8. ) SONABAY. De Lieorai der Timorezen was bij de Oost-Indische Compagnie het tweede inlandsche 
hoofd in rang. Daar echter onderscheidene Lieorai’s zich door eene buitengewoon tirannieke en wreed¬ 
aardige inborst kenmerkten, zijn bijna al de rijksgrooten hen achtervolgens ontrouw geworden, zoodat 
de magt van den tegenwoordigen Lieorai in niet veel meer dan eenen zedelijken invloed bestaat, alleen 
door een zeker gevoel van achting te weeg gebragt en als eene laatste, waarlijk treffende hulde te 
beschouwen, welke door de bevolking aan de vervallene grootheid van dien vorst bewezen wordt. De 
voornaamste landschappen en hoofden, over welke zich die invloed nog eenigzins uitstrekt, zijn: Molo, 
Amakono, Manobai, Pitai en Takai. De spanning, welke tusschen het Nederlandsehe bestuur te Koepang 
en den Lieorai, ten gevolge van deszelfs woelzieke geaardheid en onmenschelijke handelingen, reeds 
sedert geruimen tijd bestaat, en de verwijderde, binnenlandsche ligging der genoemde distrikten, zijn 
oorzaak, dat zij het Nederlandsehe gezag slechts flaauwelijk erkennen en zich hoe langer zoo meer aan 
hetzelve trachten te onttrekken. 
9. ) WAIWIEKOE-WAIHALIE. De Lieorai van dit gedeelte der Belonesehe bevolking heeft wel, 
bij verdrag met de gewezene Oost-Indische Compagnie, zich in 1752 aan dezelve onderworpen, maar 
door de verre afgelegenheid van zijn gebied en het gemis van verstandhouding tusschen hem en het 
Nederlandsehe bestuur te Koepang, is hij geheel aan zichzelven overgelaten en handelt hij dienvolgens 
tegenwoordig vrijmagtig en met een onbeperkt willekeurig gezag. 
10. ) FIALARANG. Een landschap aan de noordkust van Timor, binnen de rijksgrenzen van den 
voornoemden Beloneschen Lieorai gelegen. De bevolking van hetzelve beschouwt het Nederlandsehe 
bestuur te Koepang alleen als een’ bevrienden bondgenoot, wien zij in het ondergeschikte distrikt 
Atapoepoe welwillend eene plaats aan het strand heeft afgestaan, tot het vestigen van eenen militairen post. 
11. ) AMANOEBANG. Dit landschap, hetwelk vroeger grootendeels tot Amabie behoorde, leeft 
sedert vele jaren in opentlijke vijandschap met het Nederlandsehe Gouvernement en deszelfs inlandsche 
bondgenooten. Door deze gesteldheid van zaken is ook de verstandhouding van ons bestuur te Koepang 
met twee andere, meer oostwaarts, tusschen Amanoebang en het Belonesehe rijk Waiwiekoe-Waihalie 
gelegene distrikten, Amanatoeng en Nenometan genaamd, thans geheel gestremd. 
12. ) AMBENOE. De vorst van dit landschap voert den titel van Kolonel, hem door het Portugesche 
bestuur te Delli toegekend. Hij regeert intusschen geheel onafhankelijk en voert, ten bewijze zijner 
bondgenootschap met het Nederlandsehe Gouvernement, de nationale vlag. 
13. ) MOUBARA. Dit Belonesehe landschap, hetwelk aan den Lieorai van Waiwiekoe-Waihalie 
ondergeschikt is, voert insgelijks de Nederlandsehe vlag, en zulks overeenkomstig het verbond, door de 
Oost-Indisehe Compagnie met den vorst van Moubara in 1757 gesloten. 
De plaatselijke ligging, de gedaante en het onderlinge verband der voornaamste landschappen, 
worden door onze Kaart beter aangeduid, dan zulks door de uitvoerigste beschrijving, welke wij daarom 
