verklaarden, dat die, ja, weleens door de bewoners der oostelijke bergen, bij hen waren aangebragt, 
doch van welk oord of gehucht, dat wist niemand. De Heer von Henriei, het voortzetlen der reis 
als nutteloos beschouwende, zakte den volgenden ochtend de rivier weder af. Boven Rantauw Boêdjor, 
het verste punt, dat hij bereikte, treft men, volgens de opgave der inlanders, langs de boorden der 
Soengi Lebong-amas, nog een tiental, meer of minder groote gehuchten aan. — Als een avontuur op 
deze riviervaart, teekent de Overste aan, in den nacht voor zijn vertrek van Rantauw Boêdjor, op eene 
merkwaardige wijze van eenige kleinigheden, uit zijne kano beroofd te zijn geworden, door een’ dief, 
die zoo afgerigt te water ging, dat zijne bewegingen niet hoorbaar waren. 
De rivier van Nagara heeft tot ver boven het dorp van dezen naam, eene vrij diepe bedding. Zoowel 
aan de óóst- als aan de westzijde neemt zij onderscheidene spruiten in zich op, van welke sommige ten 
westen met uitgestrekte moerassige vlakten in verbinding zijn, die bij sterke regens, in de wesl-moeson, 
vaak tot groote meren aanzwellen. Deze plassen, ten getalle van drie, doch onderling met elkander 
verbonden, zijn bekend onder de namen: Dano Paminggir, Dano Panggan en Dano Talaga (*), en liggen 
op omstreeks 2° 13' Z. breedte, tusschen de Soengi Nagara en Soengi Doeson. Zij zijn zeer vischrijk, 
en brengen den Sultan jaarlijks eene pacht op van 600 realen of/1200. In bet algemeen is de land¬ 
streek noordwaarts, van het dorp Nagara tot aan de Kampong Amoentai, zeer laag en moerassig. Vol¬ 
gens den Overste von Henrici vindt men in die streek zeven heuvelen van een’ ijzerschuimachtig’ erts 
(vermoedelijk zoden-ijzersteen). In de nabijheid van Soengi-benar, Amoentai en andere, hooger 
liggende dorpen, ziet men aan beide zijden der Soengi Nagara of Babierik, zoo als deze rivier op die 
hoogte en verder naar boven genoemd wordt, talrijke plantsoenen van katoenstruiken, met bosehaadjes 
van kokos-, pinang- en sagopalmen, pisang- en andere vruchtboomen afwisselend. De bewoners der 
genoemde dorpen leggen zich bijzonder op het aankweeken en weven van katoen ( kapas) toe. Amoentai 
heeft elf- of twaalfhonderd huizen en ongeveer 6000 zielen. Een zoon van den Sultan, Pangêran Noê, 
bezit daar een Dalam of zoogenaamd paleis, zeer weinig gelijkende echter naar een gebouw van dien 
naam in Europa. Bij dit dorp vereenigen zich met de hoofdrivier twee wateren, namelijk: eene spruit, 
Soengi Pamintangan, die westwaarts naar het meir Talaga Kalowa loopt; en ter oostzijde, een kleine 
stroom, Soengi Balangan geheeten, langs welks boorden, op den afstand van vier of vijf dagen op- 
varens, wederom verscheidene gehuchten verspreid staan. Te Amoentai is het volk aan eene zekere 
grondbelasting voor de bewaterde rijstvelden (sdwah's) onderworpen, bedragende meestal twee gulden 
voor zes voet breedte van den grond. De breedte is de eenige maatstaf, waarnaar die belasting berekend 
wordt, staande het aan elk vrij, zijn veld zoo ver in de lengte uit te strekken, als hem goeddunkt, zonder 
daar iets meer voor te betalen. ))De omtrek van Amoentai,” schrijft een Oost-Indisch ambtenaar (-{-), 
»vertoont eene fraaije uitgestrektheid van rijstvelden, en zoo verre het oog reiken kan, ontwaart men 
niets dan gehuchten en boschaadjes van kokospalmen. Yier duizend mannen betalen daar hoofdgeld 
aan den Sultan. Amoentai is de stapelplaats der produkten van de hooger gelegene streken der Nagara- 
(*) Dano beteekent een meir, eene groote, natuurlijk ontstane en blijvende verzameling van water; talaga , een’ 
waterplas, vischvijver, poel; paminggir , kant, rand, oever. De laatste benaming doelt waarschijnlijk op 
de plaatselijke ligging van dien waterplas, aan de uiterste grenslijn van bet land des Sultans. 
(-{■) Zie Tijdschrift voor Neêrlands-Indië, 1838, D. 2, p. 195. 
