Monftrorum Hiftoria; 
677 
G 
H 
Fratre Grcgorio Capucino Regienfi CI arifiimo viro Vlyffi Aldrouandocommu- 
nicatura. 
Eft igitur Amygdalusarbor notiflima, nimirum procera,caudice craflb, rcdlo; 
cortice afpero, &fblia gerit perfico fimilia . Modo in fumraitate rami huius arbo¬ 
ris quadam folia valde magna, crafTa, dccrirpa, necnon colore purpureo infignita 
confpiciebantur, qu£ prorfus a veris Amygdali folijs degenerabant, Deinde in¬ 
ter hjEC monftrofa folia quadam erant virore prodita,qutedam admodum crair3,& 
quaedam inter fe fe ita complicata, vt illos Vlmi folliculos cernulari viderentur, ex 
quibus animalculavelut! culices euolare folent. 
Quare coniedlare poflTumus horum foliorum complicationem ab aliquibus erucis 
in fabricandis folliculis fieri, cum inter haec monftrofa folia, filamenta candida cu 
quibufdam ouU latibularentur, qu^ proculdubio ab Eruca, vel firailianimalculo 
fuerunt edita. Pratterquamquod aliquod genus erucarum determinatum fuiffe 
€xftim3mus,quod folliculos, ad prolem propagandam,inter hgc folia fabrefecerit ; 
etenim ex contextisfolliculis fimilia animalcula ritu erucarum inchryfalidem tra- 
fmutata Papilionesprocreant. 
Cgterum cura Amygdalus fit arbos multis redundans escreraemis, & fuperflui- 
tatibus facere non poflumus,quin dicamus monftrofa folia ex his dimanaffe. Prg- 
fertim cum copia gumrai ex hac arbore ftillet. Vocatur enim Greeeis d(A.vyS‘d?,n 
airotQ initv 7ro.?v\ctc, quia habeat multas rimas a quibus copia gumroi exeat, 
& pr^fertim cum intellexerimus in huiufmodi arbore nonnunquam fimilia folia re- 
periri. Quaraobremex hac rfiatcria redundante tales monfirofie frondes emergp- 
repoffunt, cx qua deinderaateriaproporrionatageneratio erucarum poteft fieri, 
iuxta fententiam Ariffotelis, non quodlibct, ex quolibet , fcd determinatum ex 
determinaro procreari. Nifi velimus affeuerarc tantam effe huiusarboris atrahen- 
di auidicatem i & frondefeendi luxuriam, vr, ob frudus fatajfrudibus iniuriam in¬ 
ferat, dum alimentum ab humo auidius atradurn in frondes abfumit: ficq;portio 
frudibus neceffaria intercipitur. Probanda igitur efi fententia Theophrafti, qui 
de vitio huius arboris loquens verbo 4’^u/Spfvfus cfl. §onat enim apud Grrecos 
6’^y/Sp/^ infolentius efferor, feu petulantia modum exceda j videturqj ad illas 
fpedareplantas , qu? mmia foli vbertateiafciuiunt , &:luxuriant. Hocigiturmo- 
ftrum in icone Ih monf ratur. 
Abhifceplantarum monffris non efl arcenda quedam Vrtic? fpeciesa Natura 
monflroseprocreata, qu^ad noftras peruenit manus; funcenimVrtice varig, ni¬ 
mirum pungentes, & non pungentes, & h? vel ff tid^,vel non foetida?, vel macu- 
lof?, vel non maculvitecrefcunc. Iliarum nempe vrentium duo a Diofeoride ge¬ 
nera aflignantur: quamuis in Italia tria genera pailim virefeant. Primum genus, 
crefeit caule afpero rotundo, & pungente ,&pilulas hirrutas,& horrentes cum fe¬ 
mine in caule gerit. Secundum genus prouenic folijSquidemiimilibus, fcd caule 
veluti quadrato,afpero, & ad tadum horrente, cum femine faccmofo, & minuto, 
Tertium genus folijs minoribus fed acrioribus crefeit. 
Primum genus Matthiolus Vrticam primam , Tragus Vrticamromanam, Lo- 
bellius Vrticam fylueftrem femine lini, Fuchfius in Iconibus Vrticam veram, Ge- 
fnerus in horto medico vrticam roafculam, & Dodoneus Vrticam vrentem priorem 
indigitarunt. Secundum genus vocatur Bauhino Vrtica vrens maxima , & vrtica 
fecunda Diofeoridis, Vrtica maior Fuchfio, Vrtica fylqeftris afperior Lo bellio, Vr¬ 
tica vulgaris vrens Trago 3 & Vrticafoemina,&communis quibufdam appellatur. 
Tertium deniq; genus apud Matthiolum cognominatur Vrtica vrens minor,Cania 
forte Plinij apud Bauhinum. Vrtica exigua Cefalpino, & Vrtica vrens m^iniraaDo- 
doneo. 
Ab his omnibus diferepantem Vrticam vrentem obferuauimus, quam damus 
in icone III, non tamen fpecie, fed tantum raonftrifica foliorum facie, qugpoftea 
ad fecundam fpeciem referri poffec. Nolumus enim imitari Tabernemontanum, 
qui primam VrtictB vrentis fpeciem aliquando in caule, & radice rubefeere anima- 
duertcnsjduas VrticjB fpecies conftituit, quarum alteram Vrticam maiorem ,& al¬ 
teram Vrticam rubram appcllauit, 
L I I ? 
slrofaAmyg 
{iuli • 
Caufem»- 
Brofa plan 
Lih.i.de 
cau.^l.cA^. 
3 ' 
II. 
Lih.^,de 
mat.med. c\ 
19 - 
Vrticarum 
varia g£ne^ 
ra. 
IIL 
In hac 
