gende jaar verbleef, zonder dat men evenwel met juistheid de plaats weet, waar zulks eigenlijk geweest 
is. De Spaansche geschiedschrijvers betwisten hem om die reden de eer der ontdekking van het onder¬ 
havige land, en kennen die toe aan hunnen landgenoot AIv. de Saavedra, een’ bloedverwant van Fern. 
Cortez, welke in 152S, op zijne terugreis van Tidore naar de westkust van Amerika, in eene groote 
bogt hij zekere eilanden, die hij Goud-eilanden noemde, het anker uitwierp, en wel vermoedelijk 
aan Nieuw-Gu inca’s n ordkust. In datzelfde jaar werd ook Ant. Urdanetta met het aanwezen van dit 
eiland bekend, en het is waarschijnlijk, dat ook deze ontdekking in het noordelijk gedeelte van hetzelve 
plaats vond. In 1543 stevende Bern. della Torre, van de Philippijnen naar Amerika overstekende, 
vele mijlen langs het noord-oostelijke gedeelte van het Papoeasehe land, en, wanneer de berigten, 
welke m sommige oude reisbeschrijvingen nopens dien togt gevonden worden, juist zijn, dan moet deze 
zelfde della Torre op de hoogte van het eiland Arimoa zelfs eene landing gedaan hebben. De beschei¬ 
den, die wij intusschen hieromtrent bezitten, zijn ten hoogste gebrekkig. Hetzelfde geldt ook ten opzigte 
van hetgcne wij weten aangaande Ynigo Ortez de Rez (of Rotha), die in gezelschap met den bovenge¬ 
noemden Torre, het bedoelde land, in 1545, zoude hebben bezocht en, wegens deszelfs negerachtige 
bewoners, het den naam van Nieuw-Guinea gegeven. Yolgens opgave van D r . G. Hassel (Handbueh 
dei neuesten Eidbeschreibung, B. 23, p. 313) moet zich in de Groot-Hertogelijke Kaarten¬ 
verzameling te Weimar, eene oude Spaansche zeekaart bevinden van het jaar 1558, op welke dit eiland 
reeds in omtrek staat aangeteekend, doch, zonder benaming. Alv. de Mendoza en Alv. de Mendaha, 
die in 1567 de zuidzee bevoeren, schijnen ondertusschen toen reeds den naam, welken het tegenwoordig 
diaagt, gekend te hebben, vermits in hun reisverhaal voorkomt, dat zij de eilanden, na drie maanden 
varens van Peru, door hen bezeild, en, uithoofde van derzelver schijnbare rijkheid aan goud, door het 
scheepsvolk Salomons-eilanden genaamd, als zamenhangende met Nieuw-Guinea vooronderstelden. 
Meer bepaald en ook van meer geschiedkundige waarde zijn de berigten der ontdekkingsreizen, welke 
van het begin der zeventiende eeuw af aan, naar Nieuw-Guinea gedaan zijn. Het Hollandsche vaartuig 
de Duifhen, dat in 1605 tot het doen van Iandverkenningen van Bantam uitgezonden was, ontdekte, in 
het daarop volgende jaar, den zuid-westelijken hoek van Nieuw-Guinea, welk landpunt door de schepelin¬ 
gen Yalsche Kaap (*) werd genoemd, omdat zij zich in hun eerst opgevat denkbeeld van, na die punt te 
zijn omgezeild, een open vaarwater naar het oosten te zullen vinden, bedrogen zagen. — Of L. Yaz de 
Torres, op zijnen in datzelfde jaar volbragten togt door de straat, die Nieuw-Guinea van Nieuw-Holland 
scheidt en thans den naam van dien Spaanschen zeeman draagt, de zuidkust van het eerstgenoemde 
eiland, al dan niet gezien heeft, laat zich uit de onvolledige berigten, welke nog van dien togt bestaan, 
niet wel opmaken. Nogtans schijnt uit eene zinsnede, voorkomende in zijnen brief aan den Koning van 
Spanje, gedagteekend Manilla den 12 den julij 1607, en te vinden in N°. 1 van de Appendix op Yol. I. 
van Burney s History of Discoveries in the South Sea, te blijken, dat hij bewesten de groote 
zuid-oostelijke landtong, een goed eind ver, min of meer digt langs den wal is gestevend. Het land 
echter, dat hij voor het zuid-oostelijkste begin van Nieuw-Guinea aanzag, schijnt, naar het gevoelen van 
latere zeereizigers, een gedeelte van datgene te zijn geweest, hetwelk tegenwoordig Louisiade heet. 
( ) Niet Kaap Yalsch, Yalch of Walsch, gelijk de Hydrographen gewoonlijk schrijven. 
