( 154 ) 
samengesteld uit melodiezangen van den V en kerktoon, zooals: 
Grad. Rom. blz. 502 Blz. 475 
J 
® a ^ 
S 
0 
1 
$ 
1 1 
£ k Cl '-'Cl- 
^ Cl 
V 
L 
Et ex pa - tre na - lum. Et i te - rum 
Blz. 501 
rj- 
-y ^ n 
cj ci ^ a n a 
frTN 
' K Cl n Cl .. 
Ci V 
v y i i ^ ^ 
Cl 
ven - tu - rus est. Glo - ri - a, enz. 
Tegen Bâumker’s stelsel had een andere schrijver, D r Tür- 
lings 1, aangevoerd, dat de Missa de Angelis modem klonk en 
zij dus na Luther’s koraal moest ontstaan zijn. De opwerping 
wordt door Wolfrum voor eigen rekening overgenomen, 
ofschoon Bâumker tegen D r Türlings’ aanmerkingen reeds 
had ingebracht 2, en onzes inziens te recht, dat elke mélodie 
van den V en kerktoon (van den hypolydischen modus) modem 
klinkt; dat de aan Luther toegeschreven mélodie niet voor 1530 
of 1531 werd vervaardigd, terwijl het hoegenaamd niet bewe- 
zen is, dat de bedoelde mis van lateren tijd dagteekent. Om 
het even, Wolfrum wil van Bâumker’s « Fliehschneiderweise 
gemachte » muziek maar niet hooren. 
Aaneengeflikt kan men elke mélodie noemen; de melodieën 
toeh bestaan uit bijeengebrachte noten. De vraag is of in eene 
compositie ziel en leven steekt? Dat de vorm, de melodische 
wendingen van Luther’s koraal voor 1530 bekend waren, is niet 
te loochenen. « Kin feste Burg » wordt door Gevaert in eenen 
adem met de 13 e -eeuwsche zangwijze « O sacrum convivium » 
genoemd, en buiten deze laatste zangwijze en die welke wij 
1 AUgemeine Zeitung, 1887, n r (5, bijlagen. 
2 Monatshefte, XIX (1887), blz. 73. 
