i 
Ii 
Illi 
IVM aduerfarianoun. 
eant,vtiBetonica. Itaque vcrifimilcantitjiios fuumCcftrite quafi Betoniccum dicai 
vinum floribus & foliis, non item radicibup inclitis parafle, coque lic faciendum ho¬ 
die illis qui cafeos longe 61uberrimos& rapidifsimos Ihcin Anglia&alibi pamnt.au- 
thores fumus, non modo enim renibus innoxii funt tunc futuri ,fcd ctiain profuturi. 
Q^ardam enim natur» ma.xime eorum efuiuuantur ,& muccum pituitoflim in lotio 
mingendo euerrunt. Eft enim diuretica & Litontiiba, vti Galenus libro nono defani- 
tatetuenda innuit,qui inibi eaijli^ixyop , aut Saxifragam nuncupat. SicPlatcariiis 
Ceftnim Meum dixit ,ob confimiles vires diureticas. Betonicas aut Vctonicas,tum r£- 
gineta:,tu rccetioru,Tunices,{cu Gar)-ophylleos vOcatos,quia multo diucrf» funt clafsis, 
fuis quamque familiis reddemus.Gens enim Vetonum diucrli s plancie, vt res & occalio 
ferebat,nomen fuum accommodarunt, vt de Plinio &: proximo capite liquet. 
liAufttvop, BETONICA A AT I C A 
Se^temrionalumLj , xru C LT M E N V M. 
jrater Bttotip. 
V A w V I s inclyto Regi Clymeno illam cognominem decreucrint,CiciIianam 
feu totam Sanam Gallis vocat.im, de qua fufius.alibi diximus, tamen & hanc 
Clymenon putatam , experimentis celeberrima Vigoni Chyrurgi, tum opinione per¬ 
celebrem, decuit huc adduci. Eam enim deferiptam is autor rmpcufe collaudat, ac 
eius natales prope Genua, cuius ciuis fuit, ad fontem Lubreuadorefine equorum aquato- 
riumdifium , indicat. Amatquippe non fccus atque Betonica vmbrofa,frigida, fed 
inagishumentes elices & crepidines folfaru.qui hac fcatent, in Northmannia & Anglia 
prsferrim, Idcirco Watar Betony^ feu Betonica aquatica vocant Angli.Edit quadratu,hiP- 
cum caulem , bicubitale, geniculatum,canum,& re<Sum,crairum Betonie»; folia ex vi¬ 
ridi nigricant,ambitu,figura & crenis Bctonica:,autScrophulari»,fcd maiora: al» non- 
nullz in fumnto funt.flonbus nigricantibus purpureis pufillas cafsidcs imitatis; vnde fe¬ 
mina pufilla in hgenulis Blattarif,aut Digitalis purpurcz.Fufca radix,multu fibrofii.Cly¬ 
menon etianum hodiepropterinfignes vires putant, mifccntq; vulnerariis & vlceribus 
prauo humore imbutis, deterrimiqnc humoris & dolore fauciis. Vulgus Chyrurgoru fua 
mundificatiua,qu»rupticavelabfterforia dicunturjCx eadem parat. Cruribusque cute 
«rofis admonent folia. 
SCROBHVLAKIA MATO E MUlimorbU, 
Ficaria , Ferraria fme Ca^rangula, 
T(jerma, 
-Gatis^ Grande Scrofulaire. 
N 
On potefl non norteScrophulariam a radice faSoqUe vocatam, 'qui proxime di- ■: 
ftara Betonicanouerit , non enim ouo ouuni fimilius; fed radix tuberculis afpera i 
& capitulis papillofis donata Fabari», aur Alabaftritidis corraliu» dift»: alba, folida , ,i 
firumofa,incondita,fubtusporreffacerpite,obfl:at quo fninus interdum etiam exer- -i 
citatiores inter legedum vtramuis pro altera cuulfam accipiamus. Huic tamen folia Ion- ■' 
giufcula nataks fyluz & nemora vda,vmbrora,montofa. Calidior etiam ha:c vtrauis Be- ■: 
tonica&vlccribusftrumofis,caucrnofis,cadauerofis,carcinomatis,atque depafcenribus ; 
fideratis oportunior. Tuberculis infuper ab humore frigido glaciatis, aut fchirris Carci- q 
jiomata minantibus, difeutiendo & emolliendo opitulatur. 
serratvla^ 
