torschen van zijnen last moede zijnde en doelloos achtende, zich daarvan eens willen ontdoen en hem 
in de diepte der zee smijten (*). 
(*) De bewoners der Tonga-eilanden, in de Zuidzee, zijn in het bezit eener overlevering, met die der Timorezen 
eenigzins overeenstemmende. Volgens hen, draagt een reusachtig god, Moeoï genaamd, liggende, de aarde; hij ver¬ 
andert nooit van plaats, maar wentelt zich nu en dan eens om. Hieruit ontstaan de aardbevingen, waarbij een iegelijk 
luid behoort te schreeuwen en met een’ stok op den grond te slaan, ten einde Moeoï tot stilliggen worde bewogen 
(zie Mariner, Tonga-Inseln, p. 427 der Hoogduitsche vertaling). De bewoners van het eiland Rotti, nabij Timor, 
koesteren daarentegen eene geheel andere meening, die meer met sommige Javaansche mythen overeenkomt en het 
onderwerpelijke natuurverschijnsel op eene treffende wijze kenschetst. Zij schrijven namelijk de aardbevingen toe aan 
de golvende bewegingen eener verbazend groote slang, die diep in de aarde haar verblijf hebbende, van tijd tot 
tijd rondkruipt. In een der verhalen van de Javaansche mythen-verzamelingen wordt gezegd, dat toen de aarde zich 
uit het water begon te ontwikkelen, zij zeven, onder elkander gelegene gewesten bevattede; dat in het zevende en 
onderste de god Sang Ijang Höntobógo heerschte, die de gedaante had eener slang, en de aarde op zijnen rug 
droeg; weshalve zijne bewegingen als do oorzaak der aardbevingen door de Javanen beschouwd worden (zie Tijd¬ 
schrift voor Neêrlands Indië, vijfde jaarg. D. I, fol. 10). Deze voorstellingen van eenen slangengod der onder¬ 
wereld, zijn ongetwijfeld van oud-Indischen oorsprong en herinneren zoowel den mythischen slangenkoning Wasoeki, 
als vooral den magischen Kowerkapel der Singhalezen, den beheerscher der denkbeeldige Naga’s (slangenachtige half¬ 
goden) , met wiens wonderwerken verschillende vulkaansche verschijnselen zijn in een geweven. De aan die mythen 
ontleende overleveringen hebben zich in velerlei vormen, onder de bewoners der Achter-Indische eilanden voortgeplant. 
Wij gewagen hier slechts nog van den Naga Padoha der Batta’s van Sumatra, onder welk fabelachtig wezen 
zich deze een dierlijk gedrogt verbeelden, van eene slangenachtige gedaante, doch met ledematen en drie horens, 
gelijk die eener koe, voorzien, op welke de aarde rust. De zucht en gedurige pogingen van dit ondier, om de 
aarde van zijne horens af en in zee te werpen, wordt door de waakzaamheid van Batara Goeroe, den god, die de 
orde handhaaft, bij de Batta’s, wel verijdeld, doch het veelvuldige kopschudden van Naga Padoha verwekt 
telkens aardbevingen (vergelijk voornamelijk W. von Humboldt, Üawi-Sprache, I, p. 239 en volgende). Reeds 
ééne en drie vierde eeuw geleden, deelde een beambte der voormalige Oost-Indische Compagnie eene soortgelijke 
legende van de bewoners der Banda- en andere, meer oostwaarts liggende eilanden van den Indischen Archipel 
mede; namelijk deze: dat de inboorlingen aldaar de zonderlinge meening koesteren, dat hunne eilanden op de horens 
van eenen os rusten, en dat, zoo dikwerf deze zijn’ kop schudt, zulks aardbevingen veroorzaakt (zie J. S. Wurfbain’s 
Vierzehn Jahrige Ost-Indische Kriegs- und Ober-Kauffmanns-Dienste enzv., 1686, p. 62). Eene vol¬ 
maakt gelijksoortige legende werd in lateren tijd uit den noordelijken Stillen Oceaan, van de bewoners der Hawaï- 
groep (Sandwich-eilanden) bekend. Men zoude daarin eene verwisseling of verwaarde toepassing van Indische denk¬ 
beelden omtrent de koe, als zinnebeeld der aarde, of wel van een’ wereldtorschenden olifant kunnen vermoeden. 
Land- en Volkenkunde. 
71 
