Arift.’eï. 
C.I. 
Pontan' 
Amftel. 
1.2,C-Z7 . 
DER VIERVOETIGE DIEREN, 
werden. De Afrikaanfche zijn zo klein, 
datze nau wlijk de groote van onfe Kalven 
bereiken maar heel fterk en lijdzaam in 
arbeid, 't Zelve heeft Plinms van de Al- 
pifche, oftliever Altifche (jwant Altinum 
is een vermaarde Stad, an den oever van 
Venetie omtrent Aquilejagelegen, nage¬ 
laten. De Engelfche Koe-beeften pron¬ 
ken niet weinig met haar hoorns, en won¬ 
derlijke fmaak van vleefch. De Ameri- 
kaanfche , van het Noorder-deel, hebben 
geen lellen, maar zijn gebult. In Darione, 
volgens Lopez ,-,hebben zy geen ongekloof¬ 
de klauwen, en de Muil-Ezels niet onge¬ 
lijk , met groote ooren , en een fnuit als de 
Elefanten.cen afchgrauwe verw,en lekker 
vleefch. DeKoeyen, uit Spanje na Span- 
jola overgevoert, hebben haar zo vrugt- 
baar voortgezet, dat van ene Hechte Koe, 
in zes-en-twintigjaren , acht hondert jon¬ 
gen , d’een d’ander voortbrengende, ge¬ 
komen zijn. De Koe-beeften van Aonia, 
die verfcheidengeverwt zijn, hebben ook 
ongekloofde klauwen , en enen hoorn 
uitte mond voortkomende, ’t welck t_/E- 
lianus verhaalt. Vartomamms heeft in 
Arabia Koeyen gezien, die anden Sultan 
gefchoncken waren , die zwarte hoorns 
hadden, als een Hart getakt , zommige 
hebben ook maar enen hoorn in tvoor- 
hoofc. By de Archaten , na t leggen van 
Ariftoteles , zijn wilde Koe-beeften, die 
zwart van verw, met een weinig om¬ 
gekrulde mond, en achter over gebogen 
hoorns hebben. De Armeniërs hebben 
twe hoorns, zo door malkander gekron- 
kelt als de veil, en in dien daar met een 
fpits yfer in gedoken werd, zo ftuiter de 
punt door de hardigheid der hoorns, op 
af. In’tLandfchap van Bengala, volgens 
M. Paulm Veneius , zij n zy zo dik als Ele- 
fanten. In Holland geven voornament- 
lijk de bonte overvloedigh melk. Op 
zommige plaatfen geeft yder Koe in de 
Zomer tijd dagelijkx vier-en-veertig ho- 
minas, dat is omtrent twintig pinten, 
melk. In’tZieckhuis van Amfterdam,ge¬ 
meenlijk het Leproos oft Lazarus-huis ge- 
noemt, worden twe-en-twintig Koeyen 
gehouden , uit welke omtrent vijf hon¬ 
dert goude kronen jaarlijkx van de melk 
en kaas gemaakt werd, behalven ’tgeen 
zy zelf dagelijk van node hebben 1 , gelijk 
Pontanus zeit, van geloofwaardige lui¬ 
den verftaan te hebben. Het is dan geen 
wonder, dat aldaar uitte kaasen boter, die 
buiten dat land verzonden werd, jaar¬ 
lijkx thien hondert duizend Kareis gul¬ 
dens worden vergadert, gelijk wy by Ha- 
drianus hmius lezen. In Schotland zijn 
wilde Koe-beeften heel wit van verw 
met lange dichte manen, en zo woelt en 
wreed , en zo afkerig van de menfehen , 
datze haar veel dagen van’tgeen de men¬ 
fehen gehandelt, oft beafemt hebben ont¬ 
houden , en door loof heid gevangen zijn¬ 
de derven. Zy hebben kraak-benig vlees. 
In’tland Kamandua, ftzijnde woorden 
van Scahger) zeit men dat heelgrote Koe- Scaliger 
heeften zijn, maar met korte en ftompe "^5. 
hoorns. Haar witheid is zonder enige 
plek, zy hebben een bult, als een Kameel, 
en zijn haar in fterktegelijk. Als zyhaar 
lalt zullen op nemen , vallen zy na de 
wijs der Kameelen , op het gebod van 
haar drijver, opdeknien. Ik weet niet oft 
Plinius de zelve verftaat als hy fchrijft. 
De Koe-beeften van Karia,een gedeelte ’ ’ c ' 4? ’ 
van Azia, zij n lelij k van gezicht, met een 
bult boven de heupen verheven, met lofic 
hoorns, maar worden gezeit uitnemende 
in ’carbeiden. De andere, die zwart ofc 
wit van verw zijn , worden om te arbei¬ 
den nietgeachc. De Cijperfche Koe-bee¬ 
ften worden met Mcnlchen drek gevoed. 
IndeStadt Diu, na’c zeggen van CMajo- 
lus , zijn heel kleine Koe-beeften meegro- 
terechte hoorns, maer die behalven tot 
laft-dragen,bequaamzijn te tomen en als 
Paarden te berijden, DeKoeyenvan Epi- 
rora, zo Arijloteles fchnjfc, geven yder Arift.H, 
twe emmers melk daags. Dichaarmelkc 
Haat over end , ofc buigt zich maar een C,ZI ’ 
weinig, want zittende kan men tot haer 
fpenen niet raken. Van gelijken fpreekc 
Plinms van de Koe-beeften, die de in- 
woonders Phyrnfche , noemen aldus. In 
onze YVereld hebben de Epironfche Koe- 
beeften den grootften lof, door devoor- 
zorge van den Koning Pbyrtus , zo men 
zeit,eertijds bekomen. En dat heeft hy 
te weeg gebragt, om dat hy haar niec voor 
de vier jaren liet fpringen. Derhalvenwa- Pl.H.N, 
ren zy heel groot: en op huiden zijn van L8,C, 4 T- 
defe overblijfzels noch enige. Maer wor¬ 
den nu tot vrugt telen al op haer eerfte 
jaar gebruikt. Maer het is beter op haar 
twejaar te beginnen. Dat de Koe-beeften lElian. 
in Eubea meeft al wit zijn, beveiligt Odo- 
ardus Barbofa, ’t welk de Rijmers daar¬ 
om Eubea Argyro Boaton , na de zilver¬ 
witte Koeyen, genoemt hebben. In Ga- 
lata , een Berg van Afrika, zijn de vol- 
wafle Koe-beeften naulijk de Italiaanfche 
van acht maanden in grote gelijk, zo Leo- 
n'ms getuigt. In’tlandfchapderGarman- 
ten.oftdaer omtrent, weiden zy achter¬ 
waarts zo wy Herodotus geloven. Want Herodot, 
indien zy recht voorwaarts weiden be- ' 4 ' 
letten haar de hoorns die recht neer¬ 
waarts ftrekken. DeZwitzerfche,om haar 
lekker vleefch; worden elders alsvoor- 
namenthjk omtrent Zofinga , een ftadt 
in’tland van Bern , geprezen. In Indie 
zijnze een, en dryhoornig, met heel klau¬ 
wen en niec in twe gefpleten. Men zeit 
ook, fchrijfc Plinius datze daar zo hoog 
als Kameelen zijn, methoorns, viervoe¬ 
ten in de breedte,uicgefpannen. Daar is 
onder Ptolomeus de twede,een hoorn uit 
F Indie 
