63 
springen en spartelen, boven komt drijven en met de hand kan gegrepen worden. Huisdieren hebben 
wij bij deze Papoea’s volstrekt niet ontwaard, zelfs niet eens den anders zoo onafscheidelijken begeleider 
van den mensch, den getrouwen hond. Het houden van varkens verbiedt hun de godsdienst, die zij 
werkelijk of slechts in naam belijden: want ofschoon de leer van Mahomed sedert lang bij hen is inge¬ 
voerd, hebben zij echter slechts een zeer gebrekkig en verward begrip van dezelve en allerminst van 
haren eigenlijken geest. Zij bezitten geene tempels, bidden veelligt nooit, en schijnen ook op kerkelijke 
plegtigheden of godsdienstige gebruiken, als het vasten, het offeren voor de dooden en dergelijken, 
weinig acht te slaan: immers hebben wij nergens een’ priester ontmoet om hen tot het uitoefenen van 
zoodanige vrome instellingen, door vermaning en lessen ofwel door eigen voorbeeld te kunnen opwekken. 
Het weinige, dat zij nog van hunne godsdienst weten, is met allerlei versierselen en fetichisch bijgeloof, 
het erfdeel hunner voorvaderen, doorweven. Zoo mogen zij in deze of gene rivier niet baden, in 
sommige bosschen geen hout hakken, en zoo meer: want eene overtreding dier verbodswetten zoude 
door zware ziekten gestraft worden. Bij het ondernemen van gewigtige zaken brengen zij wel eens eene 
soort van offer, onder anderen daarin bestaande, dat zij op zekere tijden een’ lap wit linnen aan stukken 
snijden, dezelve in de opene lucht voor zich uitleggen, er vervolgens eenig eten, drinken en sommige 
goederen bijzetten, en daarna, onder het opheffen der handen ten hemel, voorspoed over hunne onder¬ 
nemingen en gezondheid en zegen over hunnen persoon afsmeeken. Behalve dat zij de formulieren 
van den Mahomedaanschen eed kennen, hebben zij nog eene andere wijze van beëediging, die zij veelal 
bij gelegenheid van verzoeningen wegens vroegere oneenigheid gebruiken. Zij nemen alsdan eenige 
wapenen, inzonderheid zwaarden, leggen dezelve op den grond neder, en zweren met opgehevene 
handen en het aangezigt hemelwaarts gekeerd, dat al hetgeen zij zeggen, waarheid is, en dat zij 
beloven, daaraan getrouw te zullen voldoen, of dat zij anders door die wapenen mogen worden vervolgd 
en vernietigd. — Zij onthouden zich van het gebruik van varkensvleesch en van dat der schildpadden, 
en begraven hunne dooden op Mahomedaansche wijze, met dat aanmerkelijke onderscheid echter, dat 
zij de beenderen, na verloop van een Ngaraksa of jaar, wederom opdelven en dezelve alsdan naar 
zekere rotsholten brengen. Zij rigten bij die gelegenheid, op hunne ruwe wijze, een gastmaal aan, 
verzoeken alle vrienden en verwanten op hetzelve, en vermaken zich met gongspel en dans, en met eten 
en drinken. Mannen en vrouwen zijn in hunne beste kleederen gedost en met bloemen en gevederte 
opgeschikt. Na aldus acht dagen lang in vrolijkheid te hebben doorgebragt, voeren zij de beenderen, 
in een mandje gepakt, naar de bepaalde plaats in het bosch over. De kosten van het gegeven feest 
worden gedragen door de gezamentlijke inwoners van het gehucht, waar de overledene geleefd heeft (*). 
(*) Op zekeren tijd, dat ik tussclien de ruwe klippen en het houtgewas, langs de oostelijke helling van het kleine 
strandgebergte, dat den westkant der baai Oeroe Langoeroe vormt, heenklauterde, vond ik, omtrent vijf schreden 
binnen den ingang van een groot en diep hol der kalkrotsen, eene menigte menschenbecnderen onordentlijk door elkan¬ 
der op den grond liggen. Onder dezelve bevonden zich verschillende, zoo groote als kleine schedels, die echter 
meerendeels gebroken waren. Drie slechts van volwassene menschen waren nog in hun geheel, doch genoegzaam zon¬ 
der tanden. Deze, benevens de voorlicht van een’ kinderschedel, heimelijk in mijne weitasch medegenomen hebbende, 
bevinden zich thans in het Leidsche Museum. Tot mijn leedwezen ben ik niet in staat om met juistheid te kunnen 
opgeven, of dit grafspelonk aan de Papoea’s, dan wel aan de Mairassis toebehoorde: want het zoude onvoorzigtig zijn 
geweest, de inboorlingen dienaangaande te ondervragen. De Hoogleeraar Sandifort, aan wien ik deze schedels ter 
bezigtiging aanbood, heeft de goedheid gehad, mij het volgende over dezelve mede te deelen. 
