waarvan het gevest, uit ivoor bestaande, baarblijkelijk van vreemden oorsprong is; fig. 7 schijnt alweder 
niet van zuiver Dajaksehen oorsprong, maar van elders ingevoerd of nagemaakt te zijn, waarvoor ook 
de, in het Javaansch en Maleisch, bekende naam badek , welken het bij de Bejadjoe’s draagt, schijnt 
te pleiten; fig. 8a vertoont een slagzwaard of mandau (zoogenaamden koppensneller), waarvan 
het gevest meestentijds uit hard hout of buffelhoorn, somwijlen echter ook w 7 el uit heen bestaat en 
dikw'erf met eenig snijwerk en bundels mensehenhair is opgesmukt, terwijl de kling aan de eene breede 
zijde (de regte) een weinig bol en aan de andere flaauw hol is; ingedreven geel koperen stiftjes strek¬ 
ken somwijlen ter verfraaijing; de scheede van den mandau (fig. 8b) wordt gewoonlijk eenigzins 
schuins naar achteren, door middel van een’ gevlochten band van rottingriet, plat tegen de linker heup 
vastgebonden (*);• zij is meestal van zacht hout gemaakt en heeft aan de buitenzijde nog eene afzonder¬ 
lijke, kleinere scheede, uit oude blad- of bloemstenghulsels der pinang- of nibongpalmen bestaande, 
en bestemd voor een langgesteeld mesje (fig. 8 c), dat tot het snijden der blaaspijltjes, het splijten van 
bindrotting, het vlechten van matten en diergelijken gebezigd wordt. Fig. 9 a is een tweesnijdend en 
zeer puntig moordtuig, evenzeer tot houwen als tot steken geschikt en bajau geheeten; fig. 9 b vertoont 
zijne houten scheede; fig. 9 c het daarbij behoorende mesje. Het beenen gevest van den afgebcelden 
bajau prijkt, nabij de kling, met vlechtwerk en, van achteren, met insnijdingen en bosjes menschen- 
hair, terwijl van den band der scheede een zestal tanden afhangen, zoo van krokodillen als van den 
langgestaarten panter (Felis macrocelis), die den Dajakkers tot amuletten verstrekken, voerende zij gaarne 
diergelijke voorwerpen bij zich, vooral wanneer zij op het kopsnellen of stroopen uil zijn. De kleine 
dolk (fig. 10) is bij de Bejadjoe’s onder den naam iloem, en bij de Doesonezen onder dien van sadoep 
bekend; het gevest van dit geliefkoosde huiswapen bestaat dikwerf uit hertshoorn. De pijlkoker (fig. 11), 
uit bamboesriet, is gewoonlijk met eenige banden van fijne rottingdraden omwonden en met roode en 
zwarte ringen versierd; de harde dop van eene wilde vrucht strekt hem tot deksel, en een krom gegroeid 
takje, waaraan de koker ter regter zijde van het lijf in den gordel gehangen w'ordt, tot haak. De 
pijltjes ( damek , fig. 12), van welke er steeds eene zekere hoeveelheid in den koker voorhanden zijn en 
die uit een roer worden geblazen, bestaan in ronde pennen van bamboesriet, ter lengte van 0,25 of 
0,26 m.; aan het einde dezer pennen bevindt zich een langwerpig en naar achteren allengs dikker 
wordend hoedje (bimbing damek) van boommerg (meestal uit den zachten en ligten wortel van den 
struik Hanjaloedoeng vervaardigd), terwijl het pijltje naar voren óf eenvoudig spits uitloopt, óf met 
eene afzonderlijke laneetvormige punt ( tanggieri) van geel of rood koper, ijzer of droog bamboes ver¬ 
lengd is. Tot het uitholen en afwrijven van het merghoedje worden de werktuigen, fig. 24 en 25 (f) 
van PI. 57, tot het glad maken het ruwe blad van den Pohon ampelas (Ficus politoria) gebezigd. 
Het vergif, waarmede de punt der pijltjes bestreken wordt, is van tweederlei aard en siren en ipoe 
geheeten. De laatste soort wordt voor minder sterk gehouden dan de eerste. Beide worden op ver¬ 
schillende wijzen bereid en van verschillende zelfstandigheden zamengesteld. Het siren w'ordt uit het 
melkachtige sap van een’ zeer hoogen en zwaren boom verkregen, door middel van insnijdingen, welke 
tot dat einde de schors ondergaat. Het ipoe daarentegen wordt uit de wortelen, den bast en de bladeren 
(*) Men zie den Dajakker in krijgsdos, PI. 49. 
(•}■) Beide op een vierde der natuurlijke grootte geteekend. 
Land- en Volkenkunde. 
103 
