( 59 ) 
In plaats van : 
zong men sedert dien tijd : 
r\ - 
v — 
/ 'mm 
m 9 9 m 
~TTS — m- 9 
w 9 
V 12 ~ ~ 9 
t/ ~ w 9 
Qui de ter - ra est de ter - ra, enz. *. 
Op deze wijze verloor de E hare beteekenis als grondnoot 
en werd zij een mediante van het accoord C E G, of wel trad 
zij op als quinte van het accoord ACE. 
Ondanks aile pogingen die aangewend werden om den 
alouden diabolus in musica uit het heiligdom te weren, is deze 
echter toch nog in menige kerkelijke mélodie te vinden. Ook 
in enkele onzer oude dorische melodieën treedt de tritonus 
openlijk te voorschijn. Men vindt er een voorbeeld van in het 
vierde vers van de hierna vermelde mélodie : « Die mey spruyt 
uit den dorren hout, » terwijl een voorbeeld van zestonige 
zangwijze, door weglating der bovenseconde (F), te vinden is 
in de hierna aangehaalde zangwijs : « Wie wil horen een goet 
nieu liet. » 
De eenvoudigste kerkelijke melodieën van den dorischen 
modus doorloopen de modale quint * — E ; de meeste echter 
een ruimer veld : de sexte ( c — E), de septime ( c — D) of de 
octave (d — D). Zelden gaat de zangwijs de d te boven of daalt 
zij onder de D. 
Dorische melodieën welke de modale quint of de sexte niet 
te buiten gaan, tretfen wij onder de oude Nederlandsche zang- 
1 Gevaert, t. a. p., blz. 191. 
