriuatum > fiuediminutiuum. Echi¬ 
nadum incolae vt refert Varinus, Epei dicebantur.Apparet autem, 
Euftathio,& Athenaeoaudloribus,ah Echinorum copia nomen 
eiseffefadlum. Sinope,inquitbStrabo,fitaeft incollo pene in 
fu)* cuiufdam : cuiuslitorapetrofafunt, & folias quafdam inpc- 
trisexcauatas habent, qu* mari tempeftate elato complentur; 
quam oh caufam non facile adiri poliunt :& ioftiper quod petra¬ 
rum fuperficies omnis fit (id eft afpera, & acuminata: 
interpres Echinorum plena vertit)nudo pedi inacceflibilis. 
Os. 
Dentes. 
Pars exte¬ 
rior denU' 
data. 
PR/ESAGI A. 
E chini affigentes fefe, inquit Plinius, aut harenafaburrantes 
tempeftans ligna funt; quod vbi videre nautici, pluribys an- 
chorisnauioia infr*nant,tefte eodem audlore. Et MalTatius ex« 
Oppiano tradit Echinum pi'*fagire tempeftates, & lapillis ope¬ 
riri , ne agitatione procell* fpinas atterat. Atqui, inquit Zoo¬ 
graphus, Oppianus nihil dc fpinarum attritione, fed ne in litus 
afludlibuseijciantur metuentes,lapide vnumquemque dorfum 
fuum aggrauare fcribit, nt-nim yu,-)aKXiTistnt : ora» 
-isfe; a-(pi'nfiiiny cpofUiaii, Scc.ldtm. ex 
eodem, vt apparet, Oppiano prodidit Aelianus. Fludius, inquit, 
' & tempeftas ad terram Echinos deuoluens e mari|funditusin ari- 
dumexpellit, & violenter allidit, fi eius periculi metuentes, cum 
fentiunt mare inhoirefcere , & ventorum acerbitate procellas cie¬ 
ri, fuis fpinis lapillos ad geftandum faciles tollunt, vt libamen ■ 
tum ac firmamentum habeant, vt ne procellarumincurfus.acfu^ 
eieftionis periculum, a quo fibi timent, fubeant. Et b Plutarchus 
hifce verbis ,Sifnone Gryneo interprete, Echini marini quo¬ 
ties *ftumprocellafq; pr*fenfere,faburragrauant fefe,ne propter 
leuitatem iadlentur, neue tempeftate iam ingruente auferantur. 
A. J 
Tempe- 
ftatem 
prxfagiunt 
ALit.i’ 
hLib. vtr* 
Animal. 
Saburrant 
fe tempe 
ftatis tem¬ 
pore. 
