226 
VERHANDELING OVER DE 
hun lot over, en de vaderlandsche boezems smoorden hunne Smart. 
Het woord Nederland klonk nog wel somtydshier of daer; maer het 
Was als onwillekeurig datmen het van de lippen liet vloeien, en het 
werd eindelyk zoo goed als uitheemsch 1 . 
Maer den geest onderdrukt men niet in eens, en geen volk is eens- 
klaps uit de vryheid in de volstrekte slaverny geworpen geweest; 
evenmin als men op eens van slaven een vry volk kan maken. Ailes 
wordt langsamerhand voorhereid. Geen wonder dat nog in het begin 
der zeventiende eeuw kunsten en wetenschappen zoo bloeiden. Ru¬ 
bens, met zyne school, maekte van Belgie een ander Italie, en Ant- 
werpen betwistte den voorrang aen het nieuwe Rome. Leuven had 
nooit zulk eenen luister gekend, als onder de aertshertogen. Lipsius 
was eene godspraek in de geleerde wereld ; terwyl aen Schelde en 
Senne zoetvloeiende toonen klonken, die den gevoeligen mensch aen 
de oevers van den Tyber tooverden. 
Yan waer zulk eene glorie in het midden eener vernederende sla¬ 
verny? Het is dat in ieders hart een strael der vryheid gedrongen was, 
en dat het gloeiend hart niet meer verkoeld kon worden, wanneer de 
overheersching hare yskoude hand er op legde. Rubens en Lipsius 
waren in het midden der worsteling groot geworden , en hun vuer 
en geest bleven niet geheel voor anderen verloren. Maer niet meer 
aengehitst, verflaeuwde dat vuer al meer en meer, en de geest, niet 
meer aengeprikkeld, viel in eene slaepzucht, zoo dat, twee geslach- 
ten later, zelfs de schaduw van nationale eer verdwenen was. 
1 Eene uitzondering vinden wy in den dichter Willem De Gortter, die in het begin der ze¬ 
ventiende eeuw, te Mechelen , leefde , en met wien Willems ons onlangs heeft bekend gemaekt. 
(Belgisch Muséum, deel I, bl. 870 en volg.) 
Hy werd geboren in het jaer 1S85, was lid der Mechelsche rbetorykkamer de Pioen, en 
schreef tusschen de jaren 1608-1618. Hy bleef der protestantsche gezindheid toegedaen, en 
maekte verscheiden sonnetten en balladen tôt lof van prins Willem, van Maurits en Marnix van 
Sint Aldegonde. Geen wonder dus, dat zyne werken ongedrukt zyn gebleven. Dezelve berusten 
thans in de bibliotlieek van Van Hulthem (Cal. MSS. n° 199). Hy stond ook in vriendschappe- 
lyke betrekking met den frieschen dichter J. Starter. Op een refereinfeest te ’s Hertogenboscb, 
in het jaer 1618, behaelde hy den eersten prys. Zyn trant is anders op dengenen der vorige 
rederykers geschoeid. 
