en bonte dagvlinders, vooral Danaïden; en de schijnbaar stilstaande en bruine of zwarte wateren van 
bet meir, schenen niet minder rijk aan visch te zijn, dan de vlietende en heldere stroomen van elders. 
ij vingen er het meest Heloslomae, Cyprini en Pimelodi. Waarschijnlijk ontstaat de zwarte kleur 
van het water, die wij later dikwerf in soortgelijke, tusschen bosschen liggende meren en in kleine, 
zacht stroomende zijrivieren hebben opgemerkt, door de bezwangering met uittreksels der schorsen, 
wortelen en bladeren van sommige, in het water groeijende of daarin verspreid liggende, doode en rottende 
gewassen. In een glas vertoonde dit zwaarte w'ater (djer itam ) zich helder, met een’ min of meer 
geelachtigen tint; in de beddingen echter had het, naarmate der diepte en doorzigtigheid, en naar dat 
de oppervlakte door het zonnelicht beschenen of in lommer gehuld was, verschillende schakeringen, 
die van het geelachtig bruine, van het koffijdik-bruin, tot in het zwartachtige, als verdunde inkt, 
afwisselden (* * * (§) ). Dat der Doeson daarentegen was steeds wdtachtig en eenigzins troebel door de bezwan¬ 
gering met fijne aarddeeltjes. De zwarte wateren waren ondertusschen, gelijk reeds is vermeld, ins¬ 
gelijks rijk aan verschillende vischsoorten; wij hebben ook niet kunnen bespeuren, zoo als door den 
Heer A. von Humboldt, van Zuid-Amerika wordt aangemerkt (-j*), dat zoodanige plaatsen minder, dan 
andere van gelijke temperatuur, door moskieten ( 'njdmokh ) en krokodillen bewoond W'erden. Weinige 
dagen voor onze aankomst te Kwala Poenin, had een inlander, bij het vissehen in de Dano Kambat, 
een’ jongen gaviaal in het net gevangen en levend bewaard. Dit jonge voorwerp, ter lengte van slechts 
drie voet, was ons eene ware verrassing. Nooit toch had men op eenig eiland van den Indischen 
Archipel een’ langbekkigen krokodil waargenomen. Wij hielden dit dier daarom ook aanvankelijk voor 
een gewonen Ganges-gaviaal; doch, toen wij later de schedels van half volwassene en zeer oude voor¬ 
werpen ontvingen, ontwaarden wij het aanmerkelijke verschil, dat tusschen die beide groote amphibiën 
bestaat, en dat de soort, door ons op Borneo ontdekt, een’ geheel nieuwen en zeer merkwaardigen 
overgangsvorm vertoonde, die door de gedaante van den kop en het zamenstel der kopbeenderen, den 
smalgebekten gaviaal van het vasteland van Indië met de eigenlijke krokodillen verbindt. Wij hebben 
den Borneoschen gaviaal alreeds elders uitvoerig beschreven en naauwkeurig doen afbeelden, waartoe 
wij meenen te mogen verwijzen ($). — Op den noorder uithoek der Kwala Poenin werd onze aandacht 
getrokken door een paar houten stijlen, die een klein en laag dak van kadjang schraagden, onderen 
(*) Zeer uitvoerig handelt de Heer A. von Humboldt over de kleuren van het water van onderscheidene rivieren 
in de keerkringsstreken van Zuid-Amerika. Zie zijne Reise in die Aequinoctial-Gegenden des neuen Con- 
tinents, 1823, IY, p. 164 en 364. 
(f) 1- c - P- 81 en 164, alwaar men leest: »dat de mugachtige insekten, even als de krokodillen, vrij algemeen 
de zwarte wateren mijden.” 
(§) Zie van der Hoeven, Tijdschrift voor Natuurlijke Geschiedenis en Physiologie, 1838, D. V, p. 77, 
PI. III; en het Zoölogische gedeelte dezer Verhandelingen, Reptilia, p. 1, Tab. I—III. In beide werken staat 
dit dier onder den naam Crocodilus (Gavialis) Schlegelii vermeld; doch daar het vermoedelijk met ter tijd, in de 
natuurlijke rangschikking, een bijzonder geslacht zal moeten vormen, heb ik later, in een zoölogisch-geographisch 
opstel (Ueber den Charakter der Thiervvelt auf den Insein des indischen Archipels, in Wiegmann’s Archiv, 1846, 
I, p. 122) den geslachtsnaam Tomistoma (jtofilg forceps , aro^ia os, rictus') voorgesteld, zijnde het eerste 
gedeelte van dit woord de vertaling van den naam sapit , in het Maleisch eene tang of nijptang beteekenende, 
waarmede de Banjerezen deze krokodil-soort bestempelen, namelijk: Boedja sapit. De Dajakkers van de Soengi 
Bejadjoe noemen haar Bedjai sampit. Bedjai is in den tongval der Bejadjoe’s, even als Woea , in dien der Dajakkers 
van de Doeson, en Boeaja in het Maleisch, de algemeene naam voor de Krokodillen. 
