DER VIERVOETIGE DIEREN. 
beryden, een walging, ’t Welk nochtans 
vandeheelgroteteverftaanis. Want, na 
’t getuigenis van Vartomannns cnG illiuc, 
word de beryder door de zachte gang van 
de jtmge zo verf 'rifcht, als of hy op een gc- 
makkelyke Muilezel gedragen wierd.Haar 
zonde, lingeverllant en aart getuigen veel 
dingen, zoo dat het geen wonder is dat i‘li- 
nins gelei t heeft, dat de voornaamfte fneeg- 
heiddes gemoeds van alle andere Dieren 
haar toc-gecigent is. Datze haar voor ’t wa¬ 
ter hoeden is boven gezeit, daarom zynze 
bezwaarly k van Hannibakna ’t zeggen van 
‘Polybius en Liwsajdaardoorover-gevoert: 
En datze te Puflblo door vrefe van ’t zelve 
achterwaartsuitteSchepen gingen, lezen 
wy by ‘Pluüus. N ochtans heeft haar L. Ca> 
lius Metellus, by gebrek van Schepen over 
t’ faam gevoegde tonnen door de Sicilifche 
Zee gevoert : En zy fwommenook fom- 
tijds by daach over de Rivieren. Het Wyf- 
jeis veel kloekcr als het Mannetje, en kar- 
tomannus getuigt, dat zy in dit geflagt heel 
mannelyke kragten hebben. Nochtans zeit 
<~Ariftoteles datze fchrikachtigerzyn. Dat¬ 
ze met haar tanden, Bcuke, Olyf en Palm¬ 
bomen om-werpen, fchryft Oppianus.Dx- 
ze de Huilen om-werpen Arijioteles. Dat- 
ter vaneen, een Stam van een Boom om¬ 
geworpen is, die zoo kloek was dat hyvan 
geen vier-en-twintig mannen kon op-ge- 
tilt werden, verhaalt Zartomamms: en doet 
’erby, datter van dry een heel groot jacht 
op ’t Strand gehaalt is. Zy vechten onder 
malkander heel heftig met haar tanden, zo 
lAlriftoteles verhaalt. De overwonnene 
vlugt voor de Hem van den verwinnaar, 
dien hy Aard en Yfer Kruid voor dient. 
Datdeoverwonneden verwinnaar Kruid 
voordient, blykt uit het gemene fpreek- 
woord, ’t welk ik nochtans naulyk met Vaf- 
Jïus kan toe-ftaan.Datze haar ontfangen on¬ 
gel yk wreken, hebt gy by Acolta. Een met 
een note-fchelp van een Soldaat an ’t voor¬ 
hooft geworpen zynde, heeft hy de zelve 
bewaart, cn op den Soldaat, over ftraat 
gaande, wederom geworpen.Zy beminnen 
met zonderlinge liefde haar Medters, cn 
gedenken ook het ongelyk dat die ange- 
daan werd, gely k Seneka heel wel gefchre- 
ven heeft, dat de woeftheid der Elefanten, 
met haar flaaffe onderdanigheid de koft 
verdienen. Dat van zommige de voer-lui- 
den,die haar bereden hadden,en inden flag 
waren afgevallen, uitten ftrijd gehaalt, en 
andere van andere bewaart zyn, getuigt 
Strabo. Maar KaJJiodorus befchryft,dathy, 
als hy meen t dat zyn Meefters voedfel hem 
te kort fchiet, met het bewegen van zyn 
lyf, van verfcheidenandere eyfcht om hem 
wat te geven. En indien ymand , zeithy, 
. zijn-verzoekaf-flaat, zeitmen, dat hyzyn 
blaas open doende, zo groten ftroom Wa¬ 
ters uit-geeft, datter een gehele Rivier in 
zynlyflchijnt ingeflopen te zyn, en zich 
met die flank op den verfmader tracht te 
wreken. Een Elefant van Kochini, heeft 
eenSoldaat, die voor zyn Meefteropde 
wech niet wycken wilde, verfcheide malen 
inde Rivier geworpen, indien wy ,i_Akp/ta 
geloven. Tenleften, verhaalt ‘Piutarchus, Pluwrch; 
datdeElefantvanPorus, Koningvan In- anima]”’ 
die, door wonden afgemat zynde , hem 
zachtjes,en allengsjcs niette Snuit,veel Pij¬ 
len uit het lyf trok, en z elf zwaarlyk ge¬ 
wond zijnde, nochtans niet eer neder ge- 
vallenis, voor dat hy voelde dat zijnKo- 
ning bloed loos, bezweek, en dat hy zich, 
op dat de ander niet zoude van boven ne¬ 
der Horten , allengsj es neder-leide, op dat 
de Koning te gemakkelyker zou konnen 
af-zygen. Dat hy uitter aart den menfeh 
vreeft, fchrijft ‘Plmius. Als deElefant, zeit Plin. H 
‘Plmius , de voetftappen van den menfeh N. 1.8. 
eer gewaar werd als den menfeh zelf,fchrikt c ' IO ' 
hy door vrees van kinderdagen , blijft ftil 
Haan , en knuffelt metten reuk rondfom, 
blaalt fijn gramfehap uit, cn treed daar niet 
in, maar geeft zulks den naaftvolgcndete 
kennen, die weder een ander, en zo voort 
tot den leften toe, en dan keert iïch de kud- 
deom, en fielt haar in orde om te flryden. 
Cicero geeft te kennen datze vrinden van 
j de menfeh zyn, als hy zeit, dat men meent, j,” eür ’ 
I dat dit grote Dier enige Maatfchappy 
mecte menfeh heeft, ’t Zelve geeft ook 
T? hilojtt atus te kennen, als hy fchrijft, dat 
hy, als hy eenmaal an den menfeh gewent 
is, van hem alles lyd, en zijn wijs van leven 
anneemt, niet anders als de kleine Honden 
haar vermaken om de fpys uit een Men- 
fchen hand te nemen ; datze de Menfeh tot 
hem nakende, met de fnuyt om-vatten, en 
toe-laten dat de Menfeh zyn hooft zoo 
lang in zyn Keel fleekt, als de Menfeh 
zelver wil. ’t Geen van de Liefde van een 
Elefant tegen een Kind gezeit werd, bezie 
dat by Albeneus, en p^AAianus. Men zeit 
ook dat een Oly fant een Meysj e inEgipten 
beminde dat kroontjes verkocht; en op dat 
men niet mene dat hy die in’ t wild uitkoos, 
was hy na’tfeggen vanden beroemdeAthe- 
neus wonderly k aartig,en in deLetterkonft 
ervaren. Dat hy van zonderlinge leerfaam- 
heid is, daar van lij n veel bewys-redenen: 
W ant Vlinius fchryft datze wapenen inde PlinXg. 
Lochtwerpen, die de winden niet verdry- ca P -5- - 
ven, datze met malkander fchermen, en op 
de wijs van een Wapen-dans met malkan¬ 
der dertelyk lpelen. Daar, in; zeit hy voor- 
namentlyk te verwonderen is, datze achter¬ 
waarts op Touwen gaan,en op neer-hellen- 
de weder keren. Dat zich de zaak zodanig 
heeft, geven behalvcn ‘Plin 'ms , Seneka , en 
Suetonius, op dat ik van Ziphilinus zwyge, 
te kennen. Een te Rome, die geleert was, 
enige naulykx losbare knopen te maken, 
van zyn Meefler beftraft zijnde, vondmen 
dat hy lich in de Maan daar in zelf oeflende. 
Die, welken Emanuel, Koning van Portu- 
D ' gal 
