YSG 
YSGR 
245 
ruddhau, a symmud rhwystrau yn y coludd, &c. neu sûg y ffrwyth 
addfed yn ddognau mwy, sef o banner wns i wns, a wasanaetha i’r 
un penvyl. Tywalltiad dvvr berwedig ar y blodau sydd esmwyth 
garth-ddiod, Y blodau a’r dail a wnant hynod feddyg-olch bnvd, 
lie bo aclios. CyiFyr da mewn eli ydynt. Lie bo yr pwd ar ddefaid, 
os caniatheir iddynt gyfleusdra i ddirisglio y cangau ieuaingc, hwy 
yn fuan a iachânt eu hunain. 
Ysgawen y gors. edr. Corswigen. 
Ysgawen fendiged ; 
Ysgawen y ddaear 
Ysgawen Fair ; 
Sambucus Ebulus ; Dwarf Elder, Danewort. 
edr. Corysgawen. 
Ysgedd ; Crambe maritima; Sea Kale. 
Ysgelynllys. edr. Llwynhidydd. 
Y'sgellog; Ciehorium Intybus; Wild Succory. 
Cyfan unnaws ydyw y llysieuyn hwn a’r Dant y Hew. Gallwn 
ddywedyd yn hyf bod sug neu drwytli cryf o bob un o’r ddau yn 
llesol iawn, os cyramerir hwy yn ddognau go helaeth, sef wns neu 
dwy neu ychwaneg, rhag nych-dod neu glefyd yr ysgyfaint. Edr. 
Dant y llew. 
Ysglarei. edr. Cochlas. 
} Chironia Centaurium ; Common Centaury. 
* 
Mwydiad o’r llysieuyn rhînweddol hwn, mewn dwr berwedig, 
sydd feddygiaeth mwy hynod rhag llesgedd y cylla, mall draul 
bwyd, a drwg ansawdd y corph, nag yr un o ’r boll chwerwaidd 
lysiau, Dr. Culcn a ddywed ei fod yn mwy buddiol na ’r Gentian 
na *r Peruvian Bark; ac ynghyd a gwraidd y Tresgl neu afal y 
derwy unfaint o bob un, a iacha yn ddifeth ddyn o’r cryd a’r mwyth. 
Trwyth o hono a lâdd lau, ac a iacha yr cosi. Rhai a ddywedant 
iddo gyfrannu ei rinweddau yn mwy cyflawn i boethlynodd (sef 
brandi a’r cyffeiyb) nag i ddwr. 
Ysgordhvm. edr. Derlys y dwr. 
Ysgorpionllys. edr. Yscorp. 
Ysgras. edr. Tresgl. 
