9 
rum diversitatem perscrutantium oculis subjiciens, frequentantium majorem numerum al¬ 
liceret, favorem in dies magis sibi conciliaret, interque Monacenses mirum in modum con¬ 
citaret rei herbariae operae navandae studium, quod, aperta eodem anno Botanices schola, 
e variis ordinibus disciplinam sectantium multitudo comprobavit. Anno insequente iter 
nobis evenit cum Spixio, collega amicissimo, in Brasiliam suscipiendum, cujus opportuni¬ 
tate usi tam semina complura, quam plantas nonnullas vivas in Europa australi Brasilia- 
que collectas introduximus. Seminum quidem, quorum ultra MMDC misimus species, 
plurima spem nostram fefellerunt aut in longinquo itinere emortua, aut licet terrae com¬ 
missa primas radiculas promerent postea tamen subito languescentia, at nihilosecius 
multas plantas easque rarissimas, ad mutuum hortorum commercium aptas educavimus. 
His omnibus, quos recensuimus, proventibus factum est, ut hortus noster sensim sensim- 
que in decem M specierum usque augeretur, quarum e numero C Perill. de Schrank in 
opere: Plantae rariores horti Monacensis dicto*) publici juris fecit, alias de¬ 
nique nos ipsi, diis faventibus, delineandas describendasque curabimus. 
Haec sunt, quae de horti nostri historia breviter enarranda videbantur, quibus 
demonstrasse velimus, nos non gloriari, si factis hucusque summi Regiminis curis Regioque 
in institutum opus animo responsum fuisse praedicaverimus. Magnam sane pecuniae vim 
impensam esse nemo mirabitur, qui quibus quotque difficultatibus occurri debuisset cog¬ 
nosceret. Primis post rem conditam annis nil certae pecuniae pro administrando horto 
constitutum est; postea vero, quum quae sibi necessaria viderentur b. de Sckell interro¬ 
gatus, quinque florenorum millia et quingentos quotannis in tuendo augendoque consumi 
debere renuntiasset, die XXX. Iunii MDCCCXIX hae pecuniae destinatae sunt, quam qui¬ 
dem provariis hortorum culturae in agro Monacensi obstaculis summam haud nimiam quisque 
judicabit. Nuper quidem, necessitate urgente, pecuniae impensis destinatae pars haud 
levis derogata est, quam tamen diminutionem, ne majus inde hortus noster detrimentum 
capiat, perennem non fore Regiae liber ali tati confidimus. 
His de horti historia traditis ad describendum eum, qualis hoc ipso tempore compara¬ 
tus sit, me converto, additis simul nonnullis de cultura observationibus, quae quidem 
quum aeris, aquae terraeque indole innitatur, pauca de agri Monacensis natura praemo¬ 
nenda visa sunt, addendis tunc (ut, qualia de cultura agentes Palladius (1.2.)et Varro(I.5.) 
distinxeruntquatuor capita, sequamur) in fine pauculis de horti industria atque disciplina. 
*) Plantae rariores horti Monacensis descriptae, et observationibus illustratae a Franc. de Paula de Schiunk. 
I8I9. II. Volum. Fol. Genuan. ct latine. 
o 
Mouacltii 
