( 76 ) 
hypolydische [fe d c t| a G F) — hypo = onder, minder — dus 
de minder lydische, de ietwat lydische modus ten voile vreemd 
bleef aan de citharodie en aan de daaruit ontstane aanvan- 
kelijke christelijke hymnodie G 
Echter kende de wisselzang ( chant antiphonique) reeds sedert 
zijne eerste inrichting ten tijde van Paus Celestinus (422-482), 
alhoewel in mindere mate, den hypolydischen modus onder 
zijn driedubbelen vorm : normaal, los en gespannen. Tôt 
in de ix e eeuw genoten deze drie vormen ongeveer dezelfde 
gunst, maar sedert dit tijdstip nam het gezag van den 
gespannen modus niet meer toe. De beide andere vormen, 
welke voor goed de [7 aannamen, gaven daarentegen gedu- 
rende de middeleeuwen aanleiding tôt het ontstaan van de 
meeste kerkelijke melodieën, en oefenden 00 k een beslis- 
senden invloed uit op de wereldlijke muziek van het Westen. 
Deze invloed is duidelijk te bespeuren in de populaire dans- 
liedjes voorkomende in Li gieus de Robin et de Marion van den 
Atreehtschen trouvère Adam de la Halle (gestorven tusschen 
1285 en 1288) 2 . 
§ 1. — Normale hypolydische vorm (V e kerktoon) 
Wat de praktijk en den invloed van dezen vorm in de 
Oudheid betreft, hieromtrent verkeeren wij in onzekerheid, 
en bezitten wij althans geen enkelen tekst uit de Oudheid 
zelve. Eerst met de ix e eeuw wordt ons dienaangaande eenige 
inlichting gegeven door Guido van Arezzo, die den V en kerktoon 
den toon des veldmans, den landelijken toon noemt : « tropo- 
rum quintus, tritus agricolae dictus 3. » 
Inderdaad, de eenvoudigste speeltuigen, onder andere de 
Alphorn , brengen de natuurlijke, de open tonen cdefisg 
voort, die met de hypolydische quint f y a ^ c overeenstemmen. 
1 Gevaert, t. a. p., blz. 94. 
5 Gevaert, t. a. p., blz. 85, 363. Zie raede over de melodieën van Adam 
de la Halle, F. van Duyse, Het eenstemmig ... lied , blz. 36 vlg. 
‘ Gevaert, t. a. p., blz. 370. 
