147 
zullen achterwege laten, zoude kunnen geschieden. De onderscheidene vorsten worden door het 
Nederlandsche Gouvernement gewoonlijk Radja (*) genoemd, uitgezonderd die, welke den titel van 
Lieorai voeren. Elke Radja heeft een’ of meer Rijksgrooten, in het Timoreesch Sieko genaamd, doch 
bij het bestuur te Koepang onder den naam van Fettor (j-) bekend, terwijl de verdere hoofden, in 
afdalenden rang, doorgaans met dien van Tomokong (($) bestempeld worden. 
I®. 
Koepang en omstreken. — Amarassie. — Amabie. 
Koepang, de hoofdplaats der Nederlandsche bezittingen op Timor en naburige eilanden, ligt aan den 
zuidkant der wijde baai van dien naam, op 10° 10' Z. br. en 123° 36' O. 1. van Greenwich. Het terrein 
is hier zeer ongelijk en uit dien hoofde de stad ook zeer onregelmatig gebouwd. Het grootste en voor¬ 
naamste gedeelte van dezelve ligt op eenen lagen, effen’ bodem; de Chinesche wijk, welke slechts ééne 
straat heeft, bevindt zich vooraan, langs het zandige zeestrand. Yele andere woningen van Europesche 
afstammelingen, inlandsche Christenen en een aantal Mohamedaansche en Heidensche vreemdelingen 
zijn langs de klippige hellingen der hoogten aangelegd, welke de eerstgemelde kleine vlakte ten westen, 
ten zuiden en gedeeltelijk ook ten oosten insluiten. De zoogenaamde rivier van Koepang, in de landtaal 
Koinino genaamd, vloeit langs den voet der westelijke hoogten en scheidt op die wijze de eigenlijke 
stad van de bedoelde heuvelketen af. Deze heuvelen vormen aan de linker mondzijde der rivier eenen 
(*) Nei-djoefa in het Timoreesch, hetwelk, even als het Maleische Radja QJ,), vorst, koning, opperbe¬ 
stuurder des lands beteekent. Somwijlen worden deze vorsten, geheel in den oosterscben geest, door hunne onder¬ 
danen op eene buitensporige wijze, hoogdravend betiteld. Zoo noemen zij heil b. v.: Oesi-neeno , evenbeeld van 
het hoogste wezen, Neeno-ana , kind des hemels, der zon, of van het licht, Oesi-leeoe , verheven, 
gewijde gebieder enzv. Eene andere soort van eertitel is die van Oesi (of Oes)-koko , waarmede soms, uit over- 
drevene bescheidenheid, de eene vorst den anderen bestempelt, en in welk geval de naam van des vorsten landschap 
achter dien titel wordt gevoegd, bij voorbeeld: Ues-koko Ambenoe. Omtrent het woord oesi , hetwelk uit hunne 
theogonie ontleend is, zullen wij later de noodige toelichting geven; onder koko verstaan zij eene zeer groote en sterke 
denkbeeldige slang, wier kop met eenen gouden kam is versierd, en voor welke al de andere dieren schrik en vrees 
koesteren. Ook hier dus eene veel beteekenende symbolische voorstelling van de slang! — De vrouw van eenen vorst 
wordt Fenei naikh; zijn zoon, Nemnoeke naikh; zijne dochter, Fetnei naikh genaamd. Is de laatste gehuwd, 
dan voert zij den titel van Fenei. De kleinzoon van den vorst heet Nemnoeke tenana. 
(*j-) Van het Portugesche Feiior , een factoor. De Fettor’s zoowel als de Radja’s, moeten door den Resident, 
namens het Gouvernement, in hunne rangen bevestigd worden; bij de lagere hoofden is dit niet noodig. 
(<$) Aldus gewijzigd naar de uitspraak der Timorezen. Maleisch Tomanggong of Temonggung (jL&GJ), een voor¬ 
naam hoofd van het bestuur, een veldoverste, kommandant der sterkten, zeevoogd enzv. 
De Tomokong’s zijn op Timor in twee klassen verdeeld, in Groote Tomokong’s, Lopo-nakaf-naikh genaamd, 
die over bijzondere afdeelingen des lands regeren, en in Kleine Tomokong’s, welke den titel van Lopo-nakaf-baoen 
voeren en wier gezag zich alleen tot de bewoners van een gehucht of dorp bepaalt. De vrouw van eenen Tomokong 
van den eersten rang, wordt Fenei nakaf , zijn zoon Nemnoeke lopo , zijne dochter Fetnei lopo genoemd. 
