3 
LIBER XV. 
rent.Quarum frudus Frigidi fune,vel Cicci, parum,vel plurimum humo¬ 
ris habent. Hxc enim concoctionem vehementer impediunt, & omnes 
nouellce. Sylueftres,& fi validiores, frudus tamen non idonee maturant, 
copiofiores enim in frudificatione funt. Quantum equidem plus fru- 
dificant, tantum minus Luis viribus prxualent. Pro virium autem ratio¬ 
ne codiones fequi,confentaneum eft. Quapropter agricolx,cum plures 
frudus produxerint, auferunt. Sylueftres autem denfiores, ficcioresq; 
fiunt: quare p! 
us 
X. J - - J J 1' 
fiucci ad fiefie attrahunt. Excodio enim ex humoris ex- 
panfione fit. Quod fi humor aliorfum trahatur,aliunde capere non po- 
teft. Quaedam vero,omnes fimul frudus fiuos non maturant, verum di- 
uerfis temporibus, vt & virides, atq; maturos, in vna atq; eadem arbore, 
confpicere fit,vt in moro,ficu, &c cerafiorum aliquo genere. In India fici 
non antea, quam ficaplti, oleoq; inundi fuerint, non matureficunt. Scri¬ 
bente Theophrafto.Idq; in Grxcia efle,multis multorum autorum Grx- 
cis epigrammatibus manifeftum eft. Quod contingit ex nimio humo¬ 
re,& nutrimenti abundantia. 
Quando fruffus maturi intelUgantur. c a p. x. 
V id autem per fruduum maturitatem intelligere debea¬ 
mus, A.Gellius,& Macrobius nos docuerunt.In pomis,in¬ 
quiunt,matura dicuntur, qux neq; cruda, & immitia fiunt, 
neq; caduca,& nimium coda,fed fiuo tempore adulta,ma- 
__ curaq;. Hxc Vergilius mitia dicit, vt voluit eius interpres 
Seruius Maurus, qux non remordent, ciim mordentur. Ariftoteles au¬ 
tem maturitatem fore, quum fruduum quxdam codio in his eft. con- 
codionem vero integram, cum fruduum femina (quod illorum pro¬ 
prium) procreare poliunt. Tunc enim maturitas prxeipue fe oftendit, 
cum femen nigrefcit,aut rufefeit. Nam per femen incipiunt maturefceie 
frudus.y£ftate,& meffibus ipfis,prunus,prxcociunr.Autumno perficus, 
cydonia,frudus maturat,robur,8c caftanea,fied fenus xfculus. Autumno 
incipiente femen terebinthus, acer,fraxinus,alnus,reddunt.Cornus circa 
folftitium xftiuum frudu primo reddit candidum, poftea fanguineum. 
Circa Vergiliarum occafum philyra,ilex, paliurus. Poft illarum occafum 
abies,pinus ,&c apharca : frudum enim primum cum vua maturant. Aria 
hyemis initio.Omnium autem tardiffime frudus fuos perficiunt,vnedo, 
iuniperusjcelaftrus.Serotina admodum tilia,hederaifed his feriores thya, 
taxus. Malis vero & pyris certum maturitatis tempus affignare 
difficile quidem erit.Nam & funt qux v£ftate,qux Au¬ 
tumno,& qux etiam in Hyernem illoru matu¬ 
ritates proroget: ficuti nec in his gene¬ 
ribus, in quibus &c ferotini,6c 
prxcoces frudus re- 
periuntur. 
yy i 
Prxfatio 
