125 
steven noord-oostwaarts, om onder den wal van Nieuw-Guinea eene eenigzins meer bedaarde gesteldheid 
van wind en water op te zoeken. Van nagenoeg 8è° Z. breedte laveerden wij noord-oostwaarts tot op 
omtrent 6% en van daar vervolgens weder zuid-zuid-oostwaarts, meest op geringen afstand (5 tot 7 
mijlen) van de kust van Nieuw-Guinea, zonder echter land te zien. Haaivisschen van verschillende 
grootte verschenen dikwerf nabij ons schip; eenmaal volgden er ons drie een’ geruimen tijd in het 
kielwater, doch steeds op aanmerkelijke diepte, zoodat zij niet naauwkeurig te erkennen waren. Te ver¬ 
geefs werden eenige stukken gezouten spek, aan sterke ijzeren hoeken, tot lokaas voor hen uitgeworpen. 
Gelukkiger was men dienaangaande aan boord van de schooner Iris, waar een haai van het vrouwelijk 
geslacht en zes voeten lengte, gevangen werd, die acht jongen in zich had. Dolfijnen zijn in die 
streken zeldzaam door ons gezien, hetwelk waarschijnlijk aan plaatselijke oorzaken zal moeten worden 
toegeschreven; hetzij dat het water voor deze dieren te ondiep en te vuil is, of dat zij in het geheel niet 
zeer op eenen moddergrond, waardoor het water bij elke beweging wordt troebel gemaakt, gesteld zijn. 
Troepen zeezwaluwen (Sterna) vertoonden zich vaak; nu en dan zagen wij ook eenige witte reigers, 
die laag over het water, in de strekking der vermoedelijke kust, heen en weder vlogen. Eens, des 
morgens vroeg, ontstond eensklaps eene algemeene beweging onder de inlandsche mannen, vrouwen 
en kinderen op het voordek; zij verbeeldden zich, ver in zee een klein bootje te zien; de matroos in den 
grooten mast, was onzeker in de bepaling nopens dat voorwerp. Toen ons het vermeende bootje eenig- 
zins naderbij gekomen was, bleek het een groote boomstam te zijn, op welken eenige witte zeezwaluwen 
gezeten waren (*). Op 6° 52' Z. br. en 138° 12' 1. O. zagen wij eene zeeslang van ongeveer vijf voet 
lengte; dit was de vierde of vijfde en de grootste van al degenen, welke wij sedert ons vertrek van de 
Banda-eilanden, in de nabijheid van ons schip hadden waargenomen. Zij zwommen, even als een aal, 
vrij schielijk voort; eene enkele lag geheel onbewegelijk; allen hielden den kop opgerigt. Ook vertoonde 
zich van tijd tot tijd eene zeeschildpad: op zekeren middag, bij helder en stil weder, zagen wij er eene 
van bijzondere grootte, die, rustig op het water drijvende, alleen nu en dan het hoofd omhoog stak; 
(*) De witte zeezwaluwen van Indië zijn nog niet behoorlijk wetenschappelijk onderzocht. De grootste daar voor¬ 
komende soort schijnt niet te verschillen van de Sterna velox, Rüppel. Ik vond dezelve veel aan de westzijde van 
Nieuw-Guinea en aan de kusten van Amboina, Celebes, Timor en Java. In de straten en baaijen van het distrikt Lobo, 
in het land der Papoea’s, zag ik ook in menigte de Sterna melanauchen, Temminck, door de inboorlingen Keenau 
genaamd; terwijl de eerstbedoelde groote soort, bij hen den naam van Jiessa draagt. Aan de noordkust van Java, 
voornamelijk in het oostelijke gedeelte, is voorts vrij gemeen de Sterna anglica, benevens eene kleine soort, die zoowel 
in uiterlijk aanzien, als met betrekking tot haar eigenaardig geschreeuw, hetwelk zich vrij goed laat nabootsen door de 
k lanken fritsch —fritsch — geheel met de Sterna minuta overeenkomt. In de maand september 1836, zag ik die 
kleine soort ook ver binnenslands in de rivier Doeson op Borneo, waar zij in groote troepen de droog gevallene zand¬ 
banken bewoonde. Onder een aantal vogelhuiden, door den Heer Diard aan de westkust van Borneo verzameld, bevond 
zij zich insgelijks, alsook de Sterna leucopareia, Natterer. Sterna affinis, Büppel (niet te verwisselen met. de, onder 
gelijken naam door D r . Horsfield (Trans, of the Linn. Soc. V. 13) beschrevene soort, welke identisch is met de 
Sterna anglica) nam ik alleen aan de westkust van Sumatra waar. De meeste andere, door D r . Horsfield (1. c.) bekend 
gemaakte soorten, zijn mij vreemd gebleven. 
Terwijl van Bengalen en Nieuw-Holland onderscheidene meeuwen (Larus) bekend zijn, schijnt dit geslacht in den 
Indischen Archipel ten eenenmale te ontbreken: een verschijnsel, zooveel te merkwaardiger, omdat in andere heete 
gewesten, vooral aan de kusten van Amerika, de meeuwen niet zeldzaam zijn, en hare talrijke soorten zich buitendien 
bijkans over den geheelen aardbol verbreiden. 
Land- en Volkenkunde. 
32 
