De huidkleur van deze menschen is zwart-bruin ; bij ecnigen iets lichter met eenen tint van geelachtig 
bruin of graauw, bij anderen donkerder met eenen blaauwachtigen gloed. Zij gaan naakt, maar behan¬ 
gen hun ligchaam met velerlei versierselen, hetgene hun dikwerf een zeer wild en woest aanzien geeft. 
De gewoonte van het aangezigt en de borst met roode, zwart- of geelachtige kleiaarde te besmeren, 
door ons bij de bewoners der straat Prinses Marianne algemeen waargenomen, is hier veel minder in 
zwang; althans in tijden van rust en vrede. Slechts eenige weinige mannen der horde, in den omtrek 
der rivier Oetanata, hadden alleen het gelaat zwart, doch geenszins rood of lichtkleurig beschilderd. 
Daarentegen kwamen er ons enkelen voor, die de borst en de armen met kalk besmeerd hadden. Telen 
hadden allerlei likteekens op het lijf, inzonderheid op den bovenarm, de schouders en de borst. De 
smaak, om het ligchaam kunstmatig met verhoogde striemen te voorzien, is, gelijk men weet, bij het 
zwarte menschenras der Zuidzeelanden vrij algemeen in zwang. Men heeft denzelven insgelijks in eenen 
minder of meerderen graad bij de inboorlingen van Madagaskar en bij sommige negerstammen in de 
binnenlanden van Afrika opgemerkt. Bij de voormelde Papoea’s bestonden deze likteekens uit donker¬ 
kleurige, regtlijnige of hoekige figuren. Naar men ons zeide, waren zij met eene glimmende houtskool 
in het vel gebrand, na het vel met een’ scherpen steen of een stuk schelp gekorven en opengescheurd 
te hebben. Sommige mannen hadden schier het geheele lijf met gitzwart, kort en kroes haar, ruig 
begroeid, hetwelk, hoe dierlijk ook, echter minder afkeer inboezemde, dan de afzigtelijke huidziekten, 
waarmede velen besmet waren. Eenigen hadden het geheele ligchaam vol van kwaadaardige zweren; 
bij anderen was de huid geheel gespikkeld en geschilferd. Deze soort van huidziekte wordt misschien 
te weeg gebragt of vermeerderd door het menigvuldig baden in zeewater. Bij de gloeijende zonnehitte, 
die het naakte ligchaam schielijk opdroogt, worden de zoutdeeltjes op hetzelve gekristalliseerd, de poren 
door dezelve gedeeltelijk verstopt en de huid ruw gemaakt; ter verzachting waarvan zij alsdan allerlei 
vetachtige, dikwerf zeer garstige zelfstandigheden aanwenden. Deze omstandigheid, gepaard met 
hunne onreinheid want zij zijn niets minder dan zindelijk — het gestadig zitten in den rook, hunne 
morsige spijsbereiding, de hoedanigheid hunner spijzen zelve, voor een groot gedeelte uit viseh en andere 
niet altijd even versche waterdieren bestaande: dit een en ander mag wel grootelijks oorzaak zijn van de 
hoogst onaangename lucht, welke wij steeds bij alle Papoea’s, in meer of mindere mate bespeurd hebben. 
Van de veelsoortige versierselen, welke door de onderhavige kustbewoners als ligchaamstooi gebezigd 
woxden, geven onze afbeeldingen, wat de hoofdvormen betreft, een volledig overzigt (PI. 9, 10 en 11). 
Men ziet daaruit, dat slechts weinige dier voorwerpen, in zeker opzigt, als kledingstukken kunnen 
aangemerkt worden, en dat dezen nog, voor zoo verre zij tot bedekking der schaamdeelen bestemd zijn, 
meestal zeer gebrekkig en hoogst onvolkomen aan dat doel kunnen beantwoorden. Dit is zelfs het geval 
met sommige, die tot dat einde door de vrouwen gedragen worden, en daaruit laat zich dan ook reeds 
genoegzaam de ruwe en nog zoo geheel onbeschaafde natuurstaat afleiden, waarin deze menschen 
verkeeren. 
Het verdient opmerking, dat de Papoeasche vrouwen in die streek zich doorgaans veel minder met 
bonte vederen en diergelijke sieraden optooijen, dan de mannen. Van de wijze, waarop zij het hoofd¬ 
haar dragen, is reeds vroeger gesproken. Niet allen echter hebben hetzelve behoorlijk gehavend, en 
