DeTeftaceis, Lib. III. 
prQfcquiturPIiniusjitanoftro ^uo cupediarum amatoresOItreo- ^ 
■i uin ccnlutam faciunt:func enim vt H oratii verbis viar. 
Abydena 
Oiltea. 
Bntanui- 
ca. 
„ . » Oftrea qui cnUentprimo deprenderemorfu, 
ritanni- & acria a dulci busftatimdifceinunt.Britannica omnibus praefe- 
caoptima. runt,Santonicamagisialfa&actiaiudicantur,BritannicisButdi- 
galcniialuccedunc,intcrqu* Medokinanigta,fuauitatepr*ceU 
lunt:qucmadraodumCiica:a,qu*nigrafunt,ab/Horatio com¬ 
mendantur. 
Lubrici nafeentes implent conchylia Ium, 
Sedmn omne mate efigenerofapertile tefif, 
Murice Baiano melior Lucrina Pelorie 
Ojlrea Circiis,Mifeno oriuntur echini, 
PeliinibwpatuluiaiiaefemoUe Tarentum. 
Pliniivcto locus, quem citat Rodcietius infuumfcnfum,eftifte. 
Dicemus &dc nationibus, ne fraudentur gloria fua littora.fed 
dicemus aliena linguaiquaequeperitiflima huius cenlurae in no- 
ftto atuo fuit. Sunt ergo Mutiani verba,qutc fubiiciam: Gyzicena 
maiora LucrinisjduxioraBritanniciSjfuauiora EduIisCGetulicis 
Mairarius)acrioraLepticis,p]enioraLucen(ibus, (icciora Cory- 
phantenis,tencriora(' tcnuioraMaflarius)Iftricis,candidioraCir- 
cienfibus. Sed his neque dulciora neque teneriora efle vlla com¬ 
pertum ell. Sic Plinius. AbydenaoBrea olima ganeonibus cele¬ 
brari folita memorat Clemens inPrsedagogoiInuenioque apud 
Atchiftratum:T»5 fave fnyotAiti ¥ a 'quod 
forteEnniuspoeta antiquiflimus fic vertit: 
Muresfunt Aeni,afpraofireaplurima Abydi. 
Alibi Plinius Britannica non parum comendauitrinquiens. No¬ 
dum Britannica feruiebant littota,cum{ Sergius ) Orata Lucrina 
('/ciliccclittorajnobilitabat.-polfeavifum tanti in extrema Italia 
petere Brunduliu Oftreasrac ne lis «flet inter duos fapores,nupet 
excogitatum famem longx aducAionis a Brundufio compafcete 
inLucrino.PolydotusVirgilius quoqueOftrea non alibi delica- 
tiora,necpiura quamin AngliafiueBiitaniacirefctibit.Luctinus 
veto lacus omnium celeberrimus apud veteres eft quod ibi Brun- 
duho aliifquelOcis transferebantur,quia meliora bebant, atque 
pinguefcebantieorumque ibi nutritorum laudabiliora erant,qu; 
capiebantur,vbi dulcis admifeetur aqua,maximeq; in dulci por¬ 
tu,quinuneportus Phanarius appellatur, quem intrat amnis A- 
cheron ex Acheiulia palude proHuensjvndc dicebat Martialis: 
Oftrea tu fumU ftagno faturtua Lucrino. 
Gaudent aut, vtait Plin. peregrinatione, ttansferriq; in ignotas ( 
regiones. Atq; ita Brundulina in Auerno compaila,&fuu retinere 
fuccu fitaLucrino adoptari creduntut.Forte et limoliis fuerit.Li- 
mofa n.regio maxime idonea elb Conchyliis, Muricib. & O Ibteis 
vtait Columella. Eli autem Lucrinus lacus Campaniae (inquit 
Maffarius) in flnu Baiano contra Puteolos,propinquus, v t drxi, 
Auerno lacui, ita dibbus a lucro |iropter multitudinem pifeium, 
qui ibi capiuntur. Apud Cumanos quoque prxilantilTima Olbrea 
inueniri author eft S trabo in quinto fure geographiz. Et in Helle- 
fponto, phyco,idefb alga nutriuntur dicente Arillot.j lacobus 
Sanazarius, nefeio ez quo cecinit: 
O/lreaMiJenispendentibus eruta faxis 
Mille tibimifi-. 
nam Horatius Mileno echinos oriri dicebat. & Oftrea Lucrina vo 
ca.mf.Nime Lucrinaiuuerint Conchylia.lia & ahi.Pctron.Arbiter. 
'■ Lucrinis 
Eruta littoribus vendunt Conchylia,anas 
Vt renouent per damna famem 
Pofthxcinuenta fuifleputacBritannica Maffarius, eaqueluue- 
naliRuputina diciab oppido littoiali.Ii luuenalis verfusfuut 
Circeis nata forent, an 
Lucrinus 
lacus. 
Peregri¬ 
nantur. 
Alga nu¬ 
triri. 
gEglo.t. 
hSat.4.. 
Lucrinum adfaxum, Ruputinoue edita fundo 
Oftrea callebat primo deprendere merfu. 
Czlius Calcagninus in quinto fuarum epiftolarum fuper differc- 
tiis,quxalocis capiuntur,nonnullahxchabet; Oftreisfuburba- 
fubutbana nisfcirca Venerias) &Adriaticis (inquit) Bembus palmam dedit, 
cur mclio- 4 “* Oftreis putauit,quod de Lupis inter duos pon¬ 
tes captis Romani exiftimaueruntiquos ea ratione meliores pa¬ 
latoque aptiores pronuntiarunt,quod propinqua illuuie, quae ex 
cloacis & foricis defluit,faginentur.Etli non mciallat, Plinium 
Qftrea neque in lutocapta,nequeinarenolisc6mendaffe.tamctfi 
ego in Bembi gratia,longe diuerfum putem an in luto, an in pin- 
guipabulo quis capta dixerit.lllic fpurca & immunda,hic ple nio- 
ra habilioraque efficiuntur. Adde quod in mari nata, aquis vero 
dulcibus educata,primo cenfu habentur.ex quo fit,Tt optima iu- 
dicentur, quo iniis aluntur locis quo flumina inuchuntur j qua¬ 
lia fuburbanaVenetxvtbis videmus, quas multis fluminibus al 
Oftrea 
ra. 
Lupi vbi 
meliores. 
Nutrit JecrettiseonclufivliginU humor. 
Enumerare iubes, vetus 0 mihi Paule fodalit 
Ajfuefaiie meis ioculari carmine nugis. 
Aggrediar, quamuis curam non ifta fenilem 
Sollicitent, frugi^ viro dignanda putentur. 
Nam mihi non faliare epulum,non ccena dapalis 
Squalem Penelope nebulonum menfa procorum 
Alcimief habuit nitida cutis vnRa iuuentue. 
Enumerabo tamen, famam teftes^Jetutue, 
Pro ftudits hominumftmper diuerfa prohahtum'. 
Sed mihi prt cunilis Stiftima:quA Medulorum 
Educat Oceanus, qua Burdigalenfia nomen 
Vfque ad Cafartas tulit admiratio menfas, 
Non laudata minus noftri quam gloria vini. 
Hac inter cuuQas palmam meruere priorem 
Omnibus ex longo cedentibus, ifta t^ opimi I 
Vifceris, ^ niuei, dulci^ tenerrimafucco. 
Mifcent Aquoreum tenuifale tinSa faporem. 
Proximafunt quAuis,fed longe proxima multo 
Ex interuallo, quA Majftlienfta portu: 
§luA Narbo ad Venerisnutrit: cultu^ carentia 
B HeUeJpontiaci, qua protegit aquor Abydi: 
Vel quaBaianis pendent fluitantiapalis: 
Santonico, qua telia fale: qua nota Cenonis: 
Aut Eborum miftuspelago,quAprotegit amnis. 
Vt multo iaceant algarum obduSareceftk 
AJpera, quateftis, ^ dulcia farris opima. 
Sunt ^ Aremorici qui laudent oftrea ponti. 
Et quA PiBonicilegitaccolalittoris: t^qua 
Mira Caledonius nonnunquam detegit sflus. 
Accedunt,quAfamarecens Byzantiafubter 
Littora,(ft infanagenerata Propontidis aHa 
Promoti celebrata ducis de nomtne,laudant. 
Hac tibi non vates,rum hiftoricus,neque toto 
Orbe vagusconuiualoquor.fed traditamultul 
Vtfolitum: quoties dextra inuitatio menfa 
Solicitat lenem comifermone Lyaum. 
Hac nonper vulgum mihi cognita,perquepopinas, 
Autparafiterum collegia Plautinorum: 
Sedfe flos quiafape dies partim ipfe meorum 
C Excolui, inque vicem conuiua vocatus adiui. 
Natalisfi forte fuitfolemnis amico, 
Coniugioque dapes,autfacra repotiapatrum 
Audiui meminique bono laudare frequenter. 
Quemadmodum itaqj oftrea (vt ex ante diiftis videte licet) gau- 
dent(Plinij verba funt ) dulcibus aquis, & vbi plurimum influut 
amnes: ideoqi pelagia parua, Strata funt; gignuntur tamen etia 
in pettofis,carentibufque aquatum dulcium aduentu, ficut circa 
Grynium, & Mytinam.Authorpraetereaeft Ariftoteles,oftreali- - 
cetvidbum in humore exerceant, nec fotis viuere,queant, nihil ^ petro- 
tamen vel actis, vel humoi is recipere. Mirum veroquod refert 
(ex/AthenafoJ Pettus Gyllius, pofttaquam (licut aitNicolaus . *' 
Damafcenushb.104.h1ft) pdAppameamPhrygi*vrbem,Mi- * 
thridatici belli temporibus e motu terra difceffiffet,lacus qui an¬ 
te ibi nulli compjraiffent, repente eititiffe,fluuiofque&fontes 
nouosex ijfdem locis terrz motu excitatos fuiffe, Lacus ex 
multos eiatuiffe. ac nimirum plurimam aquam,tum dulce, tum f 
fallam, tamctfiabcis locismatelogeabeffet,exvifceribus terrz, 
licemanaffe, vttradlum vniuetfum illum tum oftreis, tum alijs 
pijfcibusmarinisrefcrfennr. Atquehaecde locorumdiuerfitate 
didlafunto. Altera erat differentia penes Colorem. Plinius enim Coloris 
p. coloribus variare fcribit, nempcruffaefl'einHi*pania,furcainIl- (jjfpgj.j.jj. 
^ lyrico, nigra & tefta, & carne Circaris. Inuenio, & apud ^ Aelia- 
num , maris rubei ad Arabiam pertinentis oftrea flammeis illu- 
fttari zonis, ea vt diceres varij coloris temperatione ad iridis fi- ^ 
militudin6 accedere, adeo lienis perpetuo dudbuzq; inter fe di- fvljlio. 
flantibus diftingui atqj deferibi. laveiomeliotuoftreoiunotas nOt* 
authorcshasponunt, vcPlinius;Przcipua(inquit) habentur,in 
quacunqjgentc Ipiffa, nec faliua fua lubrica, crallitudine potius 
Ipeiftanda , quam latitudine, neq; in luco capta, (etfi Venetica 
cZcerisantecellere opinentur) neq; in atenofis, fed folido vado, 
fpondylo bteui atq; non carnofo, nec fibrislaciniofo, ac tota in 
aluo.Addunt peritiores notam, ambiente purpureo crine fibras, 
coq; argumento generofa interpretantur, calliblephara appclla- 
tes.Iouiusmaximeprobaritradit, quzmagnarum paniucarnis 
adhzres,&ab vrinatonbus de manu colliguntur.Sed Gtapaldus, Calliple- 
omnia (inquit) tuncin cibis mei oraexiftimantur. Cum ouaap- par.as. 
pellaca habuerint, quz tamen nihil ad generatione conferunt, l Lib.y de 
fed indicio fiint melioris nutricationis, vcluti pinguedo in fan- gene < 
luuntur:qua:tes poteft Oftrea reddere multo commendatiora. 
Haecillafuntfcilicet,quzgloriammenfis pepererunt: quotum 
SpAdylus jpQudylus(ita carnem interiorem vocamus) plus habet calli.Hzc guineis.vc/Anftoteles afferit. Quod ad formam oftreorum arti- Oftrcz, & 
quid in 
oftreo. 
funt denique qux vulgato prouerbio, viduatum cupedias appel- 
lauitantiquitas.HascCalcagninus.Extat&epiftola Aulonii fu- 
pet his Oftreis ad Paulum,quam przterirc nefas fit: 
Oftrea nobilium canis, fumptu^ nepotum 
Cognita, dtuerfo^ maris defoffa profundo 
Aut refugu nudata vadis,aut ferupea fubter 
Antra. ^ muriceisfcopulorum merfalacunis 
epua viridu muftus, qua decolor alga recondit, 
§lua teftis concreta fuis.ceu faxa coharent: 
mutata loco,pingui mox condita lime 
net,Belloniusinierbiualuiu genera hoC peculiare ait efle oftrcz, pedtini 
& pedlini, vt partem habeant pronam, & fupinam, quatum al- quid pecu- 
terafit turbinatior, ac prztumida .altera vero plana.Plinius alibi 1 are. 
originem atque genituram conchz, Ouz Margaritas fert, efle ait Lapides in 
haud multumofttearumcoachisdiffetenrem : Alibiquoquetc- capite 
thyaoftrezfimilia efle fcripfit. Et Hegefahderapud Athenzum Hepati- 
hepatum pileem in capi te duos lapides habete, colorefpledoreq; Capita 
oftreisfimiles Capitaoftrearum generi nullaautoreeod.Plinio: nulla. 
m Galenus oftreis pilos efle negat» fed melius Plin. ocaliscateiem Lib.i.de 
oftrcas omnes dixit. Eidem ptztetcaoftreotura ptxctpuafpoti-/em.c.j. 
X X evio 
