CED 
CEL 
109 
Gcill y ddeilen hon wasanaethu yn dda i’w berwi yn lie bresych 
ynghyd a chigfwyd. 
Cedwgwyn; Sinapis alba; White Mustard. 
Cegiden ; Conium maculatum; Common Hemlock. 
Er bod pob rhan o’r llysieuyn liwn yn wemvynig, etto mewn 
dwylaw celfydd ef a all fod y feddyginiaeth llesol. 
Y modd goreu i*w barottoi ydyw hel y dail pan fo y llysieuyn yn 
ei flodau, a phigo y man ddail oddiar y coesau a’u sychu yn yr haul, 
neu o flaen tan, a’u cadw yn ofalus mewn codau o bapur llwyd cryf; 
a phan fo achos, gwneler hwynt yn bylor: gellir cymmeryd o 
bymthed i bum gronyn ar ugain o’r man-lwch hwn ddwywaith neu 
dair yn y dydd. Y meddyg Withering a’i profodd yn llesol iawn 
rhag y cryd cymmalau hirbarhaus, a chlefydon eraill a dybir eu bod 
yn deilliaw oddiwrth surni yn y gwaed. 
Cegiden y dwr; Phellandrium aquaticum; Horsebane, Water Hemlock. 
Cegiden fenyw; Chaerophyllum sylvestre; Cow Parsley, Wild Chervil. 
Cegiden wen; Scandix odorata; Sweet Cicely, Great Chervil. 
Ceglynnydd. edr. Cynglennydd. 
Cegyrmawr; Cicuta virosa; Water Cowbane, Water Hemlock. 
Ceian, Ceilys; Dianthus; Pink. edr. Pennigan. 
Ceidwad ; Salvia officinalis ; Sage. 
Ni chyfrifir, yn y dyddiau hyn, fod i’r ddeilen lion gynnifer o 
rinweddau ag a fyddid gynnefin yn yr hen oesoedd; eithr canmolir 
hi gan rai, am attal chwysiad y nos, triner hi yn yr un modd a’r tê a 
chymmerer yn rhan o luniaeth ; neu tywallter arni ddwr berwedig ac 
yfer hwnnw yn gryf weithiau yn y dydd. 
Ceilliau’r ci; Orchis;-Dog’s-stones, Cullions, Orchis. 
Ceinioglys Cernyw ; Sibthorpia europcea; Cornish Moneywort, Sib- 
thorpia. 
Ceirchen; Avena;-Oat. 
Ceirch-wellt ; Avena;-Oat-grass. 
Ceiriosen ; (s. w.) Prunus Cerasus ; Cherry-tree. 
Ceiriosen y wauN; Vaccinium Oxycoccus; Cranberry. 
Celynen; Ilex Aquifolium; Holly-tree. 
Ruscus aculeatus; Butcher’s Broom, Knee Holly. 
N 
O 
