( 12 ) 
't verdcr nog, omdat, gelijk wij reeds sclireven, vele verdicht- 
sclcn over den kunstenaar zijn verspreid gewordcn, eene eeuw 
na zijuen tijd, en zonder grond. Ons dunkt, wat den S l -Marten 
betreft, dat, zoo de kerkrekeningen van Saventhem, uit het begin 
der zeventiende eeuw, nog bestonden *, deze ons wellichl het 
raadsel zouden oplossen... 
Een broeder van den schilder was van 26 Augustus 1640 tôt 
het jaar 1668 pastoor van Minderhout, bij Hoogstratcn ; misschien 
stond bij in 1625 als kapelaan of onderpastoor te Saventhem, 
verzocht den kunstenaar tôt een blijvend aandenken eene schil- 
derij voor zijne kerk, of kwam de schilder, op ’t afscheidsbezoek, 
in betrekking met de familie Van Opbem, die hem het tafereel 
besîelde 2 . Dit jaatste vermoedcn wint te meer veld bij ons, 
wanneer wij in aanmerking nemen, dat Antoon van Dijck voor 
dezelfde kerk nog eene H. Familie penseelde, op welk doek de 
toenmaligc Van Ophems (vader, moeder en dochter) waren voor- 
gesteld. Wie toch weet niet, dat op de meeste schilderstakken, 
vroeger door begoede lieden aan kerken of kloosters geschonken, 
de beeltenis der begiftigers werd weergegeven ? 
Er bestaat, van den anderen kant, evenveel grond om aan te 
nemen, dat het groote tafereel te Saventhem eene gift van Antoon 
van Dijck is, indien ’t niet zou kunnen bewezen worden, dat de 
schilder er 200 gulden voor kreeg. Toen zijn broeder Waltman 
van Dijck 3 * 5 de pastorij van 3Iinderhout bediende, begiftigde bij 
de kerk aldaar ook met een tafereel, voorstellende den Marlel- 
dood van den heiligen pans Clemetis (althans deskundigen hou- 
den ’t voor een week van Antoon Van Dijck), terwijl de lijst der 
schilderijen, die genoemde pastoor bezat, nog opgeeft « een con- 
trefytsel van myncn broeder Antoni. » 
1 De huidige pastoor van Saventhem zegt ons, dat dieoude oorkonden niet 
meer in de kerk aanwezig zijn. 
2 Wauters, in zijne Histoire des environs de Bruxelles , t. III,p. 165, zegt 
te weten van wijlen den heer Wydemans, notaris te Saventhem, dat er voor 
de schilderij eene som van 200 gulden aan Van Dijck werd betaald.> 
5 Alfred Michiels heet hem Theodoor, en zegt dat Van Dijck hem eene 
print opdroeg, voorstellende eene Heilige Familie en gegraveerd door Bolswert. 
