DER VIERVOETIGE DIEREN 
is gelij k de zelve zeit,Myklos genoemt. De 
uit puilingvan zijn Lippen is dik , het bo- 
venfte Kaakbeen ook dik en Homp, en 
daaromkan hy nietvvel kort gras eten.Dat 
zijn Hooft in de gedaante van een V ge- 
vormt is,heeft Ofó/ran-getekent. ‘Demo - 
kritus, en t^/Elèanus ,dat de gein bde breder 
Kop hebben als de Stieren. Ttiflen bey de 
Hoorns is het Been heel hard, dat alle on¬ 
geval fterk tegen (laatcn befwaarlyk wijkt. 
Dat de uit gerukte tong zich een gehele 
dach beweegt, heeft Kardamus gefchre- 
ven die Lellen, welke an de Strot hangen, 
wordenPalezer , oft Palezeria genoemt, 
en mogelyk by Varinus Lorgalion_,. De 
Tanden ftaan door-gaansby een , en wor- 
den twe maal verwiflelt Twelk,zo ‘Plinius 
11 ' 7 zeit,op haar twedejaargefchiedi'Je boven 
tanden hebben zy niet dat is de vier voor- 
fte , daarom herkauwenzy, gelijkgezeit 
is. De fpanning van haar teellid is zo vin¬ 
nig dat hy, indicnhy int verzamelen, de 
rechte plaats vermift, dcKoe befchadigt 
en wond. De koeyen hebben de Uyers tuf¬ 
fen haar achterbenen : twee zo Arijioteles , 
vier fo'P linius zeitijder fpeen,die hy vierin 
getal heeft,zelfs na tzeggen van Ariftote- 
l Lr,een U yer zo t blykt roe-eigenende. ƒƒ<?- 
ratius geeft te kennen dat den aars gaapt. 
Pl.H.N. De ffarr is lang, de hayren kort. ‘Plumis 
' noemt de dart Caulis. Hetvleesi droog 
en Swartgallig. De Zenuwen kloek en 
hard, maarin de Stieren harder.Het bloed 
ïs vol vezelen , daarom word het hard, en 
runttezamen Degeledingvanhet Dy- I 
been heeft hetRunder-beeft loflerals an¬ 
dere dieren:cn daarom trekbeent hy meer 
als andere, voornamentlyk mager en oud 
zynde. Men zeit datze ftenen ïn’t hooft 
dragen,en die,als zy de dood verwachten, 
uit lpuwen .<_AuguAinus zeit datze die ook 
inde lever, en nieren hebben. Datze een 
been in’t hart dragen fchrijft ‘Plinius on- 
n. get wij feit uit Arijtoteles. De Vorm vande 
I.2.C.1S. milt is langwerpig en veel zwarter als in de 
zwijnen,inzonderheid oud zynde. De nie 
ren zyn,na’t zeggen vanTV/WHj-jdie vande 
menlch gelijk en als uit veel nieren t faam 
gezet. 
De koten zyn van de koten der Ka¬ 
melen onderfcheiden , om datze wat 
groter zyn in de twede maag, oft houwer 
van de Varekoeyen,zeit‘P//?i«/.'-,word een 
zwarte kloot zo rond als een bal gevon¬ 
den, die gans geen zwaarte heeft. A/dro- 
•veindus heeft ’er twe gehad; een rolchver- 
wig,de ander fwart,om dat die uit een roo, 
en dees uit een zwarte koe gehaaltwas: 
vermits haar oorfpronk uit de hayren ont- 
ilaat , die zy onder ’therkauwen, door 
’t likken van haar uittcrlyke leden, ’tgeen 
dikmaal gebeurt, in dokken en vergade¬ 
ren , welke metflym vermengt zynde al- 
lengsjes tot een ey-ronde vorm gebracht 
werden. Van de plaats behoeven wy niet 
veel te fpreken. Indien gy haar fpys beziet 
33 
zyzynbyna Al-eters: Nochtans eten zy 
meed gras, deCytifus, wikken , hetker- 
nid medika,dc Lotus,de wilgen,de eyken, 
deolyfboom, riet, de zwarte Elfzen, de 
wijngaerd, garft, deolyza, Arinca, hec 
turkx koorns, deeers, erweten, lupinen, 
eykels, de korlen van de dadels, enolyf- 
boom. 
Van het grasisydereen bekent, daar 
’s winters hoy voor in de plaats volgt.In’t 
land van Barbonne waft inde bron Or- 
ges zeker gras, de koe-heeften zo ange- pi.h.N. 
naam, datze de gehele kopin t water fte- 1. iSc. aV 
ken om dar te foeken.’tZelvedoen zy inde 
Rivier de Loir, inde Vifleryen vandeSe- 
bufianen in de groeven, floten, en ftaandc 
waters van de zelve landen, waft een gras 
met heel lange rode bladersophet water 
dryvende. Daar de koc-beeftcn ook zoo 
graag nazyn , datze totten buickin ’t wa- Ddec- 
rer lopen, en 'r gehele hooft onder fteken, tamp. 
om dar op te eten : waer van zy oock heel adCl 
vet werden, en de koeyen geven'er meer 
melksvan, die daar ontrent zyn. Vande 
Cytifus komt ook overvloedig en zoete 
melk, maar alszy bloeit is zy onbequaam, 
om datzeeen weinig brand. De Erweten 
worden ook geprezen maar niet die inde 
maart gezait zyn, welke haar brem-ziek 
maken. ‘Plinius zeit niet alleenlyck dat de 
erweet indemaarc gezait de koc-becften 
fchadelijckis,maar datdievan den Herfft 
fnufachtig is, en datze enige dagen ge¬ 
weekt beter werden. Daarom geefrhaar 
‘Demokr rus zodanige, op dat de koe-bee- 
ften nier verzwakken zouden , alle maan- 
dentednnken Voorjder jok oflen zyn 
vyl maren genneg. 
Van het kruid Medica worden alle 
magere laft-dragende Dieren vet , en 
het is een geneelmiddel voor het zieke vee 
zo Theophruflus verhaalt.Daarom word het 
wilde in veel plaatlen van Spanje voorna¬ 
men thik te V alentia, naarftigna 'tzeggen 
Dalechamp gezait Het moet nochtans zo 
Arijioteles zeit matclyk gegeven werden, 
wyl het anders de me!kop droogt, en het 
voedzcl ti t bloed, vlees, en vetgedyt. De 
lotnsgeefc ook veel goed voedzcl,om dat¬ 
ze zoetachtig, en eens gezait zijnde enige 
jarenvrugtbaer blijft. De toppen van den 
olm, inzonderheid die van Attinia, waren i j c ,j. 
eertijds by de Romeinen in waarde. Maar 
indicngy daermede de heeften gedurig Virgil 
voet,en haar daar naicrandersgeven wilt, p cor £-f 
iiiltgy dcKoe-bccftcn doen walgen. Vande i * IJ ' 
wilgen gewaagt Pirgilius,etiLubertius ver- 
geetzenict. Dat de vyg-bladeren ook de 
Koe-heeften mogen gegeven werden, in¬ 
dien zy overvloedig zijn, fchrijft Kolumel- Kolume',. 
I lu. Dezelve houd ook de eyken en olyf-^-lt. 
bladeren beter, maar van dit geflaght die 1 ’ 6 - c - 3 - 
geen doorns hebben. 
De bladeren vande zwarteElzeboom 
geven overvloedig melk. Voor Palea 
oft' kaf verftae daar door de garft , en 
E ei? 
