17 
LIBER I. 
religiofius obferuatum: veluti in lauri folijs,in quibus Apollinis Delphi¬ 
ci refponfa exfcriberentur: Vt de illis intellexerit Vergilius,dum ait: 
- Folijs ne carmina manda. 
Et Seneca in Oedipo, Hoc me Delphica: laurus monent. Et ante char¬ 
tarum inuentionem, leges in afferibus ligneis fcribebantur, quas in me¬ 
dio foro fufpendebant: vnde paroemia, Non in foro ligneo,indice au- 
toreloanne Chxco.De his enim di£tum,qui fine autontate aliqua quid 
affiererent: vt in monimentis filis aliqui reliquerunt. Sed poli arborum 
folia libri chartarum vfum dederunt: vt inde codices ipfi nomen fum- 
pferint,vt folius Iuuenalis, in re tam nota, tcitimomo contentus fira: 
- ^Aut fiummi tam margine libri. 
Scriptus, & in tergo, necdum finitus Ore fles. 
Ad quam vero rem, philyra: cortex, qu<e tilia dicitur, vt plurimum fele- 
<ftus. Quod offendit Martianus Capella: Raro vero (inquit) libri phi- 
lyrea cortice fubnotati. E philyra autem fieri libros tenuiflimos, atq; in 
vtramq; partem replicabiles, in Commodo, Herodianus autor. Infuper 
Vlpianus Iurifconfultus, Librorum appellatione contineri ait, fiue in 
philyra, fiue in tilia, conforibantur: vt propterea philyra: vocat<e fint, 
omnium arborum tunicula:, ad feribendum apti. Nomina itemq; con- 
iuratorum,in tabulis tiliaceis, eijfdemq; duplicibus exfcnbi folitum 
Ioannes Xiphilinus autor. Arundines etiam (authore Plinio) chartis fer- 
uiunt, vt illa ad id idoneior fit, qux fyringias (authore Diofcoride) vo¬ 
citatur Sc calami yEgyptij, affinitate quadam papyri,Verum probatiores 
Gnidij, & qui in Afia, circa Aneticum amnem proueniunt. At nunc 
arundinum calamus tenuifiimus, maxime Italis,ad feribendum accom¬ 
modatus. Ad hoc enim antea quam e pennis auium calamus repertus,& 
vt de arborum libris teffimonium aliquod pnebeant: documenta cum 
priuata, tum publica,in arborum libris exarata mihi pluries legere licuit. 
Reperta: autem funt primum charti, Varro ne authore, Alexandri Magni 
victoria, atq; in yEgypto condita vrbe Alexandrina, nec antea charta¬ 
rum vfus fuit. 
c JJe Arborum in fcfiehendis Aorendis ,at^ condendis homi¬ 
num cadauenbm ‘vfu. c a p. x v. 
Vperist alia arborum, poli: tot enumeratas iam illa¬ 
rum dotes commoditas: vt non viuis folum plurifariam 
opitulentur, verum etiam mortuis, in illorum fepultura. 
Cecterum Plinius Secundus Arabiam ingratam,ac falfam 
fixlicis cognominis fubarguit, propter thuris & myrrhx 
arbores, quas fola produxit, vt hoc acceptum fupens tantum ferre de¬ 
buerit, quorum caufa genitas fui(Te,intelligere debuerit,cum eo plus in¬ 
feris, impendat, vt illam potius hominum etiam in morte luxuria, bea¬ 
tam fecerit, defundfis vrendis. plus adhibens, vnum prxterea fui didfi 
exemplum fubijciens, Neronem fcilicet principem tantum in nouiffi- 
mo Poppci fui die concremaffe: quantum annuo fcetu ferret: veluti 
c rerum 
