440 NECESSITAS HISTOR. NATUR. ROSSLE. 
nyma autorum perfpicua fiunt, qux viam mon- 
ftrant omnia ea cognofcendi, qua; feculi beneficio 
innotuere; undemores, oeconomia, patria, ufus, 
& cet. rerum natufalium in aprico ponuntur; vel, 
fi obje&um naturale prius non cogitum fuerit, ita 
fyftematicus pofteritati iftud enucleat, ut facilJi- 
me ubique & a quocunque cognofcatur, immo 
etiam judicet, ope ordinum naturalium & affirrium, 
in quem potiffimurh cedat ufum, quae fingula ex 
ratione & experientia dcducit. Haec omnia fi quis 
maturo perpendat examine, facile mihi dabit, nul- 
lam hac difciplina dari ampiiorem, nullam, quae 
majorem utilit3tem, fi re&e intelligatur , fpondere 
poffit generi humano, immo & nuliam, quae, ut 
ita dicam, naturalior, h. e. magis propria fit ho- 
minibus. 
§. iii. 
^ientia haec elegantiffima, rite excoli antea 
non incepit, atque fuum attingere caxumen, quam 
feculo praefenti , & poftquam J. D. wasfes ei fuam 
dicavit operam. Huic, fi non omnes, plurimos 
tamen certos & ftabilitos terminos artis, acque le- 
ges fyftematis debet orbis eruditus. Ab eo omnes 
res naturales in debitum redafta; funt ordinem, eo- 
que duce ita in dies plurium indefeflb labore au- 
cta, perpolita., amoena, atque ufibus humanis ac- 
commodata eft, ut de ea, nerjinem ulterius audire 
nobis licuerit, clamantem cum Poeta: 
Studium quid inutile quceris? 
fed omnes potius illi, quibus ex meliori Juto Ti- 
tan praecordia finxit, eam in deliciis habeant, am- 
p]e6lantur, cognofcentes, hominem fme naturse 
cognitione e(Te, quafi patremfamilias ignarum fui 
boni. Quantopere illam etiam adament hodie Im- 
perantes Europae Auguftiffimi, vel aliis jam miffis, 
documento effe poterunt coUeftiones rerum natu- 
ralium, quas fuis cimeliis finguli fere adjungunt. 
