89 
Ongetwijfeld dragen de geographische ligging en eigenaardige gedaante van Celebes, in verband met 
zijne uitgestrektheid en de menigte eilandjes, welke tusschen zijne zuidelijke grens en Flores gelegen 
zijn, niet weinig daartoe bij. — Na slechts eenen goeden halven dag bij Bonthain te hebben vertoefd, 
hoofdzakelijk met het doel om eenen voorraad mondbehoeften, en wel inzonderheid aardappelen, die 
aldaar in den zandigen bodem zeer goed tieren, op te doen, vervolgden wij de reis door de straat Salajar 
naar Boeton. Wij werden beurtelings door tegenwinden en stilte verhinderd, zoo spoedig vooruit te 
komen, als wij wel wenschten. Den 22 sten maart zeilden wij, met helder weder en zachten wind, 
voorbij het eiland Kambaina. Uit het zuiden gezien, vertoont het zich als een vrij hoog, bergachtig land. 
In den namiddag van dien dag stak de wind eenigzins op, voerde ons weldra in het gezigt van het eiland 
Pangasane (*), en omstreeks den avond, binnen den ingang der straat Boeton, op de reede der hoofd¬ 
plaats van dien naam. Het voortreffelijk schoone weder, dat ons den geheelen dag begunstigde, bragt 
het geheele scheepsgezelschap in eene vrolijke stemming, welke niet weinig verhoogd werd door de 
overheerlijke tafereelen van landgezigten, die zich, bij het inzeilen der straat Boeton, als een bewe¬ 
gelijk panorama aan ons oog vertoonden. Bekoorlijker schouwspel had zich voor geen onzer, ooit 
opgedaan. Aan alle kanten van land omgeven, tusschen hetwelk de schier spiegelgladde zee alleen door 
scharen dolfijnen bewogen en door eenige kleine visschersschuitjes verlevendigd werd, vergaten wij, 
dat wij ons op zee bevonden. In onze verbeelding voeren wij op een uitgestrekt en rustig meir. 
Het eiland Boeton, hoezeer bergachtig, bezit echter geen bijzonder hoog gebergte. De hoofdplaats 
Boeton ligt in het zuidelijke gedeelte aan den westkant van het eiland, ongeveer een half uur van de 
zee, en tamelijk hoog. Niet ver van daar heeft de Sultan zijn verblijf, hetwelk zich als eene kleine 
sterkte voordoet. Het woonhuis is door eenen dubbelen muur omgeven, uit brokken kalksteen opge¬ 
trokken, hebbende de binnenste muur eene dikte van meer dan drie voeten. Aan den ingang van het 
huis was een lang metalen kanon ( Lila ) geplaatst, met den mond naar den weg gerigt. De bewoners 
van Boeton komen, zoo in gestalte als kleur, met de Makassaren en Boeginezen overeen• ook in 
hunne kleeding verschillen zij van dezen weinig of niet. Hunne huizen staan insgelijks op palen en 
zijn van denzelfden bouwtrant, als die der Makassaren. Bij eenige inlanders zagen wij zware houwers, 
wier gevesten met een bos menschenharen prijkten. Van de taal der Boetonezen konden noch onze 
Javasche matrozen, noch onze Maleijers iets hoegenaamd verstaan. Dit maakte den omgang met hen 
moeijelijk en was zeer belemmerend voor onze navorschingen omtrent het land. Kort voor ons vertrek 
echter, ontmoette ik eenen visscher, welke vrij wel Maleisch sprak. Deze verhaalde mij, onder 
anderen, dat op het eiland vele wilde zwijnen en in sommige streken ook verwilderde buffels leefden. 
Van huisdieren zagen wij eenige fraaije, donkerbruine paarden, die losliepen en op onze aannadering 
ijlings de vlugt namen • voorts onderscheidene kleine, roodharige honden en eene menigte hoenders. 
Langs den zeeoever lagen vele inlandsche vaartuigen, deels voor anker, deels op het drooge gehaald. 
Met de groote praauwen ondernemen de bewoners van Boeton verre togten naar de verschillende 
streken van den Archipel, en toonen zich aldus de ijverige mededingers van hunne handeldrijvende 
naburen, de zoo ondernemende Boeginezen. Er werden ons twee praauwen aangewezen, welke den 
(*) 1° sommige Hollandsche werken wordt dit eiland Pantjana genoemd, en op sommige Fransche zeekaarten Mounan. 
Land- en Volkenkunde. 23 
