( 216 ) 
Hier ook hebben wij een onbetwistbaar slaaltje van samen- 
smelting van den ouden aeolischen modus met de moderne 
moltoonladder. 
TWEEDE AFDEELING 
FORMULES — VRIJE C0MP0S1TIE 
Zooals wij zagen, zijn de door de volksoverlevering bewaarde 
melodieën welke met het oude nomos in verband staan, niet 
zeer talrijk l. Daarentegen treft men in onze 17 e - en 18 e -eeuvv- 
sche zangwijzen vormen aan die zich meer dan eens voordoen, 
ja, op formules uitloopen, en aldus een geheele reeks van 
aanverwante melodieën doen ontstaan. Deze vormen zijn ove- 
rigens niet uitsluitend eigen aan het Nederlandsch lied : 
sommige daarvan behooren tôt den algemeenen volkszang, en 
worden dus ook bij andere natiën aangetrotfën. 
In tegenstelling met de kerkelijke melodieën, waar in menig 
geval de toonaard slechts bij het slot der mélodie met zeker- 
heid kan bepaald worden 1 2 , treedt de tonaliteit in het volkslied 
der xvn e en xvm e eeuw reeds bij de eerste maten duidelijk te 
voorschijn. De mélodie klinke mol of dur, doorgaans wordt 
haar aard onmiddellijk vastgesteld, zoodat er bij den toe- 
hoorder nopens de tonaliteit geen oogenblik twijfel kan 
bestaan. 
de Coussemaker, blz. 406 : 
Wij zyn al by - een, al goe ka - dul - le-tjes, al goe ka - dul-len; 
1 De aangehaalde voorbeelden, blz. 91-120 hierboven, zijn aile aan 
handschriftelijke of gedrukte bronnen ontleend. 
2 Zie blz. 91. 
