TWEEDE DEEL 
RHYTHMISGHE VORMEN 
EERSTE HOOFDSTUK 
Tijdswaarde — Enkelvoudige maat — Rhythmische 
zinsnede 
Naar het stelsel der Oudheid i kunnen de schoone kunsten 
in twee klassen verdeeld worden : de plastische, door rust 
gekenmerkt, zijnde de bouw-, de beeldhouw- en de schilder- 
kunst; de praktische, die welke van beweging uitgaan en zich 
in de tijdruimte openbaren : de muziek, de dans en de dicht- 
kunst. De beweging wordt uitgedrukt door den rhythmus. 
Rhythmus is het gevoel van eenheid, van symmetrie in de 
kunsten die op beweging steunen. 
Voor zooveel de muziek betreft, eischen de schoonheids- 
wetten, dat het muzikale werk dermate verdeeld zij dat de 
toehoorder gemakkelijk regelmaat ontware tusschen de ver- 
schillende groepeeringen van klanken en woorden, alsook 
tusschen de poozen of rusttijden. 
De rhythmus kan min of meer regelmatig wezen, in min- 
deren of meerderen graad bestaan. Van minderen graad is bij, 
wanneer tusschen het getal en de uitgestrektheid der zinsneden 
en perioden slechts een zekere verstandhouding heerscht, zoo- 
als in de Psalmenvertalingen. Daarentegen zijn zinsneden en 
perioden in den hoogsten graad doordrongen van het rhyth- 
1 De algemeene hier uiteengezette begrippen zijn ontleend aan 
Gevaert’s Histoire et théorie de la musique de l'antiquité, II, blz. i vlg. 
