197 
verkreeg, omdat hij zich bijzonder dapper had gedragen, bekwam de vorstelijke schatten, Koniwoa 
genaamd; Lieoe-wele, om zijn zachtzinnig en beminnelijk karakter, Benoe bijgenaamd, nam de twee 
schoone jonkvrouwen, Noeto Lotee en Nei Lotee geheeten, en aan Lato-wele, bijgenaamd Foan, 
viel het uitgestrekte land ten deel. Nadat dus alles geregeld was, begonnen de twee oudere broeders 
aan hunnen terugtogt naar Belo te denken. Lato-wele of Foan, hierover bedroefd zijnde, beloofde aan 
elk zijner beide broeders een gedeelte van het land te zullen afstaan, indien zij hun voornemen, om 
weder huiswaarts te keeren, wilden laten varen en in zijne nabuurschap blijven wonen. Dit voorstel 
door hen aangenomen zijnde, ontving Fai-wele het zuid-oostelijke gedeelte of het landschap Sonabay, 
Lieoe-wele het noord-oostelijke gedeelte of het landschap Ambenoe, terwijl Lato-wele het westelijke 
gedeelte of het tegenwoordige landschap Amfoang voor zich behield. De eerstgenoemde vestigde zich 
te Pani-neno-oinama, de tweede te Poenel-mauw-nawel bij Oikoesie, en de derde op Timauw-fau- 
meesi bij den berg Timauw in Amfoang. Zij spraken aanvankelijk niet dan Beloneesch, maar namen 
langzamerhand den tongval der vroegere bewoners dezer landen, het Timoreesch in engeren zin, als 
algemeene landtaal aan. Nemnoenie vlugtte met eenige getrouwen van zijn volk, westwaarts naar den 
Fatoe Leeoe, en de overlevering wil, dat de bewoners van het gehucht Pasie, aan de oostzijde van dien 
berg, van deze vlugtelingen zouden afstammen. Fonei, Nessi-mnaha en Pitai verspreidden zich ins¬ 
gelijks naar het westen, en hunne nakomelingen werden later, hier en elders, opperhoofden. 
De vorst van Sonabay (*), de rijkste van het zegevierende drietal broeders, daar hem al het goud en 
de rijksschatten van Nemnoenie ten deele vielen, werd weldra ook de magtigste van den Timoresehen 
volksstam, en nam alstoen den titel aan van Lieorai (f). Twee met hem uitgetrokkene Belonesche 
grooten werden zijne rijksbestuurders (Sieko), met dien verstande, dat ieder over een afzonderlijk ge¬ 
west het gezag in handen kreeg. Aan den eenen schonk hij den eernaam van Amakono , hetwelk 
sterk, krachtig beteekent, dewijl deze, tijdens den oorlog, met eene lans door een huis heen ste¬ 
kende, binnen hetzelve eenen vijand doodde; de ander ontving dien van Oimatan (§), ter herinnering 
der door hem toevallig ontdekte bron in dit land, bij gelegenheid eener algemeene schaarschheid aan water. 
Het land werd aldus reeds bij den aanvang in drie groote distrikten verdeeld: Amakono of Mieomaffo 
in het oosten, Molo of Oimatan in het westen, en Oinama, door den Lieorai zelven bestuurd, in het 
midden gelegen. Door de bijzondere schranderheid van den eersten en van eenige der volgende Lieorai’s, 
werd de invloed en de heerschappij dezer vorsten allengs grooter en breidden zij die meer en meer buiten 
het oorspronkelijk grondgebied uit. De meeste naburige landen werden aan Sonabay cijnsbaar gemaakt, 
en van de grenzen van Belo tot aan die van Koepang, in al de landen, waar men Timoreesch sprak, 
werd ten langen laatste zijn naam geëerbiedigd. Deze grootheid kromp echter nog sneller ineen, dan zij 
ontstaan was, van het oogenblik, dat de Lieorai’s, zwelgende in overmoed, hunne aanmatigingen te ver 
dreven en zich in grove beleedigingen tegen de cijnsbare vorsten en in verdrukkingen van het volk ver¬ 
gaten. Amfoang, Ambenoe en meer andere landschappen stonden, het eene vóór, het andere na, tegen 
(*) Juister Sonabai, zamengesteld uit de Bclonesche woorden sona steken en bai veel. 
(j-) Lie , beteekent in het Beloneesch meer, orai aarde. 
(§) Letterlijk: oog van het water, hetwelk, even als het Maleische Mata-ajer (jd watersprong of -wel 
beteekent. 
Land- en Volkenkcnde. 
50 
