327 
van Banjermasing, dan voeren ons die regeringen twee-honderd-en-veertig jaren terug, en dus tot in 
het begin der zeventiende eeuw onzer jaartelling. Voegt men nu, denzelfden maatstaf volgende, 
de zes voorafgaande Hindoe-regeringen, welke een tijdvak van honderd-en-twintig jaren omvatten en 
den aanvang der zelfstandigheid van dien staat, op het jaar 1480 bepalen zouden, daar bij, dan stemt 
de uitkomst volmaakt overeen met de overlevering der inlanders, die, gelijk wij boven hebben gezien, 
de regering van Banjermasing kort na de verwoesting der rijksstad Modjopahit op Java, en wel om¬ 
streeks het jaar 1478, laten aanvangen. 
Deze bijzonderheden en gevolgtrekkingen steunen op een, ons door een’ Prins van dit gedeelte van 
Borneo ter hand gesteld «Geslacht-register der vorsten van Banjermasing.” Volgens deze authentieke 
bron zoude dus de leer van den Koran aldaar eerst omstreeks het jaar 1600 zijn omhelsd geworden door 
de Javaansehe en Madurescbe afstammelingen; en bijgevolg genoegzaam tenzelfden tijde, dat deze gods¬ 
dienst te Goa, op Celebes, hare algemeene verspreiding erlangde, welke in 1605 plaats vond en voorname¬ 
lijk bewerkt werd door eenige Maleische priesters van Sumalra en het nabijliggende schiereiland. Vóór 
dit tijdperk beleden ook de Makassaren, even als de bewoners van Banjermasing, hetzelfde Hindoeïsmus, 
vroeger de heerscbende eeredienst op Java en, naar het schijnt, ook in sommige streken van Sumalra, 
waar zij echter vermoedelijk het allereerst, door toedoen der Arabische Zendelingen gefnuikt werd; 
terwijl zij thans alleen nog op het eiland Bali en als een laatst, misvormd overblijfsel van hetgene zij 
eertijds was, bij een gering aantal bergbewoners der afdeeling Pasoeroehan en van Bantam op Java, 
wordt aangelroffen. 
Of de Portugezen, gedurende de eerste eeuw hunner vestiging en magtsontwikkeling in die gewesten, 
met den Hindoe-Staat van Banjermasing eenige handelsbetrekking aangeknoopt of dien zelfs ooit bezocht 
■hebben, blijkt uit hunne geschiedboeken niet. Op de kaarten van Ramusio, welke uit het midden 
der zestiende eeuw dagteekenen, zoekt men te vergeefs naar den naam van dat Rijk. Men vindt dezen 
eerst in de geschriften onzer latere vaderlandsebe schrijvers vermeld. De voordeelen, welke de handel 
m diamanten, stofgoud en peper opleverde, noopte reeds in den beginne, den Raad der Oost-ïndiscbe 
Compagnie te Bantam, zijn oog vooral ook op Borneo te vestigen en, in weerwil van het gevaarlijke 
der onderneming, Commissionnarissen derwaarts te zenden tot het aanknoopen van handelsbelrekkingen 
met de inlandsche vorsten. Met dit doel vertrok, vanwege het tweede opperhoofd der Hollandsehe 
Factorij te Bantam, J. W. Yerschoor, op den 14 flen februarij 1606, zekere Gillis Michielszoon, op eene 
jonk (eene Cbinesche?) naar Banjermasing, die echter kort na zijne komst aldaar verraderlijk overvallen 
en met al degenen, welke hem vergezelden, vermoord werd. Deze ongelukkige uitkomst schrikte 
evenwel de dienaren der Compagnie niet af, om hunne pogingen te hernieuwen. Tegen het einde van 
1608 stevende de koopman Samuel Blommart met een Hollandsch vaartuig naar Borneo, in last heb¬ 
bende om ergens op dit eiland eene vaste Factorij te stichten, en voorts met onderscheidene vorsten 
aldaar, onder welke die van Banjermasing uitdrukkelijk werd aangewezen, verbonden te sluiten (*). 
(*) Zie Valentyn, Oud en Nieuw Oost-Indiën, III, 2 de Stuk, p. 244; en G. Muller in het Tijdschrift de 
Indische Bij, I, p. 206. 
