55 
die aan de eene of andere aardsoort schijnt ontleend te zijn. Het niet vergiftigen der pijlen, door ons 
algemeen langs de zuid-westkust van Nieuw-Guinea opgemerkt, leidt tot de vooronderstelling, dat aan 
de bewoners van dat land geene zelfstandigheid bekend moet zijn, waardoor zij op die wijze hunne 
wapenen voor den vijand gevaarlijker kunnen maken. In het landschap Lobo alleen maakten de Papoea’s 
melding van een’ boom. Koenter gauwa genaamd, dien zij voorgaven, zoo sterk vergiftig te zijn, dat 
het minste, wat men er van at, oogenblikkelijk den dood ten gevolge zoude hebben. 
Van alle pijlen, die ik bij de verschillende volksstammen, in onderscheidene streken van Indië gezien 
heb, zijn deze Papoeascbe de grootste, doch, naar het mij voorkomt, de minst gevaarlijke in eenen 
strijd. Zij zijn, in verhouding tot, en ais een gevolg van hunne aanmerkelijke lengte, veel te ligt en 
ook te plomp van vorm, dan dat zij met die verbazende snelheid het luchtruim zouden kunnen door¬ 
klieven, waardoor de kleinere soorten, en voornamelijk die van China, de algemeene bewondering tot 
zich trekken. I)e minste luchtstroom oefent eenigen invloed uit op de vaart des pijls, en verandert 
min of meer zijne rigting. Zacht sissende schiet hij voort; echter zoo, dat het oog hem gemakkelijk 
kan volgen. Men hing eens aan boord van de Triton eene ledige wijnflesch onder de groote ra, en 
noodigde eenige inboorlingen uit, met pijl en boog naar dezelve te schieten. Zij beproefden zulks en 
schoten wel dikwerf digt langs de flesch heen, maar geen hunner kon haar treffen. Ten einde hun 
nu een bewijs te geven van de meerdere voortreffelijkheid onzer wapenen boven de hunnen, legden 
wij met een jagtgeweer op de flesch aan, en werd zij, zoowel als ook vervolgens nog eenige anderen, 
met het eerste schot verbrijzeld. De Papoea’s toonden zich daarover ten uiterste verbaasd. In eene 
horizontale rigting zullen zij intusschen met meer handigheid en op grootere afstanden met den pijl 
kunnen treffen. 
Nog moet ik gewag maken van de zonderlinge gewoonte, die men bij de inboorlingen ter zuid-west- 
kuste van Nieuw-Guinea waarneemt, van namelijk, uit eenen bamboezen koker (PI. 6, fig. 3), ongeveer 
tei lengte van eenen mans arm, een fijn stof in de lucht te werpen, dat, op eenigen afstand gezien, het 
voorkomen heeft van eene rookwolk. Cook reeds maakt van dit werktuig melding; doch, naardien hij 
hetzelve niet van nabij genoeg zag, kon hij zich, omtrent deszelfs eigenlijk zamenstel en werking geen 
juist denkbeeld vormen. Hij vergeleek den daaruit voortkomenden damp met dien van een snaphaan- 
schot, zonder dat echter daarbij een slag gehoord werd. Gelijk, na hem. Kapitein Hunter, ten gevolge 
van hetgeen hem van eenige Nieuw-Hollandsche volksstammen was bekend geworden, vooronderstelde, 
is het niet anders dan een poederaehtige stof, uit een fijn zand, fijn gemaakten droogen kalk en asch 
bestaande, welk mengsel, door het schudden en zwaaijen van den bamboezen koker, wordt uitgeworpen 
en zich in de verte als een rook vertoont. Wij hebben dit gebruik bij de strand volkeren, tusschen den 
136 sten en 137 sten lengte-graad v. Gr. opgemerkt, en Kapitein Cook, zoowel als de Heer Kolff, nam het 
nog anderhalven graad verder oostwaarts waar. Dij de inboorlingen der straat Prinses-Marianne is het 
ons echter, evenmin als bij de Papoea’s in het distrikt Lobo en ommestreken, ooit voorgekomen. 
Volgens de meening onzer tolken zoude het werpen van het stof voornamelijk met het doel geschieden, 
om zich onderling op eenigen afstand te doen verkennen. Hieruit laat zich dan ook het best de omstan¬ 
digheid verklaren, dat men het hen evenzeer ziet verrigten, wanneer zij eenen vreemdeling vriendschap- 
