LIBER XVIII. 
De nonnullis alijs arboribus,ex quibus naues fabricata. 
399 
C A P. 
11I. 
V p R A naues, ex pinu, abiete, Sc nonnullis alijs, vt pluri- 
mum exaedificari, fed apud eas tantum gentes, apud quas 
huiufmodi materiei aut origine, aut vicinitate alterius re¬ 
gionis,aliave facultate,copia efle poteft: vt neceffitas non¬ 
nullos compulerit, ex alia non adeo vdliter, neq; ita diu¬ 
turnius, naues conftruere. Ex robore, 8c tilia vt tamen extra aquam po¬ 
nantur. Laricem in maritimis nauibus teredini obnoxiam tradunt, & 
omnia prxter oleam, Sc oleaftrum. Neceflitate etiam ex moro,vlmo, fti- 
bula,fraxino, pIatano,fciflima,naues compingunt. Ex platano autem ce¬ 
leriter putrefcunt. Humidior enim propter flexum,vt defumatur,necefle 
elLSic enim compa&a,extra terram fidelior efl,& m mare protradta,im¬ 
bibito humore vndiq; fefe protiilus,rimis omnibus coadunatis compri- 
mit.Cauendum itaq; ne exarefcat.Tunc enim gluten a(pernatur,aut non 
jeque recipit. In Xigypto, Se Syria Reges inopia abietis, cedro ad clafles 
firmiter vfli. Eft autem in ea circa Amexiam vrbem, cedri ferax regio, ex 
qua materies ad xdificandas naues fcindatur: Sc ob eam caufam Anto¬ 
nius eam Cleopatrx dedit.Ex cyprefTo,Vegetio autore,Sc Ariflotele, Ari- 
ftobo!o,atq-, Arriano,in Syria fieri naues,vulgatum,alterius materiei ino¬ 
pia. Alexandri Magni comites in Tylo,maris rubri infula,arbores efle re¬ 
tulerunt, ex quibus naues componerent, qux plufquam ducentis annis, 
tametfi mergerentur, ab omni offcnfa incorruptx durarent. Extra vero 
aquam diuturnx funt,fed non tantundem: ocyus enim putrefcunt. Ger- 
manix prxdones,fingulis cauatis arboribus,antiquitus nauigabant. Qua¬ 
rum quaedam triginta homines ferebant.Quas F.Pompeius,nauia.vocat. 
Scribit etiam Strabo Baftenatos,qui Sc Baftuli,Italix populos vlq; ad Bru¬ 
ti aduentum, lintribus vfos fuifle,vno ligno cauatis, quas monoxyla vo¬ 
carent. At nunc Indi talibus nauibus vtuntur,qtias canoas vocant. 
jfaues ex virgultis alijs. Et quod in genere nauigio- 
• rum fit materiei dele dius. Et quod una eademg na- 
uis , ex pluribus lignis fiat, & de nauium membris. 
c A p. 
ii ii. 
AvivM autem neceffitas eo homines deduxit , vt defi¬ 
ciente alia materie, e virgultis Sc alijs rebus, miro ingenio 
naues Sc fcaphulas compingere coegerit, vnde protracfuni 
adagium , im fi r / iis tov cuyetiov hctsrXercrey. Virgultea fca- 
Sflphula yEgeum tranfmittere. De eo dicitur, qui leui opera, 
___ ront-ir Hp/xim T nrimne in iprO-ic nni nlnfinArnm* 
-duLimopus peragere tentat.DequoLucianus in fedtisphilofophorum: 
fcyrpo, 8c papyro yEgypnj naues conftruunt. Lucaniis: 
Congeritur bibula Mempbica cymba papyro. 
dem naues onerarias e fpina conficiunt, qux fimilis loto.ex Gyrenea, 
qux 
Hii 
tu 
