41 6 S T I R P I V M H ISIOUlf 
'non oAiyoyogyv, fed mulum aquam fibi admifceri fuftinet. 
Huiusgenerisquod atrate vetus,fubftantia tenue,& boni odoris, omnibus quos fyncope 
male habetvtililfimum; etiam fi ex bile flaua os ventriculi infeftante accidat; Galeno x r i. 
Methodi auctore. 
Dulce vinum quantum a caliditate abcft,eb & caput minus tentat,aut mentem offendit; 
melius vero & per aluu lecedit,iplam (ubindeemolliesiper vrinas vero no ita facile defcedit. 
Quo verti &;confidenda cralfius, tanto etiam difficilius ac tardius permeat. Pulmoni 
confert, tuffiencibusvtile; crudos in thorace lianentes humores ad maturitatem perducit, 
& cum IputOjVt facilius eliciantur, procurat. Sed iocinori minus commodum: cui, vbi vel 
inflammatione vel fcirrho detinetur, iniigniter: aut cum obftruftionejlaborac,no exiguum 
nocet. Lienem etiam oftendit; circa prarcordia liaret; haud commodum iis, qui amaram 
coaceruant bilem i ex huiulmodi enim vino, pr.xlertim craffiore,citiffime flaua lpfis bilis gi¬ 
gnitur; reliquis verb,vbi beneconcoftum fuerit,alimenti copiam adauget. 
Aufterum,quod "WuesrGrxci fimiliter nominant, tenuius alit: Sc iiquidem tenue & al¬ 
bum vrinx cienda; non ineptum,caput minus tentat, ad digeftionem in corpus non feftinar, 
quo magis in animi defectu fugiendum, vt xir. Methodi Galenus ait. 
Crafliusveroin hypochondriis quoque lucret, argrius diftnbuitur, non tamen diu acni- 
grum,aut dulce in vifceribus permanet. 
Sivero & vnii KippVfiuefuluum fuent,mentem conturbat amplius, quam nigrum ; quo¬ 
niam & eo calidius. 
Acerbum autem vinum,quod Grarcis^ptaptov, quantum a maturitate abeft, tantu ad om- 
phacitis vini qualitates accedit,haud obfcurxadftridioms particeps. Ventriculum debilem 
confirmatigrauidaru xlTTiifiuc malaciqrefiftit,alui fluores cohibet,led & in vifceribus h^ret: 
locinoris ac lienis obftrudtiones fouet; per vrmas tardius defccndit,caput exiguum tentat. 
Vetus Vinum,quod quidem per vecultatcm acre factum,non modo capiti moleflum,lcd 
&rncruos lxdit,ventriculo ac internis vifceribus ad uerlatur,corpus attenuat. 
Nouum ac hornum vinum facile hypochondria diftendit, flatusque ingenerat, infomnia 
grauioraparit,pradertim quod non integre repurgatum,aut craffiira, aut admodii dulce eft: 
talia iiquidem citi usquam alia in vilceribushxrent. Reliqua vina, vel colore, vel confillen- 
tia,vel guftu,vel artate in horum medio,vtiviribus & prxftantia ab extremis deficiunt, ita 
quoque a vitiis & incommodis eorundem fimiliter abfunt: facultatibus autem ad ea,quibus 
proxime,vel colore,vel (apore,velconfiftentia,vel etiam odore, vel xtate,accedunt. 
Vtiliffiinum autem vinum natura frigidis ficcisque,item &fcmbus, vtGalen. Defanitate 
tuenda,lib.v.Nam membra eorum calfacit,& fanguinis,fi quod eft ferum, per vrinas expur¬ 
gat. Prxftantexflauisvinis,qua- pinguis funtfubftantiat.Hatc enim &(anguinem augent,& 
corpus nutriunt; quorum vtrumque fenibus confert,prxfcrtim eo tempore quo lcrofamhu- 
miditatem in venis non habent,& liberalius nutriri deliderant. Contingit autem, vt quan¬ 
doque in ipforum corporibus aquofum excrementum abundet,atqui tunc fis vinis maxime 
indigent,qua; vrinas ciunt. 
Senibus autem licuti aptiffimum vinum.itapueris eft alicniffimum ; quippc quod hauftu 
&hume£tet nimiumiSCcalfaciat,tum halitu caput repleat ; iis qui humidocahdoqucfunt 
temperamcntO;autquorumcorpusomnisexcefl'usmedium:quos quam diutiffime ne gu¬ 
ttate quidem vinum,Galenus primo De fanitatetuenda,(iiadec. Neque enim his caput re¬ 
pleri eft vtile,nec iplos lupraquam par eft,humidos calidosq; fieri, quoniam eo lam caloris, 
humorisque peruenerunt,vt ii paululti vtramuis qualitatem auxeris, iam modu cxceflerint. 
Cum autem iit omnis excefliis fugiendus,maxime hunc fugere expedit, cx quo non cor¬ 
pori modo,verum & animo damnum accedit. 
Quare neque iam adultis vinum,nili modice fumptum exiftimandum eft valeelTc,qudd 
videlicet ad iram & libidinem prarcipites faciar,& partem animi rationalem hebetem, tur- 
bidamque reddat. 
De Craft fine temperatura vini. Cap. x x x t i. 
'"j 'E M p E r a iu autem vina & aqua mifccn apudvctcresIonga& antiqua confuetudi- 
•*- nercceptun1,veluti non modoex Hippocratis,verum & aliorum veterum feripeis eui- 
densmanifeftumque.Sanitatis autem aclilubricatiscaufa, vino aqua primummifeeri coe¬ 
pit. Nam vt Hippocrates in lib.De veteri medicina,vinum meracum multum potum homi¬ 
nem aliquo modo debilem reddit. Quo videtur & refpexiffe Ouidius fic lcribens: 
Vt Venus eneruat vires , ftc copia vini 
Et tentatgre/fus,debilitat pedes. 
Iam & fuauius,vt Athenxus ait,vinum eft aqua infufa;laudatur & ab Homero quod ido¬ 
neam 
