redige grootte hunner eijeren en de zonderlinge wijze van voortplanting, daar zij hunne eijeren niet 
zelven uitbroeijen, maar deze verrigting, even als de krokodillen, de schildpadden en, in het algemeen, 
de meeste amphibiën, welke geene levende jongen ter wereld brengen, eeniglijk overlaten aan de 
zonnehitte en aan de gistingwarmte der plantaardige zelfstandigheden, die de aarde, waarin zij be¬ 
dolven worden, bevat, hebben reeds de opmerkzaamheid der vroegste Europesche zeevaarders tot 
zich getrokken (*). De vier tot heden bekende soorten (Megapodius la-Perousii, Freycinetii, 
rufipes en Duperreyi) verschillen onderling weinig in grootte en kleur- de laatste herinnert on¬ 
willekeurig, door het matte en sombere van hare tinten, aan den bodem van het woud, op welken 
deze vogels hoofdzakelijk wonen en waar zij, tusschen de dorre bladeren, zich met de meeste 
veiligheid voor eiken vijand kunnen verbergen. De Amboinezen noemen de Megapodii Moleoe of 
Maleo, met welken laatsten naam zij ook door de inlanders aan de oostelijke stranden van Gelebes 
bestempeld worden. Op Ceram heeten zij Morna, op de Philippijnen Tawon, bij de Papoea’s, aan de 
westkust van Nieuw-Guinea, Manoh Soeiva, bij die aan de noord-oostkust Manok Irio; de bewoners 
van Waigioe kennen hen onder den naam van Maziok Sakkej , en de inboorlingen van Poeloe 
Samauw, bij Timor, onder dien van Manoe Boklaka. De Oost-Indische Casuaris (Casuarius orien- 
talis), een bewoner der groote bosschen van Ceram en Nieuw-Guinea (f), is niet minder karakteristiek 
voor dat gedeelte van den aardbol, dan de Nieuw-Hollandsche Casuaris voor zijn uitgestrekt vaderland, 
de zonderlinge Apteryx voor Nieuw-Zeeland, de twee Rhea-soorten voor Zuid-Amerika en de Struisvogel 
voor Afrika. Op Ceram draagt de Casuaris, onder anderen, veel bij tot het voortplanten in het wild van 
de notenmuskaat- en kanari-boomen, doordien hij wel de vruchten geheel verslindt, doch alleen de 
buitenste zachtere deelen van dezelve verteert, en de harde noot onveranderd weder ontlast. Hetzelfde 
neemt men waar bij den Buceros rufïcollis en bij sommige groote duiven, die echter tot dat einde de mus¬ 
kaatnoot uit den geopenden bolster halen, en haar bijgevolg alleen om het genot der foelie verzwelgen. 
Ook den rijpen kruidnagel versmaden zij niet. De Columba viridis hebben wij reeds als gretig naar deze 
specerij-vrueht aangewezen; doch behalve deze duif, azen ook op dezelve Columba superba, Reinwardtii, 
aenea en perspicillata. De twee laatsten zijn de befaamde noteneters der Perkeniers op Banda, bij de 
inlanders aldaar Manok Falor, bij die van Amboina Manok Ahoen genaamd. Ook schoten wij te 
Amboina: Columba tigrina, malaccensis, phasianella en javanica: soorten, welke insgelijks op Java 
en andere Sunda-eilanden te huis behooren. Grooter nog is de verspreiding van de witte strandduif, 
van welke twee rassen in den Archipel voorkomen: de kleinste dier twee, met zwarte vleugels en staart, 
zijnde de eigenlijke Columba littoralis, is zeer gemeen aan de kusten der meer westelijke landen, 
vooral in de straat Sunda; terwijl de eenigzins grootere soort, Columba luetuosa (PI. col. 247), wier 
vleugels en staart meer naar het graauwachtige trekken, het menigvuldigst in de oostelijke deelen, 
(*) Volgens de onlangs door den Heer Gould (Birds of Australia, Part. 1) omtrent de voortplanting van de 
Talegaila Lathami medegedeelde berigten, verbergt ook deze Nieuw-Hollandsche vogel zijne eijeren in groote mestachtige 
hoopen. Veelligt waren sommige der door ons op Nieuw-Guinea waargenomene, zeer groote aardhoopcn (zie boven 
bl. 23), insgelijks van eene soort van Talegaila afkomstig. 
(j-) Wij merken hier uitdrukkelijk aan, dat de Oost-Indische Casuaris niet bewesten de Moluksche eilanden voorkomt. 
»H est trés commun dans les lies des Archipels d’Asie” (Lesson, Manuel d’Ornithologie, T. 2. p. 209), is eene 
veel te ruime bepaling. Volgens Valentyn zoude hij, behalve in de twee bovengenoemde landen, ook op de Aroe- 
eilanden te vinden zijn, hetgeen echter, om als zeker te kunnen worden aangenomen, nog nadere bevestiging vereischt. 
Land- en Volkenkunde. 28 
