( 12 ) 
De hypolydische 
(V e en Vl* kerktoon) 
De dorische 
(III e kerktoon) 
De hierna te bespreken voorbeelden doen zien, dat het oude 
Nederlandsche lied, in muzikaal opzicht, insgelijks op deze 
vier modi steunt. De hypolydische toonaard was aan den 
Grieksch-Romeinschen citherzang (citharodie) en aanvankelijk 
ook aan den Christelijken zang (hymnodie) onbekend G Wel 
is waar ging hij te Rome in den wisselzang over, en dit reeds 
in den vroegsten tijd van diens ontstaan, doch daarbij vverd er 
slechts een bescheiden gebruik van gemaakt 2. Dienvolgens 
zullen vvij den hypolydischen modus eerst na de andere hier- 
boven genoemde toonladders bespreken, te meer daar hij reeds 
vdor het einde der middeleeuwen met de moderne durtoon- 
ladder was ineengeloopen. 
EERSTE AFDEELING 
AEOLISCHE MODUS (l ste EN II de KERKTOON) 
De aeolische of hypodorische modus 3 met den eersten van 
den kerkzang overeenstemmende, bekleedt in het Antiphona- 
rium, zoowel als in onze oude liederen, eene voorname plaats. 
Het grootste getal der kerkelijke melodieën en de meeste onzer 
oude Nederlandsche gezangen behooren tôt dezen toonaard. 
Door de Oudheid en door de Kerk werd deze modus als edel, 
1 Gevaert, La mélopée antique, blz. 94. 
2 Id., blz. 363. 
5 Bij voorkeur aan hypodorisch en hypophrygisch, benamingen die 
meer op de tonen van het buiten ons bestek vallende Grieksche transpo- 
sitiestelsel toepasselijk zijn, gebruiken wij de benamingen aeolisch en 
iastisch. Zie hierover Gevaert, La mélopée antique, blz. 7, aant. 2, en 
blz. 17 via;. 
