IVM aduerfarianoM. 
Cuius faniesex violaceo tantillum rubet, vnde 
apud fuauifsimum Maronem fuaue rubens hy¬ 
acinthus dicitur, at Martagoiii non fuauiter ru¬ 
bent folia,fed flameo flauente exuberati rutilat. 
Et porro, Iherafcrrugine tmQ:nm,a.vca canit Poeta, 
innuit colore,qucm polit® cafsides igni calfa(fta: 
aut candefaa® fimul ac frigcfcunt,violaceum 
rubidum , nitidum contrahunt, vocant 
fure Galli, de quo etiam ferrugineas Violas dixit 
Claudianus,neutiquam vt putarunt, funefl;as,aut 
lugubres intelligens.nam Vergili/ verfus contra¬ 
rium indicat acit ChUifrtydc ^ fmtetne 
ruslhera. QMre vndequaque aptifsiinelioftras 
Poeticus Hyacinthus ftudiof® huius statis expc- 
ftationi fatisfaciet, cui nullus hadenus poterat 
placere, cumiilumnondumnorat cquiquenon 
modo e Hyacinthorum genere eft , fed etiam 
tantum habet cum Lilio,Iride& Gladiolo fimi- v . 
litud.nis,vt ldncfacilefit coniedariPodtis, Hiftoricis,Ruftic® rei fcriptoribus & aliis 
collatum fiiide penitus cum illis ijfdem de plantis, & interdum i/fdem acceptum, quod 
a plebecula etiamnum fieriin Iride diximus.Si enim huius florem.femen,vniuerfdmque 
caulem,& filiquam oculis Poeticis mtuaris,Hyacinthum neges^lridem dicas : fin bulbu, 
fohaqiK perpendas porracea coloreque hyantinum, Hyacinthum afleucres.Sed harum 
fententps fluduare } rei ipfius exploratione nifus, neque hyacinthum prorfum di¬ 
cet , quia reclamant, & Indem negabit,qu6d neque radix foliaue consruut: 
neque tame illi defpondendum erit,quin ea potius,quam nos fepiiis hic inculcamus,mo- 
dcrationeSc methodo expedienda Poetarum Hiftoricorumque controiierfia. Nemife- 
ram nuperorum quorumdam fattagentiam imiteris,qui adeofe torquent in deledu ex 
antiqins plantarum habendo, vt fruftra putent ortam plantam,& ferme in Natur® cen- 
fu perditam,nifi cuipiam generi ab illis defcripto,quari fub vexillo fiio pofsit aggregari. 
Atqui nos cjuod Anftoteles & Theophraftus in Lapidum, Pifcifi, quadrapedumque hi- 
Koriaprodidere,hicpolfumus multo verifimilius dicerc,n6parum multas efle plantas 
ancipius miXLsque naturs, non fecus atque hinnuli ex contrari/s aut diuerfis fpcciebus 
conflati (ffloc{)ina,hybridas & amphibia non pauca. Proinde cum ifthec planta Iris non 
lit , & tamen illi atque Lili/ florum eleganti® abflmilis non fit, quorum smulave- 
mifl;atePoetsafsimilarunt,& Palladius dixeratiridem vel Gladiolum a foliorum fimili, 
tiidme vocari*;fanenobisPoeticus Hyacinthusefto, qualem in Anglis , Flandrisquc 
amcenioribus viretis videre pafsiin eft corollis ex'petitam. Difparis^^igiturgeneris du- 
ple.x hyacinthus erit , Poeticus nofter fcilicet purpureus, cceruleus hyanthiniis viola- 
ceiifiie ferrugineus vocatus Iridis Hiftoricis, & Palladio , Gladioli Poetis, & vulgo Li- 
hj fimihs, qualem exade nofter exprimit: effigie nimirum Iridis aut Gladioli propior 
quam Diofcoridei hyacmthi.-quare prius hic de Gladiolo hyacinthifque rpiiri/s germa- 
nico, Anglico, Grsco bino, & Autumnali, quia fint floribus ftellatis & Liliaceis, mox^ 
que de altera Diofc. comofa Ipccie hyacinthi dicetur. 
q L AT) I O L r s, 
{ (jerma. Scl;uuertel.' 
(jd, Glais. 
■} 
Xr^H. o feu Gladiolo aut enficulo nomen fadum a foli/ figura,qu£E tametfi eadem . 
propemodum fit multis plantis,vt Iridi,Xiridi,Acoro & bulbofis qilibufdam, atque 
nonnullis etiam pifcibus, tamen huic pr® cateris remanfit, propterea quia propiiis mu- 
cronatum effigiat, ftriatumqne liris & neruis fcabris, rigidifque firmiiifculum. In fatis 
irequentifsimum, ea propter diaurafege^e Romws, Caulis fingularis, rediis, rotiin- 
dus; 
