182 
Vlyfsis Aldrpu^ndi 
Porcus., 
7» yttwrt/* 
KHoy 
fuperftitiofi hotamcs corpori appetrfc vteri morbis falmreS A 
mentiuntur, hac fuperfticio, & vt iii alijs plerifquc amirtctis, 
luturi* fupcrbiaque praetextus eft,qua: vt h?c & alia ornamenta 
ceu valetudinis gratia, auro argentoUeinclufa, collo pendentia 
oftententuriefficit: amatorum vetiusinuitamentain mulieribus 
qu* venalem luam pudicitiam hac hedera prodat, quam lanita- 
tistueniainftiumenta.autamuletamorboru.Searedeoadpto- 
'.pofitum. (upetetymologia huius vocabali.Mulietcs{iL.nquuyat- 
rolnoftr* nutrices maximenaturam quafaminafunt appellant 
porcum,ac Graci eadem figtiilicatione chasron,riue( vt Athcn*- 
us inquirydphaca.vt copiofius in philologia de fue oftendimus. 
Sunto, igitur dift? porcellan? hiwit «j ©5 t» yiwMx.e^i» euhm oftst- 
'i-niTtt donec alius certiora afFetat. Belloniuspotcellan* nomen 
a purpura detortum videtur innuete.Putpuratum teltasCmquit; 
ItallpOrcellanasvocant.qUoetiamnomineconchyhj genusom- 
' neititelligunt. Ftunt & globuli, quibus fuas preces mulietcul* 
nuncupate (olent, ex teftis maiorum purpuratura , aut muticum, 
:ochlca Galli pate noftres de potceleinevocant.Hucufquc ZoOgtaphus. 
nargatiti-Cochleam margaritiferam vulgo difta ab vmcinum colote Iplcn- 
•era por- doreque (nam vaioncsiri ea nort repetiu.uuc, fedin us. du*con- 
iellana di-this b.ms conllanr) quam nos nautili Ipecie ft*?» 
ja. Bclloniiis etiam porcellanam vulgo vocati ab artificibus Iciib t, 
quod muriets conch*(qUam firnilitet porccllanam nominant,; 
'formam habeat.Caterum videamus nunquid nomen apud vete¬ 
res habeat elegantiffimum hocce conchylii genus. Heimolaus 
, Barbatus Plinii hbtum trigefimum,&fecunduih emendans, pro 
Concha ^ Veneri cymbia,legi poileccnfet,Venere*,Senecam citansiVene- 
Lcrea. xe* finqmt) fpondyliA oftieaAondeletius Venere* coch* nu^ 
qUamalibimentionemfadtamfuiUcDOUir, putatqueeam efle, 
lLiS 9 e - qu*apud GnidiOrum Venerem colebatur, vnde concha, vel co- 
inw.s.r. q p _ 1:0. c. j„(rr,hiraPliniusexMutiano,qui 
if- 
hLi.9.e. 
fttam Dentalium vocat!DeDtalium(inquit)eftcoBchuIamarina 
parUa, dentatam timaltt habens. Et anteAtnoldus Villanouanus DeMaliu 
Vmbilici ni^rini(inquit) vel porcellanx ponuntur, cum medica- q*ri“ 
mentis,quse''abftergunt, & dealbant faciem. Atquehxc de belle- no. 
ticivocefaiis fint. Ab Ennio vocantur alibi macriculi citante A- . 
puleio, intpttes marinas, de quibus nificoncfoe fint h* noftr* Matneu 1. 
Venete*, non habeo quid dicam, quoque Gr*corurn no 
ali*.quam porccllan* videntutiquoniaKi & nomen conuenit,& 
res hoc eft communi» concharum natura& fbtmaicalculos enim 
fiuelapillos.tuth duritie,tum figura porcellansrninorestefctunt 
quamobtem calculorum loco ad fuffragia eis vtebantut, quod 
calculos elegantioresreperirent nullos.MirUm eft a.cum Arifto- 
phines,&alii Gt*cieaium meminerint,Atiftotclcm diligentilli- a 
mum harum rerum ferutatotemfilentioprxierijfle. Ad quodre- u-hic 
fponderi poteft Zoogtaphus, ex lUbto mari,vel Oceano illas in 
Gt*ciam oiim,vt hodie in nofttas regiones aduehifolitas, ideo- . . 
que naturam earum Atiftotcli petfpedam non fuiffe.etiamfi no- pmxrxxit. 
menvulgoaguofceretur.t Atiftophanisyerfusfunt. , ^ ■ 
tibsu. 
0’t, forte & hoc excipiendum fuerit i nominibus fccun- 
« d* declinationis genitiui pluralis vltimam non citcumfledlcnti- 
bus ;’(!^«i',«»i««irS)iii',Vji«/'grj),m^Ai)a^< 5 ^'.VbiScholiaftcs, Choe- 
rina,in9(e<-«/)Conch*(inquit)qu*dara marin*funt,quibus V- 
tebantur Athcnis,ante calculorum vfum indudum.Idem Suidas 
repctit,& infupet:;(y>s^v«# i'^ v rea|iTOKivif nmiiU* 
a 3 -«»: qui verius in Velpis Anftophanis legitur, 
A.hi pauloanie: 
H’ Hirm Aijii» fti i 
Iu eade tabula vocatut 0 ipiA«<h,( 9 ts-ii«,qui Choerinas con- 
t’’,, 1 _ - _ J C _1 _ i .. CP.- n /.>1 o i yvntM »v» rv I h» 11 c r»r^r« I • 1 1 n f^mr^ ro — 
,, d Gnidibtum Venerem coUbamr,yndecorKha.^^ 
chlcaVenetey ali^,J lemoram. Nauigant(in- tUreu4ui^I««(7iyw*»«.«v^<,'ea.0cotteact.Hcfychtus,t8.ea.«|. 
° 1 ...^.h.ntefaue eoncauam calculosmarino'(M-criKc)interpretatur,cumnoncal- 
quit t'Slmiu»lNerit*(al.asVenere*;p.a:bentefque eoncauam 
fuipart^m.&auraopponentesperluimna aqUofum velificant. 
Vbilb annotationibus luis Gelemus iRedius kgitur Venete*. 
Sunt eritil} conch* non gtat* modo Vencti,led etiam cognata, 
ob ctimmunem e,m'ati ongiiic.mpcelcbtilqucseftcius, dea, effigie 
'atquehaudIcio.anex hoc,#'fbgenere,pedepremeAs. 
tum quod non conuacauam partem aura ptabeacconchq,led dl- 
uetfam. cum concaua fit velificationi aptior. Sequenda igitur & 
hic,vetcra exumplaria; Nauiganc ex his Venerea, prabenielque 
eoncauam ftii partem, & aura oppbnentes pet fun^a aquoium 
■velificant.Sic Gclcflius.Ec (ane a p ulchritudme, (plendoieque & 
lauotequadoycs.Venwifbtmofiquccotpbtispracipuerunc.no- 
menhoc metentur pr* cateiis «ranchislndodiquidam lupenore 
calculos matino’ (^wArtorirtc) interpretatur, cum non cal- 
cub.fed conchula Imt.qua calculorum vicem inluffragiis olim 
obtinebant: quod Pollui etiam reflatur: IlaAi*, y*5;(;iear«<s«ra 
Athenaolunt 
placent^ «3-A» izcif rS codcm in 
dccirooquarto iiominantur_;^,ea>«/ (ptqpatoxytonumjplacent* 
quarum latrocles in libio de placentis menainetir. Porto pprccl- - 
lanam miiiimat^liquihodie , referente Zoogtapho, ebruinam 
au t coi molam Vocant tanquam b cotuo pilee defumptamteum in 
' coruO pilee lapillus longe alius tepenacur. Sed eorum* vocabu- 
)umabiliis,quipiolapiUobcoruopifccaccipiunt,ptoptieaccipi 
..'Videtutiabillis Vero qui p.o porcellana.a Gr^corum Chocrina dc- 
Jortum.Alhuda eft genus conchyliorum vt exponit Andteas Bel- 
1_/Ta. c....» a..H«^a.ilonrnr $tr pTnnnirur canonc i 
;;;Sh;^merenturpracarVristbnchi.Ind.^iqd^am^eno^ 
feculo.ytS^^ncusAa^.ym^^;^-;;^^ "Sp^^decuraUmata.nrat^ce auris A tertio ca¬ 
dit. 14 . 
109. ■ 
Cocha E 
[ythiaa. 
laculOjVt .. r- .■ 
rasiitaetiamirapetite interpretabantur pro conchis quas pere¬ 
grini a D. lacobi fepulchfb auferunt,hoS eft. pedinibus.e Mar- 
TiaIis,0cr' donch^ fimpliciter nominate videtur: 
‘ -Liuisab A^itoreticertexMitreotic» conch» , 
■' fiattinoffen/a curret arundo via. ^ 
Huncehimvfum Concha Venerea peculiariter Plinius tnbuit. 
Forccetiam eft Concha Etychraa. cuius fit menrioapud Hedy- 
. len poettiam.fctibcntem de Glauco matino d^moneveaillc eunv. 
in antrum Scyllarcflius amore captus erat, 
H’' Ksyx» Sws rciT^nt 
H" TUi d)^K.viw» drcre^vyuf. _ 
Abundat aurem aliquid iu hexametro. Verifim.lis omnino hac 
coietftoraeft.eum & Belloniusiftac conchylia m mati Erythrao 
feurubro copiofepifcari atteftecur in hiftotia aqua,t>lium. & in 
fecundo hbro de iis, quain peregrinationibus Ims obfcruauit, 
fetibat Carolo Clufiointcrptetc,admarcrubrum incum efle no¬ 
mine Tor.ibique vigi nti camelos onuftos co i pexi Ife his conchy¬ 
liis rotundis,quibus clauesin Eutopaappendi lolcnt-AtCaiil n- 
. . s. • . j_ 9rnanvium atouc tcias 
3cll|euli 
naiiui. 
tmbilici 
natffii A' 
lor. 
7UllCUll»)*j^Uat •*»i****c*** -w-..w - 
Auicenna.capucdecuta apoftematu in radice auris.A tertio ca- 
none,capite de cura afcite.lte canone J.Fcn. 11 tta.j.c. t4.de cu¬ 
ratione fluxu» fanguin is,& menfitt,legitut alhuda; vbi Cremonc- 
fis non ffcbleinteipretatur conchulas qua: adfcruntutaS.lacobo. 
GENVS. FORMA, descriptio. 
M Vtianus(inquit a PlimusJ muriceni(fic enim illi vocari. ex ® 
Rondcleiio fupra diximus)ellc latiorem ait putpuraineque 
‘alpcro neque rotundo ore neque in angulos prodeume roftro,fed ‘ 
fimphceooncha.vttoque latere fc colligente: quibus inhaetenti- 
busplenam ventis ftetilfenaucm portantem nuncios a Periandro 
vrtaftratenrurnobile» pucritconchafquequa idpraftiterunt.a- 
pudGnidiotum Venerem coli. Quam deferiptionem nullimelius 
quadrare contendcriiri(inquitRoudeletius)quaeiconch?,quam 
potcellainc vocamus.nonnullilauigatoriL Conuenitea deferi- 
peio conchis Venereis omnib.& magpis,& paruis, &mcdipcrib.; 
Teftam ptatetea omnibusduram efle admodu vel inde agnofeas 
quod nunquam eam attofam eompetias,quemadmodum in aliis 
iuropa appendi folcot-AtCairim- teftaceis.-qua a tineis.vel aliis eiuffiem generi, beftiolis marini, 
....-- “ r t-ias r\ cortofavelpetforatafape videas.Totamtuscandidaeft,fonsva-^. 
colasiisvtiadlauigandam &ex^ len P . . 5 ® liecatc coloruminfignis,indiuetfisconchis.Belloniusqupqino- 
forma:eiufq;eftpolitiflimateftaatque*quabilis,nullispunCtis 
(quod f^lfum eft, quada n.multa habent prafettim maibrbs, de 
quibus hic feribit Belionius:alia quide nuilis,vfminotes)ffiftin- 
ifaacftellata,orcobiongo,parccpronapatulo,inambitudenti- 
culato:in cuius lateribus nrcues canales videas per quos linguam 
cxetit.Idem Bellonius harum concharu^.tres,autquatuot diffe¬ 
rentias lefecoperiffc tradit.aliasn.ingetrdorfo tumcrcialias vero • ^ 
oblongiote.^c veluti tereti forma protendi. Aliasrutfuspufillas, 
alusmagiscapaces.minurqiftellatasautmaculofasreperiri.To- 
tidemZoogtaphus.&Rondeleciusgcnera.licctdiuetfadepingut 
dcfcribuntqiiego plura oblctuaui& hic et addidi. Rondelcuii eo- 
cha pnot oui figuia eft purpura maiotSc latior:funt n.(inquit) qu^ ■ j. 
in magnam amplitudinem accrefcant.teftalijui,in cuius extremo jelctiu 
vtroqiforamcncft.alterumcibicapcirendigracianonafperu.nou 
lotundum.fcd parum prominens, non tamen in angulos procur- 
rcnsiaiterum ad excrementa teiicienda: concha fimplicc atq; vna 
vtnmqile colligente.quod vt intelligas.inquit Rondelecius.con- 
E' cipias animo concham fimplicem per planu extenfam: deinde v- 
ttamqiin partem reduci,& complicari,ad toi unda.fiucouata co- 
cham effotmandam.duobus extremis.quaprius in planooppo- 
litaiacebant.nunc in tcrfeiunais.&cobarentibus dempta rima, 
quademiculisafpermfcula cftiqua parte copiella eft, & faxisad- 
haret inmani^ibro,& Occano.Hac cade patre nauibus, vel earu 
cUun 
SS;i:a:=pol.sdA..e,den^iden^j^OflJ^*^Si.^ 
mm de eis fetibit Aggregator ex libro Circa mftyns.id eft Piate 
tiide fimplicib.mef.Belliculimatiui fpccicsfuntieonchyliorum 
alborum oblongorum magni tudine caftanc^l^tqa.qua dicun- 
tutpotceUaaa.ladfcrunturercgioDibusiialmannis^Egoapud 
Platearium in littera B. cap. ii. nitiilhuiufmodi.fed hac cantum 
verbareperio. Bellicuii matimfngida, & ficca natur* funt, ex- 
ckirs ec^um ab authotibus non exprimuntur, 
vmbilici,Ac circalittora maris inuemuntut.Vnguentisad fatiem 
clarificandam mifccncur.vt vnguentb cittmo.Eft autem vfus eo¬ 
rum adfaeiem talis.Puluiscx cis tenuilfimu, 
gallinaceo liquato ad raodu vnguentl.Sctuan drutiffime 
Mnquamlapidcs.Sylaaticusbelliculos (iue belletieos marinos., 
Arabice feribit dici aftot,vmbilici humani fpeciem referre , effe 
autem lapides patuos.qui inuemuntu t m luroribus mans coh*- 
rentes,fiLtdeffiales.N.colaoMyiepfo invnguentocimno. vel 
Scittiis diffo.ad vatia faciei Vitia abftergenda inter aha nomi- 
LTm;/;;nAlks..i9«--V...QsidamVmbil.cosm 
Barbari med ci t mquit) belliculos nominant. Sunt autem apilli 
SS:^^e-gU&candidi.inlmotemar.sr^er™^ 
bilieufl. hominis teferentes,abftcrpcndifacultate pr*diti C*te- 
ruminopetedecompofinone mcficamentotum belliculos fiuc 
VmbihcL mannos imctptetatut fabas mannas vulgo difla, 5 tn 
qua fententia ante ipfum fuit Cordus; qui porcellanam haneno- 
