<tu- 
4 BESCHIU 
twe, diehonds-tanden ghenocmt werden. 
Op haar zefte jaar beginnen zy weder te 
her-groeyen en te vervullen. Op haar ze¬ 
vende jaar hebben zy die alle weder en 
vervult, ghelijk Varro dat uit-leit. Van de 
vervullinghzeit Abzyrtus-, inde dry vol- 
gendejaren brijfzelen de tanden en wor¬ 
den rond, en eindigen ineen dry kante ge¬ 
halte „ op welke tijd de zinkingen meed: in 
de monden van de Paarden druipen.Zom- 
tijds worden zy op het zevende jaar pro- 
miuuli ofc uitftekende, welke Abzyrtus 
Propeptokotas, en Varro Brochos noemt. 
Kolnmeüa en Palladius zeggen ook dat de 
tanden op haar zeven jaarwederghelyke- 
lijk vervult werden, en datze op datjaar 
hol zijn, en dat men na die njdnietzien 
kan hoe oud datze zijn : Maar dat noch¬ 
tans op het rhiendejaar haar hoofr-flapen 
hol,haar wink-brauwen grijs\verden,en de 
tanden vooruit fteken.Pevf’tóudoeter by, 
dat op het twaalfde jaar de tanden in 't 
midden zwart fchijnen; maar Ariftoteles 
cnVarro fchrijven datte tanden in haar ou¬ 
derdom heel zuiver blinkend werden.? 3 A- 
nius heeft, datze rood werden. Uit de ver- 
fcheidenheid der tanden zijn’er ook eni¬ 
ge by-namen der Paarden By Hezychius, 
en Varrmtts word een Paard, dat gheen 
kenteken van ouderdom meer op de tan¬ 
den he^ftLithognomusgenoemt, ook pro 
batognomusen agnomus, gelijk als of men 
weet-nietoftb ,t-kop zeide. Abolus, en 
Aboletor is een Paard, ’twelk die tanden 
niet verloren heeft. Deuterobolus, dat 
voor de twede maal zijn tanden verwerpt, 
en Protobolus, datdeeerfte maeizi jn tan¬ 
den verwiiïelt. ‘Petrus Kyrefcentienzus zeit 
datze behalven die teken-tanden, ook 
maal-tanden hebben, en dathetghefchie- 
denkan ,dat zommighe meer tanden heb¬ 
ben , en dat dan de tanden dobbel zijn. 
Maar zy behouden haar tanden tot dien 
ouderdom toe vaft, hoe wel zy heel harde 
koft eten, om datze haar van warme fpijs 
onthouden, zoo men Kardarms gheloven 
magh. Gnathos betekent ook in demen- 
fchen een kaakfbeen, maar word noch¬ 
tans eigen tlijk van het Paard verdaan. Het 
zelve kaakf been, oft zijn naafte deel noe¬ 
men de Paarde-meefters Pfalion. Zy heb¬ 
ben heel grote kaakfbenen , en worden 
ook van heel grote Spieren beweeght, om 
datze voor over bukkende haar fpijs ghe- 
Pli.H.N. nieten. Datcerzomtijdseen been in’t hart 
Arift C H + A gevonden werd, heeft behalven Ariftote- 
l.i.c.i; les,Plinius ookverhaald. Zommighe zeg- 
Pli. H.N. gen datze gal hebben; De boven gedaag- 
l.ii c - 37 - ( j e fchrijvers,cii^?A,sryrtHrontkennendat. 
Deze moet nochtans verdaan werden van 
de Gal-blaas an de Lever .dien hy hem zeit 
niette hebben: Doch datter eenlolle ze¬ 
nuw inhangt, in'twelk dit gheflaght van 
vogtigheid indringt. Maar Humus, die de 
Snykonft der Paarden uit-gegeven heeft, 
VING VANDE NATUUR 
zeit datter an de rechte zijd van de Lever 
zodanigenontfangher inde holligheid is, 
welk met veel takjes door de zelfdandig- 
heidvandat deel verfpreit werd, en de 
Lever lichtlijk van al zijn gal ontloft , en 
die inden twaalf vingher darm aflek, hy 
doeter noch by dat de natuur in dit Dier 
de galm geen blaasalsinde menfeh enan- 
j dere Dieren heeft willen belluiten,wijl dit 
j Diergeduirigh mette neus inde kribbe be- 
zighis, en gheen maat van eten houd, cn 
i dien-volghens den buik meermaals moec 
j ontladen, als andere, en daarom de gal tot 
een anprikkeling moet gereed hebben. 
In de gheftalte zeit AriHoieks dat dit 
moet anghemerkt werden, datdejonghc 
watlaghcr als de oude zijn, en datze vol¬ 
wallen zijnde het hooft niet konnen be¬ 
reiken , dat de nieuwlingen hchtlijk doen. 
Men meent datter in haar een zeker liefd , 
vergif in’c voor-hooft groeit, Hippomancs 
genoemt, zoo groot als een vijgh, en zwart Thcophr. 
vanverw, ’tgheende Moer terllond nade dcAn-.mal 
gheboorte inflokt, oft haar vrught ande mvldent ' 
mam niet toe laat. Datzultghyby i _Ari- 
Hoteles,Plmius, dcuitlegghervan 'Theokri- Pli. H.N. 
tus en andere vinden. Daar is noch een an- 
der dat uitte teel-leden van de Merry Ariit'.H.A 
voort-komt, van t welke Ariftoteles ook li.ó.c.15. 
gewaagt, als hy van de onmatige geilheid 
der Mcrryen handelt. Plinhts die dit ver¬ 
gif der merryen na de-verzameling noemt, 
zeit dat het in ’t vergiftighen zoo groten 
kragt heeft, dat het op de vermengelingh 
van t Koper gegoten de Henghcn als dol 
om te fpringen teghen het af bceldzel van 
deOlymptze merry heeft angedreven, dat 
gy ook by Pduzanias , en cyJr'Jianus vin¬ 
den zult. <yyEtianus verwart met het ver- ZEIianu, 
gifHippomanes, ookde Ptilium oft Pul- J. J - A 
Jium, twc\kby AnJiotelesVoXmm, enby i', 5 + ,c.i» 
Pl'muis, na’tzegghenvan Hermolaus Bar- 
barus Polea ghenoemt werd, en het 1 niet 
anders als de vuiligheid die de merry eer 
dan haar Veulen lort. Plinius verhaar el¬ 
ders door’t zelve den drek van een Eze- 
linnc-veulen, welk hy alder-eerft ghcloft 
heeft.Indicngy haarplaats beziet dit Dier 
word by na over al ge vonden Het bemint 
veel de Broek-landen, waterige en vlakke 
plaatzen, ook veracht het dc Bergen nier, 
indien zy maar met water verzien zijn. Ko- 
lumella zeit, voor de Paarden moetmen 
ruime waterige Landen,en ook de Bergen 
tot weiden verkiezen, die vogtighen niet 
droog zij n, en meer de ledighe vlakten, en 
die niet met Bomen ofc Heehers bezet 
zijn, en die meer van zacht als langh kruid 
cn gras overvloeycn. Dc plaats die tot 
weiden der Paarden bequaam is, word ge¬ 
meenlik Hippophorbium genoemt. Het 
Pracht en oorloghf-paard word op de ftal 
gehouden, welken zommighe Equilc noe¬ 
men, Varro noemt een hal in ’t Latijn 
Equaiium,Grapaldus zeit Praiepe, ’t welk 
eigent- 
