DER VIERVOETI 
Apicx, dcLanata, de Bidens,en Pecus.Het 
woord Ovis oft Schaap is Vroulyk,oft bete- 
kcnteen Wyfje. Nochtansfchrijft Fe/tus , 
dat het in ’t Manlyk verftaan en gebruikt 
is, alsby de oude van de boete gehandelt 
wierd. Van dat woord komt Oviaria, 
’t wdk een menighte van Schapen beduid, 
waar van ook Oviarium Peeus gezeit werd. 
AriesoftRamis de naamvan ’tMannetje. 
Agnus oft Lam is dat noch geen een Jaar 
oudis. Aeafia, isna’tzeggen van feftus-. 
De Oy van een verfch geworpen Lam. Ma¬ 
trices , oft Moedets worden genoemt, die 
haar Lammeren voeden; gelijk Palladius 
meent, en welke Florentinus , Tokades oft 
Pafcales noemt, om datzeoveral weiden. 
Mins zijn die glat van buik zijn, Apics die 
niet breed van lyf zijn , oftniet veel wol 
an ’ t lyf hebben. Lanata oft gewolde is een 
by-woord van ’t Schaap, maar word dik¬ 
maal voor een Schaap geftelt. Bidentes oft 
twe-tandigezijndie twe tanden langer als I 
de andere hebben, zodanige in de Of'er- J 
handen moeiten gebruikt werden. Zywor- ! 
den ook Ambidentes, en Duidentes, dat 
ook twe-tandige beduit, genoemt: hoewel 
die by Fefius ook Bidens, en Ambidens ge¬ 
noemt werd, die onderen boven tanden 
heeft. De naam Pecus oft Vee, werd ge- 
meenlij k die Dieren toe-gepaft, die oft ad- 
vefcendum, datis om te eten bequaam, oft 
het gebruik der Menfchcn toe-gepaft zijn. 
PUnius nochtans ftelt dikmaal het woord 
Pecus oft Vee, voor Ovis oft Schaap. By de 
Grieken hebben hetSchaap en dcRam niet 
weiniger namen. Wanthet Schaap oft de 
Oy word Amnoa, Amnos en Bara by de 
Lakóniers genoemt. Het woord Bekiois, 
’twelkby Hippokrates ftaat, leit Var'mus 
G E D I E R E N. +7 
nes, Sakitai, Tranon, Phagilonzijn namen 
van Lammeren by de Grieken. Óp de Be- Befcbr . 
fchryvingh behoeven wy niet te blyven ving. 
ftaan ; want het is een heel bekent Dier ; 
het vcrhalens-waardig, nochtans zullen wy 
hier by Hellen, gelijk de Schryvers daarvan 
gedenken. De natuur heeft hem een heel 
onfterk hooft gegeven.Een brein Auchme- 
ron,datis zo 7 heodorus dat vertaalt, dor en 
niet heel vet. De hoorns veeltijds an de 
Wyfjes heel dun, vele geen, zomtijds van 
haar eerfte geboorte af an de Lammeren- 
An de Rammen krom gebogen, en zom- 
tij ds meer als twe. Kardanus fchryft dat hy 
Hamels met vier hoorns gezien heeft. Hier 
vertonen wy een afbeeldfel van een dry, 
enzes-hoornige. De gelubde dragen haar Arift.de 
hoorns verkeert , en veranderen haar 
ftand. Zy hebben oogen die ter zyden om i. 5 .c.n’ 
zien, ver van malkander ftaande, donker 
zwartachtig, en wijd.De lippen dun,in te¬ 
gendeel als in de koe-beeften. De tanden 
t'faam gevoegt, maar minder in de Oyen 
als i n dc Ram men. ‘Petrus Krefcentienfis 
zeir, datzenaeen jaaren eenhalfverwiilè- 
len, namemlijk de twe voorfte, en daar na 
in zes maanden de twe naafte, daar na de 
andere, zo datze in dry oft vier jarenalle 
uitvallen :datzein de jonge ongelijk,inde (Dema- 
ftand gelijk zijn, en in denouderdom van £ en van 
vleefch ontbloot, vermindert, en bedor- 
ven werden. Zy hebben gelijk de herkau- indeplaat 
wende veel magen. Wy vertonen die ge- "•} 
opent van een Lam. Alwaar, A.de maag, 
B. den houwer, C. de zouter, D.de pens 
betekent. De ballen hangen totde benen 
neerwaarts. De uyfcrs zijn in de Oyen 
twe, en even zo veel fpenen.Zy hebben in Arift. de 
een gedeelte van Eubea Chalcidis geen P ar!ib- 
rvo 1 1 r-> Tv7 air, , ^ ^,, o t1 ^ ^ -4 _ .1_ 1 l-d.C.Z. 
probdtiois uit. Dc <t_/Ethïmologus vertaalt j gal, m Nexuszo overvloedig, dat de zelve 
het woord Bata, en zet Probata. Goita is by 
Hezychius , enZuidas een Schaap, Didoes 
is een twe-tandig Schaap ; Dikuma zyn 
Oyen die twelingen geworpen hebben. 
Eggalon is een Oy die melk heeft. Eniron 
een Schaap dat zachte wol heeft, Jerejon 
een Schaap dat geoffert zal werden. Metal- 
fai zyn Schapen oftOyen die deLammeren 
andeUyers hebben : Mefelikes zijnScha- 
pendiemiddel-baar zijn tuflehen den ou¬ 
derdom van een Lam en oud Schaap, Kar, 
Kamos, Karos, Ois, Ox, Pooy, en Renes, 
zijn enkelenamen van Schapen. De Ram 
word Aricha, Krios, en Arnejos,Dedmaon 
enEthrisgenoemt, welke naam degefne- 
dene, en Ktilos eigentlijk den Hamel toe- 
komt.De Belhamel oft leider van de kudde 
word Mochias,enOkribas genoemt,’tw elk 
nochtans niet als van de wilde verftaan 
werd, van Toos Acribas,Bainein,om dat hy 
de toppen van de Bergen omgaat. Tot on- 
derfcheid van deHamels,dat gelubde Ram¬ 
men fij n, worden die, welke niet gelubt fij n, 
Nefrondesgenoemt. Ars,Amnos,Erlai, 
Katetos, Killix, Orcos, Pratinion, Prete- 
- Plin.H.A, 
in plaats van een voorfpook , gehouden 1-ix- c.37. 
werd. t_ZElianus datze die hier dob- ^Eüani 
bel, en inPontusgeen hebben.Hy doet’er H.A.i.i 7 . 
by ,datze in heel koude landen, als het veel c,26 ‘ 
vrieft en fneeut geen hebben , enindeftal 
gefloten, geen nieuw voedfel gebruiken: 
Maar in 't begin van de Lente , als zy in de 
weide lopen , metgal vervult werden, dat 
voornamentlijk in de Schytifche oft Tar- 
tarifche Schapen gebeurt. In ’t Landfchap 
Secpfis, hebben zy een heel kleine ronde 
milt. De nieren gelijken dicht, en fmeer 
andefelve; indien die overal met vet be¬ 
groeit zijn, fterven zy, en dat door over- 
vloet van voedfel, gelijk in ’t Leontinfche 
land van Sicilië. Waarde Harders van dat 
land, de Schapen eerft tegen den avond na 
de weide jagen , om te minder te eten. 
Bellitnenjis getuigt, dat in de Hamels van 
Syrië, het vet tuflehen vel en vlees groeit, 
als inde Varkens. An de voor en achter 
voeten hangt een t’famen-groejing, an dat 
deel daar zy de aard mede betreden, van 
vorm(’tzijnde woorden van Lennius) als 
een wormtje rondachtig, binnen vlokach- 
n S> 
