355 
eerien vogel, die door onze Banjerezen, Boerong ranggangtoetoep, en door de Dajakkers, Tampaboea 
en Kangkapoet genoemd werd. »Aan dien vogel,” verhaalden ons laatstgemelde inlanders, »worden 
door onze stamgenooten jaarlijks, bij het begin van de rijstteelt, offeranden aangeboden, in vleesch, 
rijst, tabak, enzv. bestaande, welke, aan den rand van het bosch, op een’ boomstronk worden neder- 
gelegd, en daarbij aan dien vogel verzuchtingen gedaan, om het welslagen der veld- en tuingewassen 
bevorderlijk te zijn.” Deze vogel is een koekoek, door ons, wegens zijne korte, ineengedrongen ge¬ 
stalte, Cuculus concretus genoemd en reeds beknoptelijk hiervoren beschreven ( ). — In de ochtend¬ 
stonden der laatste dagen, zweefde een sterke mist of nevel boven de rivier. De honderddeelige ther¬ 
mometer teekende des ochtends te 6 ure 22°5, en na gedurende eenige minuten in het water der rivier 
te zijn o-edompeld geweest, 29°2. Dezelfde warmte nagenoeg had ook het water in het middaguur en 
tegen het vallen van den avond; terwijl de thermometer in de vrije lucht, in het middaguur gewoonlijk 
27 5 of 28% en des avonds zes ure 26°5 aanwees. — Iets meer dan halver weg tussehen de uitwatering 
der Soengi Mèhang en der Soengi Pattai, ligt, nabij den regter oever in de Doeson, weder een klein 
en vlak eilandje, dat den naam van Poeloe Pako (%) draagt. Op een’ kleinen afstand boven dit eilandje, 
ontwaarden wij, aan dezelfde oeverzijde, eenige nieuwe huizen, uit welke, bij onze aannadering, een 
drietal inlanders te voorschijn traden, welke zich dadelijk in een klein bootje zetteden en ons te gemoet 
voeren. Een van hen was Penbakel Saleb, opperhoofd van de Kampong Kwala-pattai. Na de gebrui¬ 
kelijke begroetingen gewisseld te hebben, deelde dit dorpshoofd ons mede, dat hij zich, met verscheidene 
zijner onderhoorige Pekoempaijers, daar tijdelijk gevestigd had, hoofdzakelijk met het doel om er bind- 
rotting te snijden, welk gewas de naaste bosschen in grooten overvloed opleverden. Hij was begonnen 
met eene sloot te doen graven, langs welke de rottingbossen van de plaats, waar zij verzameld werden, 
gemakkelijk naar de groote rivier konden vervoerd woorden, en uit dien hoofde had hij aan het oord van 
zijn tegenwoordig verblijf den naam van Soengi-djoeroeng gegeven ($). Hij was echter van voornemen, 
een nieuw gehucht bij de Moewara Paminggir te stichten, en daar te gaan wonen. De Soengi Pa- 
minggir, die het meir van dien naam met de Doeson verbindt, biedt eene uitnemende gelegenheid 
voor den sluikhandel en is als zoodanig vermaard. Van haar, door de Dano Paminggir en de kanalen, 
welke uit dit meir oostwaarts naar de Soengi Nagara loopen, vallen de handelsvaartuigen uit de hoogere 
streken der Doeson, wanneer de diepte van het water zulks toelaat, in de Nagara-rivier, en ontduiken 
alzoo de, aan den Nederlandschen Posthouder te Moewara-bahan, verschuldigde regten, onder voor¬ 
wendsel, dat de goederen in het vorstelijke gebied zijn aangekocht. 
De Kampong Kwala-pattai (J bevat niet meer dan een vijftal huizen, waarvan er één op een vlot 
in de rivier, en de overigen op den regter oever der Doeson staan. Aan de overzijde van dit dorp (*) 
(*) Zie bladzijde 236. 
(%) Pakó of pakoe is de Maleische naam voor de varenkruiden. 
(($) Men ziet uit dit voorbeeld weder, door welke toevallige omstandigheden somwijlen de namen ontstaan van 
plaatsen. djoêroeng of djoêrang beteekent een naauwe doortogt, kreek; soengi , rivier, gelijk reeds 
elders door ons is opgegeven. 
Vermits de woorden kiodla en moewara dezelfde beteekenis hebben (zie bladz. 340 en 346), wordt dit dorp 
ook somtijds Kampong Moewara-pattai genoemd; dus in beide gevallen: dorp bij den mond der Pattai-rivier. 
