148 
VERHANDELING OYER DE 
Met het aenkomen der Bourgonjers hier te lande, namen de zaken 
eene andere yvending. De tooneelgezelschappen werden overal in 
kamers van rhetorica veranderd, in navolging der collèges de rhéto¬ 
rique, yvelke reeds sedert het jaer 1356 in Frankryk bestonden. Het 
yvaren toen dezelfde franschen als nu. Overtuigd dat zy aile yolkeren 
in beschaying yooruit zyn, yvillen zy ook aile yolkeren, waerop zy 
eenigen invloed krygen, hunne yyyze yan zien opdringen. 
Yan het grootste gedeelte der Nederlanden meester geyvorden, 
yvilden de hertogen yan Bourgonje (en hunne hoyelingen misschien 
nog meer) ons ailes wat fransch was doen aennemen, en ons het ons 
eigene doen verwerpen. De yorige grayen en hertogen, die fransche 
trouvères aen hunne hoyen hadden, lieten het yolk, naer zyn eigen 
aert en karakter, zyne eigene letterkunde beoefenen. Zoodra Bour¬ 
gonje zich hier genesteld had, de onmogelykheid ziende yan het volk 
zyne tael te doen yerloochenen, yvilde men ten minste de letterkunde 
op eenen franschen yoet brengen. De letteren yverden door den yorst 
zelve aengemoedigd, en het yolk, hy het zien yan zulk eene onge- 
wone kunstliefde en bescherming, yolgde blindelings zyne aenmoe- 
digers na, en de yerbastering nam op eene yervaerlyke wyze hais 
oyer hoofd toe. Het tooneel kreeg eene nieirwe richting. De stukken, 
uit de geschiedenis of het huisselyk leyen getrokken, werden ver- 
vangen door Allegorien, yvelke, niet eens het yoordeel hebbende 
yan den mensch in eene ideale yvereld te yerplaetsen, de laetste 
spranken van poezy verdoofden. Lanceloet, Desmoreit, ruimden 
plaets yoor Gerechtigheid, Wraekzucht en dergelyke personaedjes. 
Eene menigte yan dichtsoorten yverd ingeyoerd, waervan de namen 
alleen elkander den voorrang in ruwheid betyvistten. De haguenau- 
den, ricquerctcken, cocarullen en vele andere, zyn geene minder 
barbaersche benamingen dan derzelver inhoud koud en laf is. 
De Belgen der vyftiende eeuw yvaren evenwel, ten opzichte der 
taie, zoo berispelyk niet als men het algemeen wel gelooft. De Yla- 
mingen, althans, yvaren ongewoon hunne vorsten yolksfeesten te zien 
geven. Zy yvaren ten uiterste gevleid dat hunne tael, in schyn ten 
